Even bellen voor de vergadering | Leer chinees in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. 我需要打个短电话。

   Ik moet even kort bellen.

   我

   ik

   需要

   nodig hebben; moeten

   打

   bellen

   短

   kort

   电话

   telefoongesprek; telefoontje

   Uitgebreide uitleg

   我 betekent hier ik. Dit voornaamwoord verwijst naar de spreker; het verandert in deze functie niet naar grammaticaal geslacht of getal. Een bruikbaar contrast is 你 jij tegenover 我 ik. 需要 betekent hier nodig hebben en geeft in deze zin de noodzaak van de daaropvolgende handeling weer. De vorm 需要 verandert hier niet met de persoon. Voorbeeld: 我需要帮助。— Ik heb hulp nodig. 打 betekent hier niet letterlijk slaan, maar maakt met 电话 de vaste combinatie 打电话 telefoneren / bellen. De betekenis van 打 wordt dus mede door het volgende zelfstandig naamwoord bepaald. Voorbeeld: 他打电话。— Hij belt. 短 betekent kort en beschrijft 电话. Het staat vóór het zelfstandig naamwoord, zoals in 短电话, al wordt de volledige combinatie in deze zin natuurlijker opgevat als een kort telefoontje. Het is hier geen werkwoordsvorm en draagt geen persoonsuitgang. 电话 betekent hier telefoontje of telefoongesprek. In combinatie met 打 vormt het het patroon 打电话 bellen; het verwijst hier naar de bedoelde korte belhandeling, niet noodzakelijk naar het fysieke toestel. Samen vormen 我需要打个短电话 de structuur onderwerp + 需要 + handeling: Ik moet een kort telefoontje plegen of natuurlijker Ik moet even kort bellen. In 打个短电话 staat 个 tussen 打 en 短电话 als maatwoord voor een telbare gebeurtenis; het moet hier niet zelfstandig als een exact aantal worden vertaald. De hele uiting geeft dus aan dat de spreker deze korte belhandeling nodig acht.

2. 如果你需要一点隐私，可以去走廊。

   Je kunt de gang gebruiken als je privacy nodig hebt.

   如果

   als / indien

   你

   je / jij

   需要

   nodig hebben

   一点

   een beetje

   隐私

   privacy

   可以

   kunnen / mogen

   去

   gaan

   走廊

   gang

   Uitgebreide uitleg

   如果 maakt van wat volgt een voorwaarde: “als …”. Het staat hier aan het begin van de voorwaardelijke bijzin. Een bruikbaar patroon is 如果 + voorwaarde, ..., bijvoorbeeld: 如果你累了，可以休息。 — “Als je moe bent, kun je rusten.” 你 betekent hier “je/jij” als aangesproken persoon. Deze vorm verandert in het Chinees niet naar geslacht en geeft op zichzelf ook niet aan of het om één persoon of meerdere personen gaat. In deze zin is de aangesprokene degene die privacy nodig kan hebben; de vorm zelf draagt vooral de tweede persoon aan. 需要 betekent “nodig hebben” en bestaat hier uit de behoefte aan iets. Het is een zelfstandig werkwoord; het kan direct voor het benodigde element staan: 需要帮助 — “hulp nodig hebben”. Het verschilt van 想 (“willen”): 我需要休息 betekent “Ik moet rusten / Ik heb rust nodig”, terwijl 我想休息 betekent “Ik wil rusten”. 一点 geeft bij 隐私 een kleine hoeveelheid aan: “een beetje”. 一 en 点 vormen hier samen een compacte hoeveelheidsaanduiding. Het drukt geen exact aantal personen of objecten uit. Voorbeeld: 请给我一点时间。 — “Geef me alsjeblieft een beetje tijd.” 隐私 betekent “privacy”, dus persoonlijke afzondering of persoonlijke ruimte. Het is hier datgene wat iemand nodig kan hebben. Voorbeeld: 我需要一点隐私。 — “Ik heb een beetje privacy nodig.” Samen vormen 需要一点隐私 de betekenis “een beetje privacy nodig hebben”. Het object na 需要 benoemt wat nodig is; 一点 beperkt daar de hoeveelheid van. 可以 drukt hier uit dat iets mogelijk of toegestaan is: “kunnen” of, afhankelijk van de context, “mogen”. In deze zin geeft het de mogelijkheid aan om naar de gang te gaan. Het is niet hetzelfde als 需要 (“nodig hebben”) of 想 (“willen”). Voorbeeld: 你可以坐这里。 — “Je kunt hier zitten.” 去 betekent “gaan” en geeft hier de beweging naar een plaats aan. Het staat vóór de plaatsaanduiding 走廊. Voorbeeld: 我去办公室。 — “Ik ga naar kantoor.” 走廊 betekent “gang” of “corridor”. Het is de bestemming in deze zin. In combinatie met 去 betekent 去走廊 “naar de gang gaan”; het voorzetsel “naar” wordt in deze Chinese constructie niet als afzonderlijk woord vóór 走廊 gebruikt. De volledige structuur is 如果 + 你需要一点隐私, + 可以去走廊: “Als je een beetje privacy nodig hebt, kun je naar de gang gaan.” Het eerste deel stelt de voorwaarde; het tweede deel geeft de daarop passende mogelijkheid.

3. 我不想打扰大家。

   Ik wil niet iedereen storen.

   我

   ik

   不想

   niet willen

   打扰

   storen

   大家

   iedereen

   Uitgebreide uitleg

   我 betekent hier “ik”. Het is de vorm voor de eerste persoon enkelvoud en verandert niet naar grammaticaal geslacht. Voorbeelden van andere persoonlijke vormen zijn 你 voor “jij” en 他/她 voor “hij”/“zij”; die twee laatste vormen verschillen in schrift, maar niet in uitspraak. 不想 drukt hier uit dat de spreker iets niet wil doen. 想 betekent in deze context “willen”, en 不 maakt die wens negatief. Dat is iets anders dan alleen een feit ontkennen. Voorbeeld: 我想休息。 — “Ik wil rusten.” Met 不想 wordt dat 我不想休息。 — “Ik wil niet rusten.” 打扰 betekent hier “storen” of “lastigvallen”. Het is een werkwoord dat een persoon of groep als object kan hebben. Voorbeeld: 请不要打扰他。 — “Stoor hem alsjeblieft niet.” In dat voorbeeld drukt 不要 een verzoek of verbod uit; in de vaste zin drukt 不想 de wens van de spreker uit. 大家 betekent hier “iedereen” als groep. Het verwijst niet naar één persoon. Voorbeeld: 大家都来了。 — “Iedereen is gekomen.” 都 betekent daar “allemaal” en staat niet in de vaste zin. Samen vormen 我 + 不想 + 打扰 + 大家 de betekenis “Ik wil niet iedereen storen”, overeenkomstig de vaste vertaling. 我 is degene die de wens heeft, 不想 maakt die wens negatief, 打扰 benoemt de handeling en 大家 de groep waarop die handeling gericht zou zijn. De zin is een neutrale manier om uit te drukken dat de spreker deze groep niet wil storen.

4. 现在那边应该很安静。

   Het zou daar nu rustig moeten zijn.

   现在

   nu

   那边

   daar, daar aan die kant

   应该

   zou moeten, vermoedelijk

   很安静

   erg rustig

   Uitgebreide uitleg

   现在 betekent hier ‘nu’ en plaatst de toestand in het heden. Het staat vaak aan het begin van een zin, maar kan ook elders staan, afhankelijk van de gewenste nadruk. Voorbeeld: 现在下雨。 — ‘Het regent nu.’ 那边 verwijst naar een plaats aan de andere kant of op enige afstand: ‘daar’ of ‘daar aan die kant’. Het is een plaatsaanduiding, geen aanwijzing van een specifiek benoemde persoon of zaak. Een nabije plaats kan met 这边 (‘hier, aan deze kant’) worden aangeduid; 那边 contrasteert daarmee als de andere kant. Voorbeeld: 他在那边。 — ‘Hij is daar.’ 应该 drukt hier een verwachting of gevolgtrekking uit: op grond van de omstandigheden wordt verwacht dat iets zo is. In deze zin gaat het dus niet om een bevel aan iemand, maar om ‘zou ... moeten zijn’ in de betekenis ‘waarschijnlijk is ...’. Het kan ook een normatieve betekenis hebben, zoals ‘horen te’, maar die betekenis past hier niet bij de vaste vertaling. Voorbeeld: 她应该到了。 — ‘Ze zou aangekomen moeten zijn.’ 很安静 bestaat uit 很 plus het beschrijvende woord 安静, ‘rustig/stil’. 安静 beschrijft hier de toestand van de bedoelde plaats. In het Chinees staat 很 vaak vóór een beschrijvend woord als natuurlijke verbindingsvorm; het hoeft in zo’n zin niet altijd letterlijk de nadruk ‘erg’ te dragen. Voorbeeld: 这里很安静。 — ‘Het is hier rustig.’ Samen vormt de zin: 现在 (‘nu’) + 那边 (‘daar’) + 应该 (‘zou ... moeten’/‘waarschijnlijk’) + 很安静 (‘rustig zijn’). De volledige betekenis is daarom: ‘Het zou daar nu rustig moeten zijn.’

5. 我会在会议开始前回来。

   Ik kom terug voordat de vergadering begint.

   我会

   ik zal

   在

   in/op; bij een tijd- of plaatsaanduiding

   会议

   vergadering

   开始

   beginnen

   前

   vóór; ervoor

   回来

   terugkomen

   Uitgebreide uitleg

   我会 betekent hier dat de spreker van plan is of verwacht terug te komen: 我 is “ik” en 会 is het modale werkwoord voor “zullen/waarschijnlijk”. In deze zin draagt 会 dus de toekomstige betekenis; het is niet zelf het werkwoord “terugkomen”. Voor een gewoonte of een handeling die nu bezig is, gebruik je niet automatisch 会. Voorbeeld: 我会回来。 — “Ik kom terug / Ik zal terugkomen.” 在 staat hier vóór een tijdsbepaling. In combinatie met 在 … 前 helpt het de grens “vóór …” te markeren; het betekent hier niet simpelweg “in” een fysieke plaats. 在 kan ook een plaats introduceren, bijvoorbeeld in 我在家 — “Ik ben thuis.” 会议 betekent “vergadering”. Het is een zelfstandig naamwoord; het zegt op zichzelf niets over het aantal vergaderingen buiten deze context. 会 in 会议 is bovendien onderdeel van het woord “vergadering” en is niet hetzelfde als het modale 会 in 我会. 开始 betekent “beginnen” of, afhankelijk van de constructie, “beginnen/van start gaan”. Hier is het de handeling die de vergadering verricht: 会议开始 betekent “de vergadering begint”. De vorm verandert in het Chinees hier niet voor persoon of getal. 前 betekent “voor” in tijd, letterlijk de eerdere kant van een tijdsgrens. Na 会议开始 vormt het 会议开始前: “voordat de vergadering begint”. Het staat dus achter de volledige gebeurtenis waarvan de tijd wordt aangegeven. Een vergelijkbaar patroon is 出发前 — “voor vertrek”. 回来 betekent “terugkomen”. 回 geeft het terugkeren aan en 来 geeft beweging naar het relevante hier/de spreker toe aan. Het is één gangbare verbale combinatie in deze zin, niet een vorm die voor persoon of getal verandert. In een context waarin iemand juist van de spreker weg terugkeert, kan 回去 (“teruggaan”) passend zijn; de keuze tussen 来 en 去 hangt af van de bewegingsrichting. De structuur is 我会 + 在 [会议开始] 前 + 回来: “ik zal” + “voordat de vergadering begint” + “terugkomen”. Samen betekent de hele zin: “Ik kom terug voordat de vergadering begint.”

6. 这样可以。我们还有足够的时间。

   Dat is goed. We hebben nog genoeg tijd.

   这样

   zo; op deze manier

   可以

   goed zijn; kunnen

   我们

   wij; we

   还有

   nog hebben

   足够

   genoeg; voldoende

   时间

   tijd

   Uitgebreide uitleg

   这样 betekent hier “zo” of “op deze manier”. Het is een aanwijzend woord voor een manier of toestand; het verwijst in deze zin naar de zojuist bedoelde manier van handelen of situatie, zonder dat de precieze referent verder wordt benoemd. Vergelijk: 这样做 = “het zo doen”. 可以 geeft hier aan dat iets aanvaardbaar of in orde is: “dat kan” of “dat is goed”. Het kan ook mogelijkheid of toestemming uitdrukken, afhankelijk van de context. In deze zin is volgens de vertaling de betekenis van aanvaardbaarheid bedoeld. Voor mogelijkheid staat het bijvoorbeeld in 我可以走 = “ik kan weggaan”. 我们 betekent “wij/we”. 我 is “ik”; 我们 is de meervoudsvorm met 们. Het woord maakt in deze zin duidelijk dat de spreker zichzelf samen met minstens één andere persoon bedoelt. Chinees markeert bij 我们 niet met de vorm zelf of die groep de aangesprokene insluit. 还有 combineert 还 (“nog; bovendien”) met 有 (“hebben; er zijn”). Samen betekent het hier “nog hebben”: de toestand van hebben blijft op dit moment bestaan. Het is geen enkelvoudige verbuiging zoals in sommige andere talen; de vorm 有 verandert niet voor persoon of getal. Bijvoorbeeld: 我还有时间 = “Ik heb nog tijd.” 足够 betekent “genoeg” of “voldoende”. Het beschrijft hier de hoeveelheid 时间 en staat ervoor als bepaling: 足够的时间 betekent “voldoende tijd”. In de gegeven zin ontbreekt 的, wat in deze korte hoeveelheiduitdrukking natuurlijk is. Het tegenovergestelde is 不足 (“onvoldoende”), bijvoorbeeld 时间不足 = “Er is onvoldoende tijd.” 时间 betekent “tijd”. Het is een zelfstandig naamwoord en verwijst hier naar de beschikbare tijd, niet naar een specifiek tijdstip. Een bruikbare combinatie is 没有时间 = “geen tijd hebben”. Samen vormen de delen: 这样可以 = “Dat is zo goed” of natuurlijker “Dat is goed”, gevolgd door 我们还有足够的时间 = “we hebben nog genoeg tijd”. De volledige vaste betekenis is dus: “Dat is goed. We hebben nog genoeg tijd.”

7. 我打电话的时候，请帮我留着座位。

   Bewaar alsjeblieft mijn plek terwijl ik bel.

   我

   ik; mij

   打电话

   bellen

   的时候

   wanneer; tijdens

   请

   alsjeblieft

   帮我

   mij helpen

   留着

   bewaren; vrijhouden

   座位

   stoel; plek

   Uitgebreide uitleg

   我 betekent hier “ik” en is het onderwerp van de bijzin. Deze vorm is de eerste persoon enkelvoud; in het Chinees verandert 我 niet naar een aparte vorm voor onderwerp en object. Voorbeeld: 我喝水。 — “Ik drink water.” 打电话 betekent hier “telefoneren” of “bellen”. Het is een vaste combinatie: 打 (“doen/maken” in deze combinatie) + 电话 (“telefoon”), maar als geheel gebruik je het als “bellen”. Voorbeeld: 我晚上打电话。 — “Ik bel ’s avonds.” 的时候 maakt van wat ervoor staat een tijdsbepaling: “wanneer …” of “terwijl …”. 我打电话的时候 betekent dus “terwijl ik bel”. Het patroon is [situatie of handeling] + 的时候; het onderwerp van de handeling kan expliciet vóór het werkwoord staan. 请 maakt van wat volgt een beleefd verzoek, vergelijkbaar met “alsjeblieft” of “graag”. Het is hier geen zelfstandig verzoek om iets specifieks, maar staat aan het begin van het verzoek 请帮我留着座位. 帮我 betekent “mij helpen”. 帮 is het werkwoord “helpen” en 我 is hier degene voor wie de hulp wordt verricht. Met een volgend werkwoord geeft 帮我 + werkwoord het patroon “mij helpen om …”. Voorbeeld: 请帮我开门。 — “Help me alsjeblieft de deur te openen.” 留着 betekent hier “bewaren” of “vrijhouden”, met de nadruk op het laten voortduren van die toestand. 留 is de basisvorm; 着 markeert in deze combinatie de aangehouden toestand. Dat verschilt van alleen 留, dat ook algemener “achterlaten” of “bewaren” kan betekenen. Voorbeeld: 请留着这本书。 — “Bewaar dit boek alsjeblieft.” 座位 betekent “zitplaats” of “plek”. Het is het zelfstandig naamwoord dat aangeeft wat vrijgehouden moet worden. Voorbeeld: 这里有一个座位。 — “Hier is een zitplaats.” Samen vormt 我打电话的时候 de tijdsbepaling “terwijl ik bel”. Daarna geeft 请帮我留着座位 het beleefde verzoek “houd mijn plek alsjeblieft vrij”. De volledige betekenis is daarom: “Bewaar alsjeblieft mijn plek terwijl ik bel.”

8. 我会把你的笔记留在这里。

   Ik houd je aantekeningen hier.

   我

   ik

   会

   zal

   你的

   jouw

   笔记

   aantekeningen

   留

   achterlaten; bewaren

   在这里

   hier

   Uitgebreide uitleg

   我 betekent hier “ik”: de spreker verwijst naar zichzelf. In het Mandarijn verandert dit voornaamwoord niet naar persoon of getal; 我 kan dus in verschillende contexten “ik” of “mij” betekenen, afhankelijk van zijn rol in de zin. Voorbeeld: 我是学生。 — “Ik ben student.” 会 staat na het onderwerp en vóór de hoofdhandeling. Hier geeft het aan dat de spreker de handeling zal uitvoeren: “zal” of “gaat”. Het is een modaal werkwoord; het markeert hier geen verleden tijd. Voorbeeld: 我会帮你。 — “Ik zal je helpen.” 你的 betekent “jouw”. 你 is “jij/je”, en 的 maakt de bezitsrelatie expliciet. Deze vorm verandert niet voor het grammaticale geslacht of getal van het bezittene: 你的书 is “jouw boek” en 你的笔记 is “jouw aantekeningen”. 笔记 betekent “aantekeningen” of “notities”. Het is een zelfstandig naamwoord voor geschreven notities. Het meervoud wordt hier niet door een aparte meervoudsvorm aangegeven; de Nederlandse vertaling maakt uit de context “aantekeningen” op. Voorbeeld: 这是我的笔记。 — “Dit zijn mijn aantekeningen.” 留 betekent in deze zin “laten liggen”, “achterlaten” of “bewaren”. De vorm zelf draagt hier geen aparte zichtbare persoonsuitgang of verleden-tijdsuitgang. In combinatie met 会 verwijst 留 naar de handeling die de spreker zal uitvoeren. Voorbeeld: 请把书留在桌上。 — “Laat het boek alsjeblieft op tafel liggen.” 在这里 betekent “hier”. 在 introduceert de plaats en 这里 betekent “hier/deze plaats”. Samen geeft de woordgroep aan waar iets blijft of wordt achtergelaten. Voorbeeld: 他在这里工作。 — “Hij werkt hier.” Samen vormen de delen: 我 + 会 geeft “ik zal”, 把你的笔记 markeert “jouw aantekeningen” als het object waarop de handeling gericht is, 留 betekent “achterlaten/bewaren”, en 在这里 geeft de plaats aan. De hele zin betekent daarom: “Ik zal jouw aantekeningen hier laten liggen” — in de vaste Nederlandse vertaling: “Ik houd je aantekeningen hier.”