Jassen vergelijken op stof en pasvorm | Leer chinees in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. 这两件外套看起来很像。

   Deze twee jassen lijken erg op elkaar.

   这

   deze

   两件

   twee stuks

   外套

   jas

   看起来

   eruitzien; lijken

   很像

   erg op elkaar lijken

   Uitgebreide uitleg

   这 betekent hier “deze” en is een aanwijzend woord. Het staat vóór de telwoordgroep en wijst naar de bedoelde jassen; op zichzelf geeft het niet aan of het om één of meer dingen gaat. 两件 betekent “twee stuks”. 两 geeft hier het aantal twee aan, en 件 is het maatwoord dat bij 外套 wordt gebruikt. Het patroon is 两 + 件 + zelfstandig naamwoord. Voorbeeld: 两件衬衫 — “twee overhemden”. 外套 betekent “jas” of “buitenjas”. Het is hier het zelfstandig naamwoord dat samen met 两件 de groep “deze twee jassen” vormt. Voorbeeld: 我买了一件外套。 — “Ik heb een jas gekocht.” 看起来 betekent “eruitzien” of “lijken”. In deze vorm gaat het om de indruk die iets wekt. 看 is “kijken”, maar in 看起来 betekent de hele combinatie niet simpelweg “kijken”; 起来 helpt hier om een waarneembare indruk uit te drukken. Voorbeeld: 他看起来很累。 — “Hij ziet er erg moe uit.” 很像 betekent hier “erg op elkaar lijken”. 像 betekent “lijken op” of “gelijk zijn aan”; 很 staat ervoor als graadwoord. In het Chinees staat zo’n beschrijvende bepaling vaak rechtstreeks na het onderwerp, zonder een apart werkwoord dat overeenkomt met Nederlands “zijn”. Voorbeeld: 这两种颜色很像。 — “Deze twee kleuren lijken erg op elkaar.” Samen vormen 这两件外套 het onderwerp: “deze twee jassen”. 看起来很像 zegt welke indruk ze maken: “lijken erg op elkaar”. De volledige betekenis is dus: “Deze twee jassen lijken erg op elkaar.” De zin is een neutrale manier om zichtbare overeenkomst te beschrijven.

2. 我们比较一下布料和合身程度。

   Laten we de stof en de pasvorm vergelijken.

   我们

   wij

   比较

   vergelijken

   一下

   even; kort

   布料

   stof

   合身程度

   pasvorm

   Uitgebreide uitleg

   我们 betekent hier “laten we” en vormt het onderwerp van de voorgestelde handeling. 我 is “ik”; 们 maakt van een persoonlijk voornaamwoord een meervoudsvorm, dus 我们 is “wij”. Het Chinees legt met 我们 op zichzelf niet vast of de aangesprokene inbegrepen is; de Nederlandse vertaling maakt hier duidelijk dat de spreker de ander uitnodigt om mee te doen. 比较 betekent hier “vergelijken”. Het is een werkwoord: 比较A和B betekent “A en B vergelijken”. Voorbeeld: 我们比较这两种颜色。 — “Laten we deze twee kleuren vergelijken.” 一下 staat na het werkwoord en maakt de voorgestelde handeling korter en lichter van toon. In deze zin betekent het niet dat er een exact meetbare korte tijd wordt opgegeven; het maakt “vergelijken” natuurlijker als een bescheiden voorstel. Dit patroon is herbruikbaar: 看一下 betekent bijvoorbeeld “even kijken”. 布料 betekent “stof” of “textielmateriaal”. Het verwijst hier naar het materiaal waarvan de kledingstukken zijn gemaakt. 料 komt ook voor in woorden voor materiaal, maar 布料 moet als het gebruikelijke woord voor “stof/textiel” worden geleerd. 合身程度 betekent “mate van pasvorm”. 合身 betekent “goed passen” of “goed aansluiten” bij een kledingstuk; 程度 betekent “graad” of “mate”. Samen maakt 合身程度 van die eigenschap een zelfstandig naamwoordelijk begrip: hoe goed iets past. Voorbeeld: 这件衣服很合身。 — “Dit kledingstuk past goed.” De structuur 我们 + werkwoord + 一下 + A和B vormt hier een voorstel om twee aspecten te vergelijken. 布料和合身程度 zijn de twee zaken die met elkaar worden vergeleken: de stof en de pasvorm. Zo ontstaat de volledige betekenis: “Laten we de stof en de pasvorm vergelijken.”

3. 这件摸起来很轻。

   Deze voelt licht aan.

   这件

   dit exemplaar

   摸起来

   aanvoelen bij aanraken

   很轻

   licht

   Uitgebreide uitleg

   这件 betekent hier “dit exemplaar” of “dit item”. 这 betekent “dit/deze”, en 件 is een maatwoord dat onder meer bij kleding en bepaalde afzonderlijke items wordt gebruikt. Het zelfstandig naamwoord kan in het Chinees uit de context worden weggelaten; de vertaling maakt daarom natuurlijk “deze” van de hele combinatie. Een vergelijkbaar patroon is 这件衣服 (“dit kledingstuk”), maar in de vaste zin staat 衣服 niet. 摸起来 bestaat uit 摸 (“aanraken, betasten”) en 起来. In dit patroon geeft 起来 aan welke indruk iets bij het waarnemen of aanraken maakt: 摸起来 + beschrijving betekent “bij aanraking aanvoelen als …”. Het gaat hier dus niet om een begin van een handeling. Voorbeeld: 摸起来很软。 — “Het voelt zacht aan.” 很轻 betekent hier “licht”. 轻 is het bijvoeglijke woord voor een gering gewicht; het tegenovergestelde is 重 (“zwaar”). 很 staat vaak vóór een bijvoeglijk woord in een Chinese beschrijving en kan de beschrijving vloeiend of nadrukkelijk maken; het hoeft niet altijd een sterk “zeer” uit te drukken. Voorbeeld: 这个包很重。 — “Deze tas is zwaar.” Samen beschrijft 这件 het bedoelde item, en 摸起来很轻 zegt welke indruk dat item bij aanraking geeft. De volledige betekenis is: “Dit exemplaar voelt licht aan.”

4. 布料好像很薄。

   De stof lijkt dun.

   布料

   stof; textielmateriaal

   好像

   lijkt; schijnt

   很薄

   dun

   Uitgebreide uitleg

   布料 betekent hier “stof” of “textielmateriaal”: materiaal waarvan bijvoorbeeld kleding of andere textielproducten worden gemaakt. Het is een zelfstandig naamwoord. Voorbeeld: 这块布料很柔软。— “Deze stof is erg zacht.” 好像 geeft aan dat iets volgens de indruk van de spreker zo lijkt te zijn. Het staat vóór 很薄 en maakt de beschrijving minder stellig. Voorbeeld: 他好像很累。— “Hij lijkt erg moe.” 很薄 betekent hier “dun”, in de zin van geringe dikte. 薄 is het beschrijvende woord voor “dun”; het tegenovergestelde voor materiaaldikte is 厚 (“dik”). 很 staat vóór het beschrijvende woord. Het kan de graad versterken, maar in een Chinese beschrijvende zin helpt het ook vaak om een natuurlijke adjectivale predicatie te vormen; het betekent hier dus niet noodzakelijk “erg”. Voorbeeld: 这本书很薄。— “Dit boek is dun.” Samen vormt 布料 + 好像 + 很薄 de betekenis “De stof lijkt dun.” De context vermeldt daarnaast dat een ander exemplaar steviger en warmer aanvoelt, maar deze zin zegt alleen dat deze stof volgens de spreker dun lijkt.

5. 另一件摸起来更结实，也更暖和。

   De andere voelt steviger en warmer aan.

   另一件

   het andere exemplaar

   摸起来

   aanvoelen

   更结实

   steviger

   也

   ook

   更暖和

   warmer

   Uitgebreide uitleg

   另一件 betekent hier “het andere exemplaar”. 另 geeft “ander/extra” aan; 件 is het maatwoord dat hier bij een kledingstuk of vergelijkbaar afzonderlijk voorwerp hoort. Het zelfstandig naamwoord zelf is in deze zin weggelaten, maar de vertaling maakt duidelijk dat het om een ander exemplaar gaat. 摸起来 betekent dat iets bij aanraking een bepaalde indruk geeft: “aanvoelen”. Dit is een bruikbaar patroon: werkwoord + 起来 kan beschrijven hoe iets overkomt of aanvoelt wanneer je het waarneemt. In dit geval is 摸 “aanraken/voelen” en verwijst 起来 niet naar een fysieke beweging omhoog. 更结实 betekent “steviger”. 结实 betekent hier dat iets stevig of duurzaam aanvoelt; 更 maakt er een vergelijking van: “meer/steviger”. Een vergelijkingspunt hoeft in het Chinees niet expliciet genoemd te worden wanneer het uit de context duidelijk is. De vorm 结实 verandert niet voor persoon of getal; 更 markeert de vergelijking. 也 betekent “ook” en voegt deze eigenschap toe aan wat al genoemd is. Het woord staat vóór de daaropvolgende beschrijving: 也 + 更暖和. 更暖和 betekent “warmer”. 暖和 is hier “warm” in de zin van aangenaam warm; 更暖和 is de vergelijkende vorm met 更. De vergelijking betreft dus de warmte, niet automatisch de dikte of een andere eigenschap. Samen vormt 摸起来更结实 de betekenis “voelt steviger aan”, en 也更暖和 voegt daaraan toe “en voelt ook warmer aan”. Het onderwerp 另一件 is het andere exemplaar. De hele zin betekent daarom: “Het andere exemplaar voelt steviger en warmer aan.”

6. 那件可能更适合日常穿。

   Die is misschien beter voor dagelijks gebruik.

   那件

   dat exemplaar

   可能

   misschien

   更适合

   beter geschikt zijn

   日常

   dagelijks gebruik

   穿

   dragen

   Uitgebreide uitleg

   那件 verwijst hier naar dat kledingstuk. 那 betekent “die/dat” en staat op afstand van de spreker; 件 is het maatwoord dat hier bij een kledingstuk hoort. In het Chinees staat zo’n aanwijzend woord vaak samen met een maatwoord: 这件 = dit kledingstuk, 那件 = dat kledingstuk. Het maatwoord bepaalt niet op zichzelf het geslacht van het kledingstuk. 可能 staat vóór de predicatie en maakt de uitspraak onzeker: “misschien”. Het zegt hier dat de geschiktheid mogelijk zo is; het betekent niet dat het kledingstuk zeker geschikter is. 更适合 betekent hier “beter geschikter zijn” of natuurlijker in het Nederlands: “beter geschikt zijn”. De basisvorm is 适合 = geschikt zijn voor; 更 maakt er een vergelijking van: “meer/beter geschikt”. De vergelijking kan door de context worden aangevuld met het andere kledingstuk, zonder dat dit in deze zin nogmaals wordt genoemd. Voorbeeld: 这件更适合上班。 — “Dit kledingstuk is geschikter om naar het werk te dragen.” 日常 betekent “dagelijks” of “voor dagelijks gebruik”. Hier beschrijft het de gewone, alledaagse situatie waarin men het kledingstuk draagt. Het is niet hetzelfde als een concrete tijdsaanduiding zoals “vandaag”. 穿 is het werkwoord “dragen” of “aantrekken”; in deze zin gaat het om dragen. De vorm verandert in het Chinees niet naar persoon of enkelvoud/meervoud. Voorbeeld: 我常穿这件衣服。 — “Ik draag dit kledingstuk vaak.” Samen vormt 日常穿 de betekenis “voor dagelijks dragen” en maakt 更适合日常穿 duidelijk waarvoor het kledingstuk beter geschikt is. De volledige zin zegt dus dat dat kledingstuk misschien beter geschikt is om dagelijks te dragen: “Die is misschien beter voor dagelijks gebruik.”

7. 先试穿一下，看看感觉怎么样。

   Pas hem eerst aan en kijk hoe hij voelt.

   先

   eerst

   试穿

   passen

   一下

   even

   看看

   eens kijken

   感觉

   gevoel

   怎么样

   hoe is het?

   Uitgebreide uitleg

   先 betekent hier “eerst” en geeft de volgorde aan: deze handeling gebeurt vóór de volgende. Het staat vóór 试穿, dus het bepaalt wanneer het passen gebeurt. Een bruikbaar patroon is 先 + werkwoord: 先看看。 = “Kijk eerst even.” 试穿 is het werkwoord “passen” of “iets passen”, specifiek kleding aantrekken om te beoordelen of die goed zit of aanvoelt. Het is geen vorm die hier door tijd of persoon verandert; de tijd blijkt uit de context. Voor “proberen” in algemenere zin wordt vaak 试 gebruikt, maar 试穿 maakt het passen van kleding expliciet. Voorbeeld: 我想试穿这件。 = “Ik wil dit kledingstuk passen.” 一下 staat na 试穿 en maakt de handeling kort of licht van toon: “even passen”. Het geeft hier geen exact aantal aan. Het patroon werkwoord + 一下 is breed bruikbaar, bijvoorbeeld 看一下 = “even kijken”. 看看 bestaat uit het werkwoord 看 (“kijken”) in een herhaalde, verkorte vorm. In deze zin klinkt het als “eens kijken” of “even bekijken”, dus als een vriendelijke, niet-zware uitnodiging om iets te controleren. 看 zelf kan ook gewoon “kijken” betekenen; de herhaling verandert hier vooral de toon en de begrenzing van de handeling. Voorbeeld: 我看看。 = “Ik kijk even.” 感觉 betekent hier “gevoel” of “aanvoelen”. In 感觉怎么样 gaat het om de indruk of het lichamelijke gevoel dat iets geeft, bijvoorbeeld hoe een kledingstuk zit. Het kan ook als werkwoord “voelen” betekenen; de precieze functie blijkt uit de zin. Voorbeeld: 这件感觉很舒服。 = “Dit kledingstuk voelt erg comfortabel aan.” 怎么样 is een vaste vraaguitdrukking voor “hoe is het?” of “hoe bevalt het?”. 怎么 betekent afzonderlijk “hoe” en 样 verwijst in deze combinatie naar de manier of toestand, maar samen moet je ze als de gebruikelijke vraagvorm leren. In 感觉怎么样 vraagt de spreker naar de kwaliteit of indruk van het voelen, niet naar een afzonderlijk benoemde persoon. Samen vormt 先试穿一下 de aansporing “pas het eerst even”, waarbij het kledingstuk niet opnieuw wordt genoemd maar uit de situatie en de vertaling duidelijk is. Daarna geeft 看看 het doel van die handeling aan: “kijk eens”. 感觉怎么样 specificeert waarop je let: hoe het aanvoelt. De volledige betekenis is daarom: “Pas het eerst even aan en kijk hoe het voelt.”

8. 我决定之前会把两件都试穿一下。

   Ik ga ze allebei passen voordat ik beslis.

   我

   ik

   决定

   beslissen

   之前

   voordat

   会

   zullen; van plan zijn

   把

   object-markerende constructie

   两件

   twee kledingstukken

   都

   allebei; allemaal

   试穿

   passen

   一下

   even

   Uitgebreide uitleg

   我 betekent hier “ik” en is het onderwerp van de zin. Hetzelfde onderwerp wordt ook bij 决定 begrepen: “beslissen”. 我 verandert niet naar geslacht; in het Chinees is deze vorm voor een enkele spreker. 决定 is het werkwoord “beslissen”. De vorm verandert hier niet voor persoon of tijd. In 我决定 betekent het concreet “ik beslis”. Voor “een beslissing nemen” kan ook 做决定 worden gebruikt, maar dat is een andere constructie. 之前 betekent “voordat”. Het staat hier na de volledige tijdsclausule 我决定: letterlijk “voordat ik beslis”. Het patroon 在/……之前 betekent “vóór …”; in deze zin maakt 我决定之前 zonder 在 dezelfde tijdsrelatie duidelijk. 会 staat hier vóór de hoofdhandeling en geeft een verwachte of voorgenomen toekomstige handeling aan: “zal” of “gaat”. Samen met 会把……试穿一下 gaat het dus om wat de spreker vóór het beslissen zal doen. 会 is niet het werkwoord “kunnen” in deze zin. 把 leidt een constructie in waarin het object vóór het werkwoord wordt geplaatst. Het patroon is 把 + object + werkwoord; het werkwoord krijgt daardoor een duidelijke handeling met dat object. Hier is het object 两件, en 把两件都试穿一下 betekent dat beide kledingstukken worden aangepast. 把 betekent op zichzelf niet “nemen”. 两件 betekent hier “twee kledingstukken”. 两 is het telwoord “twee” en 件 is de maatwoordvorm die vaak bij kledingstukken wordt gebruikt. Het maatwoord staat tussen het telwoord en het zelfstandig naamwoord wanneer dat zelfstandig naamwoord wordt uitgedrukt, bijvoorbeeld 两件衣服 (“twee kledingstukken/kleren”); hier blijft 衣服 onuitgesproken omdat de context het soort voorwerp al ondersteunt. De zin beweert dus dat er twee zulke voorwerpen zijn, niet alleen dat er meerdere zijn. 都 betekent hier “allebei”. Het verwijst naar de twee eerder genoemde kledingstukken en drukt uit dat de handeling op elk van beide van toepassing is. Bij meer dan twee kan 都 ook “allemaal” betekenen; 两件都…… krijgt specifiek de lezing “beide …”. 试穿 betekent “passen” of “iets aantrekken om te zien hoe het zit”. Het is een samengesteld werkwoord: 试 is “proberen” en 穿 is “aantrekken/dragen”, maar in deze vaste combinatie betekent het geheel “passen”. In 把两件都试穿一下 is de spreker degene die beide kledingstukken past; 两件 zijn de objecten van die handeling. 一下 maakt de handeling korter en lichter van toon: “even”. Het staat na 试穿 en geeft hier aan dat de spreker beide kledingstukken even zal passen. Het betekent niet dat er maar één kledingstuk wordt bedoeld en verandert het aantal niet. De volledige opbouw is 我决定之前 (“voordat ik beslis”) + 会 (“zal/ga”) + 把两件都试穿一下 (“beide kledingstukken even passen”). Samen betekent de zin: “Ik ga ze allebei passen voordat ik beslis.” De volgorde van het Chinees zet de tijdsvoorwaarde voorop en daarna de voorgenomen handeling.

9. 这样应该更容易做选择。

   Dat zou de keuze makkelijker moeten maken.

   这样

   zo; op deze manier

   应该

   zou moeten

   更容易

   makkelijker

   做选择

   een keuze maken

   Uitgebreide uitleg

   这样 betekent hier “zo” of “op deze manier”. Het verwijst naar een manier of aanpak die uit de context duidelijk is, zonder dat dit woord zelf een specifiek zelfstandig naamwoord noemt. Voorbeeld: 这样做很好。 — “Zo handelen is goed.” 应该 drukt hier uit dat iets naar verwachting of volgens de spreker zo zou moeten zijn: “zou moeten”. Het staat vóór de daaropvolgende beschrijving of handeling. Voorbeeld: 现在应该可以。 — “Nu zou het moeten kunnen.” 更容易 betekent “makkelijker”. 容易 is de basisvorm “makkelijk” en 更 maakt er een vergelijking van: 更容易 = “makkelijker”. Voorbeeld: 这样学更容易。 — “Zo leren is makkelijker.” Het bijvoeglijke woord 容易 beschrijft hier hoe gemakkelijk de keuzehandeling is. 做选择 is een bruikbare combinatie voor “een keuze maken”. 做 betekent in deze combinatie “doen/maken”, en 选择 betekent “keuze”; samen vormen ze de handeling “kiezen”. Voorbeeld: 我需要做选择。 — “Ik moet een keuze maken.” Samen vormen de delen 这样 + 应该 + 更容易 + 做选择 de betekenis: “Op deze manier zou het makkelijker moeten zijn om een keuze te maken.” 应该 geeft de verwachting weer, 更 vergelijkt deze manier met een andere manier, en 做选择 benoemt de keuzehandeling. De zin sluit aan bij de voorafgaande informatie dat beide opties eerst worden gepast, zonder zelf te specificeren welke optie uiteindelijk gekozen wordt.