Basisverzoeken en instructies | Leer chinees in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. 请进来。

   Kom alsjeblieft naar binnen.

   请

   alsjeblieft

   进来

   naar binnen komen

   Uitgebreide uitleg

   请 drukt hier een beleefd verzoek uit: “alsjeblieft” of “graag”. Het staat aan het begin van de uiting en maakt de daaropvolgende handeling beleefd. Het kan ook in andere verzoeken staan, bijvoorbeeld 请坐。 — “Ga zitten, alstublieft.” 进来 betekent hier “naar binnen komen”. 进 draagt de betekenis “naar binnen gaan/komen”; 来 geeft aan dat de beweging naar het referentiepunt van de spreker of de gesprekssituatie toe gaat. Samen vormt dit een herbruikbaar bewegingspatroon: 进来 = naar binnen komen. Het tegengestelde richtingscontrast is bijvoorbeeld 出去 = naar buiten gaan. Een voorbeeld is 他进来了。 — “Hij is naar binnen gekomen.” Samen is 请 + 进来 een beleefd verzoek aan de aangesprokene om naar binnen te komen: “Kom alsjeblieft naar binnen.” De punt maakt er een verzoekende mededeling van, niet een vraag.

2. 请坐在这里。

   Ga hier alsjeblieft zitten.

   请

   alsjeblieft

   坐

   zitten

   在这里

   hier

   Uitgebreide uitleg

   请 staat hier aan het begin van een beleefd verzoek. Het verzacht de daaropvolgende handeling; het betekent in deze zin “alsjeblieft”, niet een zelfstandige handeling. Hetzelfde patroon is bruikbaar met andere werkwoorden, bijvoorbeeld 请进来。 — “Kom alsjeblieft naar binnen.” 坐 betekent hier “zitten” en is de werkwoordsvorm die de gevraagde handeling uitdrukt. In het Chinees verandert dit werkwoord hier niet naar persoon of enkelvoud/meervoud. Bijvoorbeeld: 请坐。 — “Gaat u zitten, alstublieft.” 在这里 geeft de plaats aan: 在 markeert de locatie en 这里 betekent “hier”. Samen betekent de uitdrukking “hier”. Dezelfde plaatsuitdrukking kan ook bij een ander werkwoord staan, bijvoorbeeld 请在这里等。 — “Wacht hier alsjeblieft.” Samen vormt 请 + werkwoord een beleefd verzoek, en 在这里 specificeert waar de handeling plaatsvindt: “Ga hier alsjeblieft zitten.”

3. 请在这里等。

   Wacht hier alsjeblieft.

   请

   alsjeblieft

   在这里

   hier

   等

   wachten

   Uitgebreide uitleg

   请 betekent hier dat de spreker een beleefd verzoek doet: “alsjeblieft” of “graag”. Het staat vooraan en verzacht de daaropvolgende opdracht. In dezelfde functie kan 请 ook voor een ander werkwoord staan, zoals in 请坐 (“gaat u alstublieft zitten”) of 请看 (“kijkt u alstublieft”). 在这里 betekent “hier”. 在 geeft in deze combinatie de plaats aan, en 这里 verwijst naar de plaats die als “hier” wordt aangewezen. De combinatie is een herbruikbaar plaatsdeel: 在这里等 betekent “hier wachten”. 等 is het werkwoord “wachten”. De vorm is hier geschikt als opdracht na 请; het Chinees gebruikt daarvoor in deze zin geen aparte vervoeging voor persoon of getal. Bijvoorbeeld: 请在这里坐。 betekent “Gaat u alstublieft hier zitten.” Samen vormen de delen 请 + 在这里 + 等 een beleefd verzoek: “Wacht hier alsjeblieft.” De volgorde is verzoekmarkering, plaats en handeling. De punt sluit de korte opdracht af.

4. 请看这里。

   Kijk hier alsjeblieft.

   请

   alsjeblieft

   看

   kijken

   这里

   hier

   Uitgebreide uitleg

   请 geeft hier een beleefde aansporing: “alsjeblieft, doe …”. Het staat vóór de handeling. Het patroon 请 + werkwoord is herbruikbaar, bijvoorbeeld: 请坐。 — “Gaat u alstublieft zitten.” Het onderwerp, de aangesprokene, wordt in deze korte verzoekzin niet apart genoemd. 看 betekent hier “kijken”. De vorm 看 is de basisvorm van het werkwoord en staat na 请 als de gevraagde handeling. In deze zin is geen tijdsverandering zichtbaar; de context maakt er een verzoek van. Voorbeeld: 看那边。 — “Kijk daar.” 这里 betekent “hier” en verwijst naar de plaats die als nabij wordt aangewezen. Het is een vaste plaatsaanduiding; het betekent in deze zin niet “dit” als zelfstandig voorwerp. Een nuttig contrast is 那里 — “daar”. Voorbeeld: 请在这里坐。 — “Ga hier alstublieft zitten.” Samen vormt 请看这里 het patroon 请 + handeling + plaats: “Kijk alstublieft hier.” De spreker verzoekt de aangesprokene dus om naar de aangeduide nabije plaats of plek te kijken. De punt sluit het verzoek af.

5. 请仔细听。

   Luister alsjeblieft goed.

   请

   alsjeblieft

   仔细

   aandachtig; zorgvuldig

   听

   luisteren

   Uitgebreide uitleg

   请 staat hier aan het begin als beleefde aansporing: het maakt van wat volgt een verzoek, vergelijkbaar met “alsjeblieft …”. Het drukt op zichzelf geen aantal of tijd uit. Een bruikbaar patroon is 请 + werkwoord, bijvoorbeeld: 请坐。 — “Ga alstublieft zitten.” 仔细 betekent hier “aandachtig” of “zorgvuldig” en beschrijft hoe de handeling wordt uitgevoerd. In deze zin werkt het als bijwoord bij 听; het is dus niet het ding waarnaar geluisterd wordt. Vergelijk bijvoorbeeld: 请仔细看。 — “Kijk alstublieft goed.” 听 betekent hier “luisteren”. De vorm is niet zichtbaar verbogen voor persoon of getal. In het patroon 请 + 仔细 + 听 staat het werkwoord na de beleefde aansporing en wordt het voorafgegaan door een woord dat de manier van luisteren aangeeft. Bijvoorbeeld: 我听。 — “Ik luister.” Samen vormt 请仔细听。 een beleefd verzoek om aandachtig te luisteren: “Luister alsjeblieft goed.”

6. 请慢慢说。

   Praat alsjeblieft langzaam.

   请

   alsjeblieft

   慢慢

   langzaam

   说

   praten

   Uitgebreide uitleg

   请 betekent hier “alsjeblieft” en maakt van de daaropvolgende handeling een beleefd verzoek. Het staat vóór het werkwoord. Voorbeeld: 请坐。 = “Gaat u alstublieft zitten.” 慢慢 betekent hier “langzaam”. Het is de herhaalde vorm van 慢 (“langzaam”); in deze zin beschrijft het hoe de handeling wordt uitgevoerd. Zulke herhaling kan in het Mandarijn een eenvoudige, natuurlijke manier zijn om een wijze van handelen uit te drukken. Voorbeeld: 请慢慢走。 = “Loop alstublieft langzaam.” 说 betekent “spreken” of “zeggen”; hier gaat het om spreken. Het is een werkwoord en verandert in deze vorm niet voor persoon of getal. Voorbeeld: 他说中文。 = “Hij spreekt Chinees.” Samen vormt 请 + 慢慢 + 说 een beleefd verzoek: “Praat alstublieft langzaam.” Het onderwerp, de aangesprokene, wordt niet uitgesproken; de zin richt zich rechtstreeks tot de luisteraar. De volgorde is: beleefdheidsmarkeerder + manier waarop + handeling.