Plannen aanpassen aan het weer | Leer koreaans in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. 날씨가 우리 계획을 바꿀 수도 있어요.

   Het weer kan onze plannen veranderen.

   날씨가

   het weer

   우리

   ons/onze

   계획을

   plan/plannen als lijdend voorwerp

   바꿀

   veranderen

   수도 있어요

   ook mogelijk zijn

   Uitgebreide uitleg

   날씨가 betekent hier “het weer”. 날씨 is een zelfstandig naamwoord; 가 markeert het onderwerp. Bijvoorbeeld: 날씨가 좋아요. — “Het weer is goed.” 우리 betekent hier “ons/onze” en staat vóór het zelfstandige naamwoord: 우리 계획 — “ons plan/onze plannen”. In deze functie verandert 우리 niet naar gelang het volgende zelfstandige naamwoord. 계획을 betekent “plan” of “plannen” als lijdend voorwerp. 계획 kan volgens de context enkelvoud of meervoud betekenen; de Koreaanse vorm toont hier geen apart meervoud. 을 markeert het lijdend voorwerp. Samen met het voorafgaande 우리 ontstaat 우리 계획을, “ons plan/onze plannen” als lijdend voorwerp. 바꿀 komt van 바꾸다, “veranderen”. In 바꿀 수 있다 staat 바꿀 vóór 수 in de vorm die een mogelijkheid uitdrukt. De vorm 바꾸다 is de basisvorm; bijvoorbeeld 계획을 바꿔요. betekent “Ik verander het plan/de plannen.” 수도 있어요 vormt samen met 바꿀 de constructie 바꿀 수도 있어요, die hier “kan veranderen” betekent. 수 있다 drukt mogelijkheid uit. 도 kan binnen deze constructie een nuance van “ook” of “zelfs” toevoegen, maar wordt in deze zin natuurlijk niet afzonderlijk in de Nederlandse vertaling weergegeven. 있어요 is de beleefde vorm van 있다; in deze constructie draagt het bij aan de betekenis “mogelijk zijn”. Samen betekent 날씨가 우리 계획을 바꿀 수도 있어요.: “Het weer kan onze plannen veranderen.” 날씨가 markeert het weer als onderwerp, 우리 계획을 markeert onze plannen als lijdend voorwerp, en 바꿀 수도 있어요 maakt er een mogelijkheid van, geen vaststaand gevolg.

2. 비가 오면 소풍이 어려울 수 있어요.

   De picknick kan lastig zijn als het regent.

   비가 오면

   als het regent

   소풍이

   de picknick

   어려울

   lastig; moeilijk

   수 있어요

   kan

   Uitgebreide uitleg

   비가 오면 betekent hier “als het regent”. 비 betekent “regen” en 오다 betekent “komen”; samen betekent 비가 오다 idiomatisch “het regent”. 오면 bestaat uit 오다 zonder 다 plus -면, een voorwaardelijke vorm met de betekenis “als/wanneer …”. Voorbeeld: 눈이 오면 길이 미끄러워요. — “Als het sneeuwt, is de weg glad.” Hier wordt dezelfde voorwaardelijke vorm -면 gebruikt. 소풍이 betekent “de picknick” als onderwerp. 소풍 is een zelfstandig naamwoord voor een uitstapje of picknick. 이 is de onderwerpmarkeerder die na een medeklinker wordt gebruikt; deze markeerder zegt op zichzelf niets over het aantal. 어려울 komt van het bijvoeglijk naamwoord 어렵다, “moeilijk”. Het is de vorm van 어렵다 die vóór 수 있다 staat in de constructie 어려울 수 있다: letterlijk ongeveer “moeilijk kunnen zijn”. Bij 어렵다 verandert de ㅂ vóór deze uitgang volgens de Koreaanse ㅂ-onregelmatigheid: 어렵다 → 어려울. 수 있어요 drukt hier mogelijkheid uit: “kan” of “het is mogelijk”. In 어려울 수 있어요 betekent het dus “kan lastig zijn”. 수 있다 kan ook met een bijvoeglijk naamwoord zoals 어렵다 worden gebruikt voor mogelijkheid; het drukt hier niet iemands vermogen om iets te doen uit. Voorbeeld: 주말에는 사람이 많을 수 있어요. — “In het weekend kunnen er veel mensen zijn.” Ook daar geeft -을 수 있어요 een mogelijkheid aan. Samen vormen de delen 비가 오면 (“als het regent”) en 소풍이 어려울 수 있어요 (“de picknick kan lastig zijn”) de volledige betekenis: “De picknick kan lastig zijn als het regent.” De beleefde eindvorm 어요 maakt de uitspraak beleefd in alledaagse omgangstaal.

3. 취소할까요, 아니면 대신 실내에서 할 일을 정할까요?

   Zullen we afzeggen of in plaats daarvan iets binnen plannen?

   취소할까요

   zullen we annuleren?

   아니면

   of anders

   대신

   in plaats daarvan

   실내에서

   binnen

   할 일을

   iets om te doen

   정할까요

   zullen we bepalen/plannen?

   Uitgebreide uitleg

   취소할까요 komt van 취소하다 (“annuleren, afzeggen”). De vorm -(으)ㄹ까요? wordt gebruikt om een gezamenlijke suggestie of keuzevraag te doen: “zullen we …?” Na een klinker verschijnt -ㄹ까요; daarom krijgt 취소하다 hier 취소할까요. 아니면 verbindt alternatieven in een vraag en betekent hier “of”. Het kondigt de tweede mogelijkheid aan, niet een extra handeling. 대신 betekent “in plaats daarvan”. Het verwijst hier naar de tweede optie als alternatief voor annuleren. Samen met een handeling krijgt het de herbruikbare betekenis “in plaats daarvan … doen”. 실내에서 bestaat uit 실내 (“binnenruimte, binnenshuis”) en 에서, de plaatsaanduiding voor waar een handeling plaatsvindt. 실내에서 betekent dus dat de volgende activiteit binnen plaatsvindt. Een nuttig contrast is 실외 (“buitenruimte”): 실내에서 en 실외에서 geven verschillende plaatsen voor dezelfde soort handeling aan. 할 일을 bevat 할, de vorm van 하다 (“doen”) die een zelfstandig naamwoord vooruit beschrijft, en 일, dat hier “taak” of “iets om te doen” betekent. 을 markeert het geheel als object van het volgende werkwoord. Het patroon 할 일 is herbruikbaar voor “iets om te doen” of “taken om te doen”; het stelt op zichzelf geen bepaald aantal vast. 정할까요 komt van 정하다 (“bepalen, kiezen, vastleggen”). Ook hier is -ㄹ까요? de gezamenlijke voorstelvorm; 정하다 wordt 정할까요. Het betekent in deze zin: “zullen we bepalen of plannen?” De zin zet twee gezamenlijke opties naast elkaar: [취소할까요] — zullen we afzeggen — 아니면 — of — [대신 실내에서 할 일을 정할까요] — zullen we in plaats daarvan bepalen wat we binnen gaan doen? Zo ontstaat de vaste betekenis: “Zullen we afzeggen of in plaats daarvan iets binnen plannen?”

4. 상황에 따라 바꾸고 안에서 만나요.

   Laten we flexibel blijven en binnen afspreken.

   상황에 따라

   afhankelijk van de situatie

   바꾸고

   aanpassen en…

   안에서

   binnen

   만나요

   afspreken

   Uitgebreide uitleg

   상황에 따라 betekent hier “afhankelijk van de situatie”. 상황 is “situatie” en 따라 komt van 따르다 (“volgen”), maar in het patroon N에 따라 betekent het “afhankelijk van N” of “naargelang N”. Voorbeeld: 날씨에 따라 계획을 바꿔요. — “Afhankelijk van het weer veranderen we het plan.” 바꾸고 komt van 바꾸다, “veranderen, aanpassen”. De uitgang -고 verbindt dit werkwoord met wat volgt: “aanpassen en …”. De vorm zegt op zichzelf niet wie het onderwerp is; dat blijft hier onuitgesproken en wordt niet door de vorm aangegeven. Voorbeeld: 계획을 바꾸고 다시 만나요. — “We passen het plan aan en spreken daarna opnieuw af.” 안에서 betekent “binnen” als plaats waar de handeling gebeurt. 안 is “binnenkant/binnen” en -에서 markeert de plaats van een gebeurtenis of handeling. Het is dus niet alleen een algemene richting naar binnen. Voorbeeld: 안에서 기다려요. — “Ik wacht binnen.” 만나요 komt van 만나다, “ontmoeten” of “afspreken”. Dit is een beleefde vorm in de 해요-stijl: 만나다 → 만나요. In deze context krijgt de vorm, samen met de voorafgaande verbonden handeling en de vertaling, de bedoeling “laten we binnen afspreken”. De vorm zelf verandert niet voor mannelijk of vrouwelijk; het onderwerp is hier bovendien niet expliciet genoemd. Voorbeeld: 내일 만나요. — “Laten we morgen afspreken.” Samen verbinden 상황에 따라 en 바꾸고 de voorwaarde en de eerste actie: “afhankelijk van de situatie aanpassen”, waarna 안에서 만나요 de plaats en de voorgestelde ontmoeting geeft. De volledige bedoeling is daarom: “Laten we flexibel blijven en binnen afspreken”, oftewel de afspraak zo nodig aanpassen en elkaar binnen ontmoeten.

5. 밖에서 비를 맞는 것보다 그게 더 좋을 것 같아요.

   Dat klinkt beter dan buiten nat worden.

   밖에서

   buiten

   비를 맞는

   door de regen nat worden

   것보다

   dan …

   그게

   dat

   더

   meer

   좋을

   goed zal/zou zijn

   것 같아요

   het lijkt erop / ik denk dat

   Uitgebreide uitleg

   밖에서 betekent hier “buiten”. De uitgang -에서 markeert de plaats waar een handeling of gebeurtenis plaatsvindt. Vergelijk bijvoorbeeld 집에서 먹어요 — “Ik eet thuis.” 비를 맞는 komt van 비를 맞다, “door de regen geraakt worden en daardoor nat worden”. 비 betekent “regen”, en 맞다 is hier het werkwoord “geraakt worden”; het betekent in deze context niet “gelijk hebben”. 맞는 is de vorm die dit werkwoord vóór 것 plaatst. In 비를 맞는 것 wordt de hele handeling “nat worden door de regen” als een zelfstandig naamwoord behandeld. 것보다 bestaat uit de nominaliserende vorm 것 plus 보다, “dan” bij een vergelijking. Het patroon A-는 것보다 B vergelijkt B met de handeling A: natuurlijk vertaald is dat “B liever dan A” of “B beter dan A”. Hier is 비를 맞는 것보다 dus “dan buiten nat worden”. 그게 is de verkorte vorm van 그것이: 그것 (“dat”) plus de onderwerpsmarkeerder 이. De vorm 이 wordt gebruikt na een medeklinker; na een klinker staat de variant 가. In 그게 is 그것이 bovendien contractmatig verkort. Het betekent hier “dat” als onderwerp. De tekst en de vaste vertaling specificeren niet zelfstandig waar 그게 precies naar verwijst. 더 betekent “meer” en maakt de vergelijking expliciet: “beter” tegenover “nat worden”. Het hoort bij 좋을, niet bij 그게. 좋을 komt van 좋다, “goed zijn”. In deze vorm staat het bijvoeglijke werkwoord vóór 것; -(으)ㄹ geeft daar een verwachte of beoordeelde toestand aan. 더 좋다 betekent “beter zijn”, terwijl 가장 좋다 “het beste zijn” betekent. Het is dus 좋다 dat deze vorm krijgt, niet het aangrenzende 것. 것 같아요 is een beleefde vorm van de constructie 것 같다, letterlijk ongeveer “op een bepaalde manier lijken”. Na een vorm als 좋을 geeft 좋을 것 같아요 een voorzichtige inschatting: “ik denk dat het beter zal zijn” of “het lijkt beter”. De beleefde uitgang is -아요 in 같아요; de inschatting komt door de hele constructie -(으)ㄹ 것 같다. Samen vormt de zin eerst de vergelijking 밖에서 비를 맞는 것보다 — “dan buiten nat worden door de regen” — en daarna 그게 더 좋을 것 같아요 — “ik denk dat dat beter zal zijn”. De volledige betekenis is: “Ik denk dat dat beter klinkt dan buiten nat worden.”

6. 그래도 근처에서 같이 점심을 먹을 수 있어요.

   We kunnen nog steeds samen in de buurt lunchen.

   그래도

   toch; nog steeds

   근처에서

   in de buurt

   같이

   samen

   점심을

   lunch

   먹을 수 있어요

   kunnen eten

   Uitgebreide uitleg

   그래도 geeft hier een tegenstelling of toegeving aan: ondanks wat eerder is gezegd, geldt deze mogelijkheid toch. In deze context past het bij “nog steeds”. Het is een bijwoord; het verandert de vorm van het werkwoord niet. 근처에서 betekent dat de handeling op een plaats in de buurt plaatsvindt. 근처 is “de buurt” en 에서 markeert de plaats waar een activiteit gebeurt. Vergelijk bijvoorbeeld 집에서 먹어요: “ik eet thuis”. 같이 betekent “samen” en maakt duidelijk dat de betrokken personen gezamenlijk lunchen. Een veelgebruikte vergelijkbare vorm is 함께, eveneens “samen”. 점심을 is 점심 (“lunch”) met de objectmarker 을. De marker laat zien dat lunch het object is van het daaropvolgende “eten”. In een volledige zin kan 점심을 먹다 letterlijk als vaste combinatie “lunchen” betekenen. 먹을 수 있어요 is de constructie werkwoordstam + 을/ㄹ 수 있다, die mogelijkheid of bekwaamheid uitdrukt: “kunnen eten”. Hier komt 먹을 van 먹다 (“eten”); de vorm -을 staat vóór 수. 있어요 is de beleefde vorm van 있다 in deze constructie. De -을 maakt deze betekenis niet automatisch toekomstig: de hele constructie drukt hier uit dat lunchen mogelijk is. Samen vormen de delen: 그래도 + “in de buurt” + 같이 + “lunch als object” + “kunnen eten”. De volledige betekenis is daarom: “We kunnen nog steeds samen in de buurt lunchen.”

7. 다른 사람들에게 변경 사항을 메시지로 알릴게요.

   Ik stuur de anderen een bericht over de verandering.

   다른

   andere

   사람들

   mensen

   변경

   verandering

   사항

   kwestie of punt

   메시지

   bericht

   알릴게요

   ik zal het laten weten

   Uitgebreide uitleg

   다른 betekent hier “andere” en staat vóór 사람들 om die groep te omschrijven. Het is geen vorm die hier zelf het meervoud draagt; het zelfstandig naamwoord 사람들 bevat het meervoudsachtervoegsel 들. Vergelijk bijvoorbeeld 다른 방법 — “een andere methode”. 사람들 betekent “mensen”. 사람 is de basisvorm voor “persoon/mens”; 들 markeert hier een meervoudige groep. De vorm 사람들에게 bestaat uit 사람들 plus 에게, dat de ontvanger aanduidt: “aan de mensen”. In deze zin verwijst 다른 사람들 volgens de vertaling naar “de anderen”, zonder dat hun identiteit verder wordt gespecificeerd. 변경 betekent “verandering” in de zin van een wijziging. Het is een zelfstandig naamwoord; het is niet zelf een vervoegde werkwoordsvorm. 사항 betekent hier een zaak, punt of aangelegenheid. Samen vormen 변경 사항 een gebruikelijke woordgroep voor “een wijziging” of “wijzigingen”; de vertaling maakt er in deze context “de verandering” van. Bijvoorbeeld: 변경 사항을 확인하세요. — “Controleer de wijzigingen.” 메시지 betekent “bericht”. Met 로 in 메시지로 wordt het middel of de manier aangegeven: “via/in een bericht”. 메시지 blijft als leenwoord onveranderd; 로 is het naamvalpartikel. Bijvoorbeeld: 메시지로 알려 주세요. — “Laat het me via een bericht weten.” 알릴게요 komt van 알리다, “iemand iets laten weten” of “informeren”. In deze vorm staat -ㄹ게요 achter de werkwoordstam en drukt het een toezegging of voornemen van de spreker uit: “ik zal …” of “ik laat … weten”. Het is dus niet alleen een neutrale toekomstige tijdsvorm. De vorm past bij een handeling die de spreker op zich neemt, zoals in 내일 연락할게요. — “Ik neem morgen contact op.” De woordgroep 다른 사람들에게 geeft de ontvangers aan: “aan de anderen”. 변경 사항을 markeert 변경 사항 als datgene waarover informatie wordt gegeven, met 을 als objectpartikel. 메시지로 geeft het middel aan, en 알릴게요 vormt de beleefde toezegging “ik zal het laten weten”. Samen betekent de hele uiting: “Ik stuur de anderen een bericht over de verandering.” De Koreaanse formulering benadrukt daarbij dat de spreker de anderen over de wijziging zal informeren via een bericht.

8. 그렇게 하면 특히 날씨가 바뀔 때 모두가 계획을 세우는 데 도움이 돼요.

   Dat helpt iedereen om plannen te maken, vooral nu het weer verandert.

   그렇게 하면

   als je dat zo doet

   특히

   vooral

   날씨

   het weer

   바뀔 때

   wanneer het verandert

   모두가

   iedereen

   계획

   plan

   세우는

   maken, opstellen

   도움이 돼요

   helpt

   Uitgebreide uitleg

   그렇게 하면 combineert 그렇게 (“op die manier”) met 하면, de voorwaardelijke vorm van 하다 (“doen”): “als je dat zo doet”. -면 maakt hier een voorwaarde. Voorbeeld: 그렇게 하면 시간이 절약돼요. — “Als je dat zo doet, bespaar je tijd.” 특히 betekent hier “vooral” en legt nadruk op het deel dat erop volgt. Het is een bijwoord en verandert niet van vorm. 날씨 betekent “het weer”. Het is een zelfstandig naamwoord; in 날씨가 markeert 가 het als onderwerp van de verandering. 바뀔 때 bestaat uit 바뀌다 (“veranderen”) en -ㄹ 때 (“wanneer, op het moment dat”). 바뀔 is de vorm van 바뀌다 vóór 때; de gebeurtenis wordt als toekomstig of nog te verwachten ten opzichte van dat moment voorgesteld. Samen betekent 날씨가 바뀔 때: “wanneer het weer verandert”. Het Nederlandse “vooral nu het weer verandert” geeft dezelfde bedoelde situatie weer, maar nu staat niet als afzonderlijk woord in de Koreaanse zin. 모두가 betekent “iedereen” en markeert met 가 het onderwerp. 모두 kan ook “allemaal” betekenen; hier verwijst het naar alle betrokken personen zonder dat hun aantal verder wordt gespecificeerd. 계획 betekent “plan”. In deze zin staat het met 을, de objectmarkering, in de vaste combinatie 계획을 세우다: “een plan maken of opstellen”. Een plan “maken” wordt hier dus uitgedrukt met 세우다, letterlijk “oprichten/opstellen”, niet met een algemeen werkwoord voor maken. 세우는 is de vorm van 세우다 die vóór een zelfstandig naamwoord of de afhankelijke vorm 데 staat. In 계획을 세우는 데 verwijst -는 데 naar de activiteit “een plan maken”. -는 is hier geen verleden tijd; het presenteert de activiteit als handeling. Voorbeeld: 운동하는 데 시간이 필요해요. — “Om te sporten is tijd nodig.” 도움이 돼요 bestaat uit 도움 (“hulp”) met de onderwerpmarkering 이 en 되다 (“worden, blijken te zijn”): letterlijk “wordt hulp” en natuurlijk “helpt”. 돼요 is de beleefde alledaagse vorm van 되다. Het patroon V-는 데 도움이 되다 betekent “helpen bij het doen van V”. Samen vormen 계획을 세우는 데 도움이 돼요 en 모두가 de betekenis “helpt iedereen om plannen te maken”. De voorwaarde 그렇게 하면 komt eerst, en 특히 날씨가 바뀔 때 specificeert wanneer die hulp bijzonder relevant is. De hele zin betekent daarom: “Als je dat zo doet, helpt dat iedereen om plannen te maken, vooral wanneer het weer verandert.”