Een vergadering voorbereiden | Leer chinees in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. 会议记录准备好了吗？

   Zijn de vergadernotities klaar?

   会议记录

   vergadernotities

   准备好

   klaar zijn

   了吗

   maakt er een ja-neevraag van

   Uitgebreide uitleg

   会议记录 betekent hier “vergadernotities” of “notulen”. Het is een zelfstandig naamwoord: 会议 is “vergadering” en 记录 is “aantekening/verslag”. Samen duiden ze op het verslag van een vergadering. Voorbeeld: 我在写会议记录。 — “Ik schrijf de vergadernotities.” 准备好 beschrijft dat iets voorbereid en daardoor klaar is. 准备 betekent “voorbereiden”; 好 geeft hier het bereikte resultaat of de toestand “goed/klaar” aan. De combinatie is dus bruikbaar voor “klaar zijn”, niet alleen voor het losse werkwoord “voorbereiden”. Voorbeeld: 报告准备好了。 — “Het verslag is klaar.” 了吗 staat aan het einde van de vraag. 吗 maakt van de voorafgaande mededeling een ja-neevraag; 了 markeert hier dat de toestand van klaar zijn als bereikte of actuele toestand wordt bevraagd. 准备好了吗？ is daardoor een gewone manier om te vragen: “Is het klaar?” Samen betekent 会议记录准备好了吗？: “Zijn de vergadernotities klaar?” De vraag gaat over de actuele gereedheid van de vergadernotities; het onderwerp is 会议记录 en 准备好了吗 vraagt of die toestand bereikt is.

2. 它们在我的桌上。

   Ze liggen op mijn bureau.

   它们

   ze

   在 … 上

   zich op ... bevinden

   我的

   mijn

   桌

   bureau

   Uitgebreide uitleg

   它们 betekent hier ‘ze’ en is een zelfstandig persoonlijk voornaamwoord voor meerdere dingen. Het Chinese voornaamwoord verandert niet naar grammaticaal geslacht. De concrete dingen waarnaar het verwijst, worden in deze zin niet verder benoemd. 在 betekent ‘zich bevinden op/in’ wanneer het een plaats aanduidt. In deze zin introduceert 在 de plaatsbepaling; het is geen zelfstandig werkwoord met dezelfde brede gebruiksmogelijkheden als het Nederlandse ‘zijn’. Een herbruikbaar patroon is: onderwerp + 在 + plaats. 我的 bestaat uit 我, ‘ik/mij’, en 的, dat hier bezit of betrekking uitdrukt: ‘mijn’. 我 verandert in deze bezitsconstructie niet naar getal of geslacht. Bijvoorbeeld: 我的书 betekent ‘mijn boek’. 桌 betekent ‘tafel’ of, zoals de vaste vertaling hier aangeeft, ‘bureau’. Samen met het daaropvolgende 上 vormt het 桌上, letterlijk ‘op de tafel/het bureau’. 上 geeft in deze combinatie de positie aan de bovenkant of het oppervlak aan. Bijvoorbeeld: 书在桌上 betekent ‘Het boek ligt op het bureau.’ De delen worden dus verbonden als: 它们 + 在 + 我的桌上: ‘ze bevinden zich op mijn bureau’. De vaste Nederlandse vertaling maakt de bedoelde plaatslezing duidelijk: ‘Ze liggen op mijn bureau.’

3. 有我的一份吗？

   Is er een kopie voor mij?

   有

   er is/zijn

   我的

   mijn

   一份

   een exemplaar

   吗

   maakt er een ja-neevraag van

   Uitgebreide uitleg

   有 betekent hier dat iets aanwezig of beschikbaar is: in de constructie 有 + zelfstandig naamwoord kan het overeenkomen met “er is/zijn”. Het kan in andere contexten ook “hebben” betekenen. Voorbeeld: 桌上有一本书。 = “Er ligt een boek op tafel.” 我的 bestaat uit 我 (“ik/mij”) en 的, dat hier bezit of toebehoren markeert. 我的 betekent dus “mijn”. De vorm 我 verandert niet naar geslacht of aantal van het bezeten woord. Voorbeeld: 我的书 = “mijn boek”. 一份 betekent hier “één exemplaar/kopie”. 一 geeft het aantal één aan en 份 is het classificerende woord dat vaak bij exemplaren, documenten of porties wordt gebruikt. De combinatie 一份 kan bijvoorbeeld ook “één portie” betekenen wanneer de context over eten gaat. Voorbeeld: 我需要一份。 = “Ik heb één exemplaar nodig.” 吗 staat aan het einde van de zin en maakt er een algemene ja-neevraag van. Het verandert de inhoud van de mededeling niet, maar vraagt of die inhoud klopt. Voorbeeld: 这里有一份吗？ = “Is hier een exemplaar?” Samen vormt 有我的一份吗？ de vraag of er een exemplaar voor de spreker aanwezig of beschikbaar is. In de gegeven vertaling wordt dat natuurlijk weergegeven als “Is er een kopie voor mij?” 有 geeft aanwezigheid of beschikbaarheid aan, 我的 koppelt het exemplaar aan de spreker, en 吗 maakt de hele zin tot een ja-neevraag.

4. 这里有一份。

   Hier is er een.

   这里

   hier

   有

   er is / er zijn

   一份

   één exemplaar

   Uitgebreide uitleg

   这里 betekent hier en wijst op de plaats waar de spreker zich bevindt of waarnaar de spreker verwijst. Het is opgebouwd uit 这 (dit/deze) en 里 (binnenkant/plaats), maar samen werkt het als een vaste plaatsaanduiding. Voor een andere plaats kun je bijvoorbeeld 那里 gebruiken: “daar”. 有 betekent hier “er is” en introduceert het bestaan of de aanwezigheid van iets op een plaats. In deze constructie staat de plaats ervoor en wat er aanwezig is erna: 这里有…… = “hier is/zijn er …”. Het onderwerp is dus niet noodzakelijk een persoon; 有 kan ook bezit uitdrukken, maar dat is niet de betekenis in deze zin. 一份 betekent hier één exemplaar, met 一 “één” en 份 als maatwoord voor onder meer exemplaren van documenten of andere afzonderlijke delen. Het getalwoord en het maatwoord vormen samen de telgroep; in het Chinees staat een maatwoord doorgaans tussen het getal en het zelfstandig naamwoord. In de voorafgaande vraag komt dezelfde vorm voor als “een exemplaar/kopie”. Samen vormen de delen 这里 + 有 + 一份 de plaatsconstructie “Hier is er één exemplaar.” De zin stelt dus vast dat op de bedoelde plaats één exemplaar aanwezig is. 一份 maakt het aantal expliciet: het gaat om één exemplaar; 有 geeft de aanwezigheid aan en 这里 geeft de plaats aan.

5. 我们今天讨论什么？

   Wat bespreken we vandaag?

   我们

   wij

   今天

   vandaag

   讨论

   bespreken

   什么

   wat

   Uitgebreide uitleg

   我们 betekent hier “wij/we”: het verwijst naar de spreker samen met minstens één andere deelnemer. Het voornaamwoord verandert in deze vorm niet voor naamval of grammaticaal geslacht. Vergelijk 我 “ik” met 我们 “wij/we”; het meervoud wordt hier dus door een apart voornaamwoord uitgedrukt. 今天 betekent “vandaag”. Het is een tijdsbepaling en staat in deze zin vóór het werkwoord. Voor andere dagen kun je bijvoorbeeld 明天 “morgen” gebruiken. Voorbeeld: 我们明天讨论。 — “Wij bespreken het morgen.” 讨论 betekent hier “bespreken”. Het is een werkwoord en heeft in deze vorm geen zichtbare vervoeging voor persoon of getal. De tijd blijkt hier uit 今天; het werkwoord zelf verandert daardoor niet. Voorbeeld: 我们讨论这个问题。 — “Wij bespreken dit probleem.” 什么 betekent “wat” en vraagt naar de inhoud of het onderwerp dat besproken wordt. In het Chinees blijft het vraagwoord doorgaans op de plaats staan waar het gevraagde zinsdeel in een bevestigende zin zou staan; het wordt dus niet naar voren verplaatst. Vergelijk 你买什么？ — “Wat koop je?” De volgorde is 我们 + 今天 + 讨论 + 什么: “wij” is de handelende groep, 今天 geeft de tijd aan, 讨论 is de handeling en 什么 is datgene waarnaar gevraagd wordt. Samen betekent 我们今天讨论什么？: “Wat bespreken we vandaag?”

6. 我们要讨论新计划。

   We gaan het nieuwe plan bespreken.

   我们要

   we gaan …

   讨论

   bespreken

   新

   nieuw

   计划

   plan

   Uitgebreide uitleg

   我们要 betekent hier dat de spreker en anderen van plan zijn iets te doen: “we gaan …”. 我们 is “wij/we” en verwijst naar de groep waarvan de spreker deel uitmaakt. 要 staat vóór de werkwoordelijke handeling en drukt hier een voorgenomen of aanstaande handeling uit; het is geen verleden tijd. Voorbeeld: 我要学习。 — “Ik ga studeren.” 讨论 betekent “bespreken”. Dit werkwoord kan rechtstreeks vóór het besproken onderwerp staan: 讨论问题 — “een probleem bespreken”. In de vorige zin komt hetzelfde werkwoord voor in een vraag: 我们今天讨论什么？ — “Wat bespreken we vandaag?” 新 betekent hier “nieuw” en beschrijft het zelfstandig naamwoord dat erop volgt. Deze vorm verandert niet mee met persoon of aantal. Voorbeeld: 新书 — “een nieuw boek”. 计划 betekent “plan” en is hier het object van 讨论: het plan dat besproken zal worden. Voorbeeld: 这个计划很好。 — “Dit plan is goed.” Samen vormen 我们要 + 讨论 + 新 + 计划 de betekenis: “We gaan het nieuwe plan bespreken.” De volgorde is: degene die handelt, de voorgenomen handeling en daarna het object met zijn beschrijving: “we — gaan bespreken — nieuw plan”.

7. 让我在开始前读一下会议记录。

   Laat me de notities lezen voordat we beginnen.

   让我

   laat me

   开始前

   voordat we beginnen

   读

   lezen

   一下

   even

   会议记录

   vergadernotities

   Uitgebreide uitleg

   让我 bestaat uit 让 “laten/toestaan” en 我 “ik/mij”. In deze constructie is 我 degene die de volgende handeling uitvoert: 让我读…… betekent “laat me … lezen”. 让 kan ook een andere persoon een handeling laten uitvoeren, bijvoorbeeld: 让他等一下。 — “Laat hem even wachten.” 开始前 betekent hier “voordat we beginnen”. 开始 is “beginnen” en 前 betekent “ervoor/vóór”. Na een werkwoord of werkwoordgroep kan 前 een tijdsgrens vormen: 出发前 — “voordat we vertrekken”. In de volledige zin staat daarvoor ook 在: 在开始前, letterlijk een tijdsbepaling “vóór het begin van de handeling”. 读 betekent hier “lezen”. Het is de werkwoordsvorm zonder zichtbare tijdsverbuiging; de tijdsrelatie blijkt uit de context en uit 开始前. 读 kan zowel voor teksten als voor bijvoorbeeld notities worden gebruikt. Voorbeeld: 我读这本书。 — “Ik lees dit boek.” 一下 staat na 读 en maakt de handeling kort, licht of beleefd van toon: “even lezen”. Het drukt hier niet noodzakelijk een exact aantal keren uit. Hetzelfde patroon is bruikbaar in 看一下 — “even kijken”. 会议记录 is een zelfstandig naamwoord: 会议 betekent “vergadering” en 记录 betekent hier “notulen/notities van de vergadering”. Samen vormen ze een vaste inhoudelijke groep voor het verslag van een vergadering. Voorbeeld: 请看会议记录。 — “Kijk alstublieft naar de vergadernotulen.” Samen geeft 让我在开始前读一下会议记录。 de betekenis: “Laat me de notities lezen voordat we beginnen.” De structuur is 让我 + 在 [tijdstip] + werkwoord + 一下 + object: de spreker vraagt ruimte om vóór het begin kort de vergadernotities te lezen. De toon is alledaags en beleefd genoeg voor deze eenvoudige vraag.

8. 开始前先花一分钟。

   Neem even een minuut voordat we beginnen.

   开始前

   voordat we beginnen

   先

   eerst

   花

   besteden (tijd)

   一分钟

   één minuut

   Uitgebreide uitleg

   开始前 betekent hier “voordat we beginnen”. 开始 is het werkwoord “beginnen”; 前 betekent “ervoor/vooraf”. Het patroon werkwoord + 前 maakt van een handeling een tijdsaanduiding: 出发前 = “voordat we vertrekken”. In deze zin verwijst 开始 volgens de vaste vertaling naar het gezamenlijke beginnen. 先 betekent “eerst” en geeft de volgorde aan: deze handeling komt vóór de andere handeling. Het is een bijwoord en verandert niet voor persoon of aantal. Een bruikbaar contrast is 先……再……: “eerst … en daarna …”. 花 betekent hier “tijd besteden”. Het is een werkwoord dat in dit gebruik samen met een tijdsduur staat, zoals in 我花十分钟看书。 — “Ik besteed tien minuten aan lezen.” Dit gebruik verschilt van 花 als zelfstandig naamwoord “bloem”. 一分钟 betekent hier “één minuut”. 一 betekent “één”; 分钟 is het samengestelde woord voor “minuut” als tijdsduur. Hetzelfde woord kan met andere getallen worden gebruikt, bijvoorbeeld 五分钟 — “vijf minuten”. De uitdrukking zegt hier dus wel expliciet dat het om één minuut gaat. Samen vormen 开始前 + 先 + 花 + 一分钟 de betekenis: “Voordat we beginnen, besteed eerst één minuut.” De vaste Nederlandse vertaling maakt dit natuurlijker als: “Neem even een minuut voordat we beginnen.” De zin plaatst die korte tijdsduur vóór het gezamenlijke beginnen.