Over deze les
Met Dieetbeperkingen controleren voor het koken oefen je gespreksuitdrukkingen, uitspraak, woordenschat, grammatica en quizzen in het chinees.
Dialoog
A
我做晚饭前，应该先确认每个人的饮食限制。
Wǒ zuò wǎnfàn qián, yīnggāi xiān quèrèn měi ge rén de yǐnshí xiànzhì. Voordat ik het avondeten kook, moet ik de dieetbeperkingen van iedereen controleren.
B
值得确认一下，因为一位客人不吃乳制品，另一位不吃猪肉。
Zhíde quèrèn yíxià, yīnwèi yí wèi kèrén bù chī rǔzhìpǐn, lìng yí wèi bù chī zhūròu. Het is de moeite waard om dat te controleren, want een van de gasten eet geen zuivel en een andere eet geen varkensvlees.
A
我本来打算做奶油意面，所以需要找一种替代品。
Wǒ běnlái dǎsuàn zuò nǎiyóu yìmiàn, suǒyǐ xūyào zhǎo yì zhǒng tìdàipǐn. Ik was van plan om romige pasta te maken, dus heb ik een vervanger nodig.
B
你可以用橄榄油和蔬菜，代替牛奶做的酱汁。
Nǐ kěyǐ yòng gǎnlǎn yóu hé shūcài, dàitì niúnǎi zuò de jiàngzhī. Je zou olijfolie en groenten kunnen gebruiken in plaats van een saus op basis van melk.
A
这样对客人来说，还是一顿像样的饭吗？
Zhèyàng duì kèrén lái shuō, háishì yí dùn xiàngyàng de fàn ma? Zou dat voor gasten nog steeds als een volwaardige maaltijd voelen?
B
会的，尤其是再加上蘑菇和一份清爽的沙拉。
Huì de, yóuqí shì zài jiāshàng mógū hé yí fèn qīngshuǎng de shālā. Dat zou het zijn, vooral als je champignons en een frisse salade toevoegt.
A
我会发一条简短的消息，问问大家还有没有其他偏好。
Wǒ huì fā yì tiáo jiǎnduǎn de xiāoxi, wènwen dàjiā hái yǒu méiyǒu qítā piānhào. Ik stuur een kort berichtje om te vragen of iemand nog andere voorkeuren heeft.
B
问题要简单一点，不然大家可能会觉得自己给你添麻烦了。
Wèntí yào jiǎndān yìdiǎn, bùrán dàjiā kěnéng huì juéde zìjǐ gěi nǐ tiān máfan le. Houd de vraag eenvoudig, anders kunnen mensen het gevoel krijgen dat ze voor problemen zorgen.
A
这条消息可以简单地说，我想做适合大家吃的东西。
Zhè tiáo xiāoxi kěyǐ jiǎndān de shuō, wǒ xiǎng zuò shìhé dàjiā chī de dōngxi. In het bericht kan gewoon staan dat ik iets wil maken dat voor iedereen geschikt is.
B
这样听起来很体贴，也给了他们清楚回答的机会。
Zhèyàng tīng qǐlái hěn tǐtiē, yě gěi le tāmen qīngchu huídá de jīhuì. Dat klinkt attent en geeft hun de kans om duidelijk te antwoorden.Woord voor woord
我
我 betekent hier ‘ik’ en verwijst naar de persoon die het avondeten klaarmaakt. Je gebruikt deze vorm als onderwerp wanneer je over jezelf spreekt, bijvoorbeeld in 我做晚饭前.
做
做 betekent hier ‘maken’ of ‘bereiden’, namelijk het avondeten klaarmaken. In een kookcontext kan deze vorm samen met een gerecht aangeven dat je dat gerecht maakt.
晚饭
晚饭 betekent hier ‘avondeten’ of ‘avondmaaltijd’. De vorm benoemt de maaltijd die in 我做晚饭前 wordt bereid.
前
前 betekent hier ‘voor’ in tijd: vóór het koken van het avondeten. Je gebruikt deze vorm na een gebeurtenis of handeling om aan te geven dat iets eerder gebeurt.
应该
应该 geeft hier aan dat iemand iets zou moeten doen: eerst de beperkingen controleren. Deze vorm staat vóór de handeling die als verstandig of gewenst wordt voorgesteld.
先
先 betekent hier ‘eerst’ en geeft de volgorde van de handelingen aan. In 我做晚饭前，应该先确认 komt deze vorm vóór de eerste stap van een plan.
确认
确认 betekent hier ‘controleren’ of ‘bevestigen’, namelijk nagaan welke dieetbeperkingen de gasten hebben. Je gebruikt deze vorm voor informatie, afspraken of voorwaarden die je zeker wilt vaststellen.
每个
每个 betekent hier ‘elke’ of ‘ieder’ en verwijst naar de afzonderlijke personen in de groep. Deze vorm staat vóór een zelfstandig naamwoord, zoals in 每个人.
人
人 betekent hier ‘persoon’ en maakt in 每个人 de verwijzing naar iedere afzonderlijke persoon. Je gebruikt deze vorm voor mensen wanneer je niet één specifieke persoon benoemt.
的
的 verbindt hier 每个人 met 饮食限制 en maakt duidelijk dat het om de dieetbeperkingen van die personen gaat. Deze vorm staat vaak tussen een bepaling en het zelfstandig naamwoord dat daardoor wordt bepaald.
饮食
饮食 verwijst hier naar eten en dieet, specifiek naar wat iemand wel of niet eet. In 饮食限制 vormt het samen met 限制 de uitdrukking voor dieetbeperkingen.
限制
限制 betekent hier ‘beperking’, namelijk een regel over wat een gast niet eet. Je gebruikt deze vorm voor voorwaarden die de keuze of handeling beperken.
值得
值得 betekent hier ‘de moeite waard zijn’: het is de moeite waard om de informatie te controleren. Deze vorm staat in de constructie 值得确认一下 vóór de handeling die nuttig wordt gevonden.
一下
一下 verzacht hier de handeling en geeft aan dat je iets even of kort doet; 值得确认一下 betekent dat het de moeite waard is om het even te controleren. 一 en 下 vormen hier samen geen letterlijke losse telbetekenis, maar een korte, lichtere manier om de handeling te formuleren.
因为
因为 betekent hier ‘omdat’ en leidt de reden voor het controleren in. Je gebruikt deze vorm aan het begin van een redengevende bijzin, vóór de uitleg die daarop volgt.
位
位 is hier een beleefde classifier voor personen in 一位客人 en 另一位. Je gebruikt deze vorm vóór een aanduiding van een persoon wanneer je beleefd naar een gast of andere persoon verwijst.
客人
客人 betekent hier ‘gast’, dus iemand die aan de maaltijd deelneemt. In 一位客人 staat het na de classifier 位 om één gast aan te duiden.
不
不 maakt de uitspraak hier ontkennend: de gast eet de genoemde producten niet. Deze vorm staat direct vóór de handeling in 不吃乳制品 en 不吃猪肉.
吃
吃 betekent hier ‘eten’ en beschrijft wat de gasten wel of niet consumeren. Je gebruikt deze vorm vóór een voedingsmiddel, zoals in 吃乳制品 of 吃猪肉.
乳制品
乳制品 betekent hier ‘zuivelproducten’. In 不吃乳制品 benoemt deze vorm het voedsel dat de gast vermijdt.
另
另 betekent hier ‘ander’ in de verwijzing naar een tweede persoon: 另一位. Deze vorm helpt een andere persoon of mogelijkheid naast de eerste te onderscheiden.
猪肉
猪肉 betekent hier ‘varkensvlees’. In 不吃猪肉 is het het voedingsmiddel dat de andere gast niet eet.
本来
本来 betekent hier ‘oorspronkelijk’ of ‘aanvankelijk’ en laat zien dat het eerdere plan inmiddels mogelijk wordt aangepast. Je gebruikt deze vorm om een oorspronkelijke bedoeling of uitgangssituatie te beschrijven.
打算
打算 betekent hier ‘van plan zijn’ en verwijst naar het oorspronkelijke plan om romige pasta te maken. Deze vorm wordt gebruikt om een voorgenomen handeling of plan te benoemen.
奶油
奶油 betekent hier ‘room’ in de beschrijving van de pasta. Samen met 意面 verwijst 奶油 naar het romige soort gerecht dat aanvankelijk gepland was.
意面
意面 betekent hier ‘pasta’. In 奶油意面 is het het gerecht dat met een romige bereiding wordt bedoeld.
所以
所以 betekent hier ‘dus’ of ‘daarom’ en verbindt het eerdere plan met de conclusie dat een vervanger nodig is. Je gebruikt deze vorm na een reden of omstandigheid en vóór de daaruit volgende conclusie.
需要
需要 betekent hier ‘nodig hebben’: er is een vervanger nodig voor het oorspronkelijke gerecht. Deze vorm staat vóór wat iemand nodig heeft, zoals in 需要找一种替代品.
找
找 betekent hier ‘zoeken’ of ‘vinden’, namelijk op zoek gaan naar een vervangend ingrediënt of gerecht. Je gebruikt deze vorm vóór het object waarnaar je zoekt.
种
种 is hier een classifier voor soorten of typen en staat in 一种替代品. De vorm helpt één soort vervanger aan te duiden vóór het zelfstandig naamwoord.
替代品
替代品 betekent hier ‘vervanger’ of ‘alternatief’ voor de melkachtige saus of het oorspronkelijke ingrediënt. In 一种替代品 wordt het voorafgegaan door de classifier 种.
你
你 betekent hier ‘jij’ en verwijst naar de persoon die het eten bereidt. Je gebruikt deze vorm als onderwerp of aangesproken persoon in een gesprek.
可以
可以 geeft hier een mogelijkheid of voorstel aan: je kunt olijfolie en groenten gebruiken. Deze vorm staat vóór de handeling die iemand kan uitvoeren.
用
用 betekent hier ‘gebruiken’ en geeft aan welk middel of ingrediënt voor de bereiding wordt ingezet. In 用橄榄油和蔬菜 staat de vorm vóór de gebruikte ingrediënten.
橄榄油
橄榄油 betekent hier ‘olijfolie’ en is één van de voorgestelde ingrediënten. In 用橄榄油和蔬菜 staat het na 用 als middel dat wordt gebruikt.
和
和 betekent hier ‘en’ en verbindt橄榄油 met 蔬菜 als twee samen gebruikte ingrediënten. Je gebruikt deze vorm om gelijkwaardige woorden of woordgroepen te verbinden.
蔬菜
蔬菜 betekent hier ‘groenten’ en is het tweede voorgestelde ingrediënt naast olijfolie. De vorm staat in 用橄榄油和蔬菜 na het verbindingswoord 和.
代替
代替 betekent hier ‘vervangen’ of ‘in plaats van gebruiken’: olijfolie en groenten komen in de plaats van de melkgebaseerde saus. Je gebruikt deze vorm om het vervangende element vóór het vervangen element te plaatsen.
牛奶
牛奶 betekent hier ‘melk’. In 牛奶做的酱汁 maakt deze vorm duidelijk dat de saus met melk is gemaakt.
酱汁
酱汁 betekent hier ‘saus’, specifiek de saus die op melk is gebaseerd. In 牛奶做的酱汁 staat het als het gerechtelijke onderdeel dat vervangen kan worden.
这样
这样 betekent hier ‘zo’ of ‘op deze manier’ en verwijst naar de voorgestelde bereiding met olijfolie en groenten. Je gebruikt deze vorm om naar een zojuist beschreven manier of oplossing te verwijzen.
对
对 markeert hier voor wie iets geldt: 对客人来说 betekent ‘voor de gasten gezien’. Je gebruikt deze vorm in een perspectiefconstructie vóór de persoon of groep wier standpunt centraal staat.
来
来 draagt hier samen met 对 en 说 bij aan de constructie 对客人来说, waarmee het perspectief van de gasten wordt aangegeven. In deze uitdrukking verwijst de vorm niet naar een beweging, maar naar ‘wat betreft’ een bepaalde groep.
说
说 betekent hier letterlijk ‘zeggen’, maar maakt in 对客人来说 de uitdrukking voor een bepaald perspectief compleet. De combinatie geeft aan hoe iets vanuit de gasten bekeken wordt.
还是
还是 betekent hier ‘nog steeds’ en vraagt of de aangepaste maaltijd voor de gasten nog als een volwaardige maaltijd geldt. Je gebruikt deze vorm om te vragen of een situatie of beoordeling ondanks een verandering blijft gelden.
顿
顿 is hier een classifier voor maaltijden in 一顿像样的饭. Je gebruikt deze vorm vóór een maaltijd om één eetmoment of maaltijd als geheel te tellen.
像样
像样 betekent hier ‘fatsoenlijk’, ‘behoorlijk’ of ‘zoals het hoort’ en beschrijft de maaltijd als passend voor gasten. In 像样的饭 staat het vóór 的饭 om de maaltijd te kwalificeren.
饭
饭 betekent hier ‘maaltijd’ in 一顿像样的饭, niet specifiek rijst. De vorm kan in een eetcontext naar het geheel van een maaltijd verwijzen.
吗
吗 is hier een vraagpartikel aan het einde van de zin en maakt van de voorafgaande uitspraak een ja-neevraag. Je gebruikt deze vorm aan het einde van een directe vraag.
会
会 betekent hier dat iets inderdaad zo zal zijn of zou gelden: 会的 bevestigt dat de aangepaste maaltijd nog steeds passend is. Je gebruikt deze vorm ook om een mogelijkheid of verwacht resultaat aan te geven wanneer de context dat ondersteunt.
尤其
尤其 betekent hier ‘vooral’ en benadrukt dat het resultaat bijzonder duidelijk is als er extra ingrediënten worden toegevoegd. Deze vorm staat vóór het element dat extra nadruk krijgt, zoals in 尤其是.
是
是 betekent hier samen met 尤其 vooral ‘het is juist ... dat’ en benadrukt de genoemde aanvulling. In 尤其是 leidt deze vorm het bijzonder benadrukte onderdeel in.
再
再 betekent hier ‘daarnaast’ of ‘nog’, namelijk nog extra paddenstoelen en salade toevoegen. Je gebruikt deze vorm vóór een volgende handeling of aanvulling op wat al genoemd is.
加上
加上 betekent hier ‘eraan toevoegen’ en verwijst naar het toevoegen van paddenstoelen en salade aan de maaltijd. Deze vorm staat vóór de ingrediënten die als extra aanvulling worden genoemd.
蘑菇
蘑菇 betekent hier ‘paddenstoelen’ en is één van de ingrediënten die de maaltijd voller maken. In 加上蘑菇 en een frisse salade is het het eerste element dat wordt toegevoegd.
份
份 is hier een classifier voor porties of afzonderlijke hoeveelheden, in 一份清爽的沙拉. Je gebruikt deze vorm vóór een gerecht wanneer je één portie of een geheel ervan aanduidt.
清爽
清爽 betekent hier ‘fris’ of ‘licht’ en beschrijft de salade als een frisse aanvulling op de maaltijd. In 清爽的沙拉 staat deze vorm vóór 的沙拉 als beschrijving van het gerecht.
沙拉
沙拉 betekent hier ‘salade’. In 一份清爽的沙拉 wordt het voorafgegaan door de classifier 份 en beschreven als fris.
发
发 betekent hier ‘sturen’ of ‘verzenden’, namelijk een bericht naar de anderen sturen. Je gebruikt deze vorm vóór het bericht dat wordt verzonden, zoals in 发一条消息.
条
条 is hier een classifier voor een bericht in 一条消息. Je gebruikt deze vorm vóór 消息 om één afzonderlijk bericht aan te duiden.
简短
简短 betekent hier ‘kort’ of ‘beknopt’ en beschrijft het bericht als niet lang. In 一条简短的消息 staat het vóór 的消息 als eigenschap van het bericht.
消息
消息 betekent hier ‘bericht’, namelijk de tekst die naar de gasten wordt gestuurd. In 发一条消息 staat het na de classifier 条.
问问
问问 betekent hier ‘even vragen’ en maakt de handeling informeel en licht van toon. De herhaalde vorm geeft aan dat iemand kort wil informeren naar de voorkeuren van de groep.
大家
大家 betekent hier ‘iedereen’ of ‘alle betrokkenen’, namelijk de mensen die mee zullen eten. Je gebruikt deze vorm om een hele groep gezamenlijk aan te spreken of te bedoelen.
还
还 betekent hier ‘nog’ en vraagt of er naast de al bekende beperkingen nog andere voorkeuren zijn. Deze vorm staat vóór 有 in de vraag of iemand nog iets heeft.
有
有 betekent hier ‘hebben’ en verwijst naar het hebben van andere voorkeuren. In 还有没有 andere voorkeuren maakt deze vorm deel uit van de vraag of zulke voorkeuren bestaan.
没有
没有 betekent hier ‘niet hebben’ binnen de vraag of er nog andere voorkeuren zijn. De vorm wordt gebruikt om het al dan niet bestaan of hebben van iets te bevragen.
其他
其他 betekent hier ‘andere’ en verwijst naar voorkeuren naast de al genoemde dieetbeperkingen. Deze vorm staat vóór 偏好 om het soort voorkeuren nader te bepalen.
偏好
偏好 betekent hier ‘voorkeur’, bijvoorbeeld een persoonlijke voorkeur voor bepaald eten. In 其他偏好 verwijst het naar extra wensen waar de gasten naar kunnen worden gevraagd.
问题
问题 betekent hier ‘vraag’, namelijk de vraag die in het bericht aan de gasten wordt gesteld. In Houd de vraag eenvoudig staat deze vorm als het onderwerp waarvan de formulering eenvoudig moet blijven.
要
要 betekent hier ‘moeten’ en geeft een advies of instructie: de vraag moet eenvoudig zijn. Deze vorm staat vóór 简单 om aan te geven wat van de vraag wordt verlangd.
简单
简单 betekent hier ‘eenvoudig’ en beschrijft de gewenste formulering van de vraag. In 简单一点 geeft het samen met 点 aan dat de vraag wat eenvoudiger moet worden gehouden.
点
点 verzacht hier 简单 en betekent ‘een beetje’ in de betekenis ‘iets eenvoudiger’. Je gebruikt deze vorm na een eigenschap om een kleine mate of aanpassing aan te geven.
不然
不然 betekent hier ‘anders’ en leidt het mogelijke negatieve gevolg van een te ingewikkelde vraag in. Je gebruikt deze vorm om een waarschuwing of alternatief gevolg na een advies te formuleren.
可能
可能 betekent hier ‘mogelijk’ of ‘misschien’ en maakt het gevolg onzeker: mensen kunnen zich zo voelen. Deze vorm staat vóór de handeling of ervaring die mogelijk is.
觉得
觉得 betekent hier ‘vinden’ of ‘het gevoel hebben dat’ en beschrijft hoe mensen de situatie kunnen ervaren. In 觉得自己给你添麻烦了 volgt daarna wat zij over hun eigen situatie denken.
自己
自己 betekent hier ‘zelf’ en verwijst terug naar de mensen die de vraag beantwoorden. In 自己给你添麻烦了 benadrukt deze vorm dat zij denken dat zij zélf overlast veroorzaken.
给
给 betekent hier ‘aan’ en markeert de persoon die mogelijk last ondervindt: 给你. Je gebruikt deze vorm vóór de ontvanger of persoon voor wie een handeling gevolgen heeft.
添
添 betekent hier ‘veroorzaken’ in de vaste combinatie 添麻烦, letterlijk iets aan de last toevoegen. In 给你添麻烦了 beschrijft het dat iemand jou extra moeite of last bezorgt.
麻烦
麻烦 betekent hier ‘last’ of ‘problemen’, namelijk de moeite die iemand voor de kok zou kunnen veroorzaken. Samen met 添 vormt het de uitdrukking voor iemand tot last zijn.
了
了 geeft hier aan dat de beschreven toestand als gevolg wordt voorgesteld: mensen zouden het gevoel kunnen krijgen dat ze jou tot last zijn geworden. Deze vorm staat aan het einde van 添麻烦了 en markeert de veranderde of ontstane situatie.
这
这 betekent hier ‘deze’ of ‘dit’ en verwijst naar het bericht dat zojuist wordt besproken. In 这条消息 staat deze vorm vóór de classifier 条 en het zelfstandig naamwoord 消息.
地
地 maakt hier van 简单 een bijwoordelijke beschrijving van de manier waarop iets gezegd wordt: 简单地说 betekent ‘eenvoudigweg zeggen’. Deze vorm staat tussen de beschrijving en het werkwoord dat daardoor wordt bepaald.
想
想 betekent hier ‘willen’ en geeft de bedoeling van de spreker aan om iets te maken. In 我想做 ... staat deze vorm vóór de gewenste handeling.
适合
适合 betekent hier ‘geschikt zijn voor’ en beschrijft iets dat voor iedereen passend is om te eten. In 适合大家吃 verbindt deze vorm het geschikte eten met de groep die het eet.
东西
东西 betekent hier ‘iets’ of ‘eten’, namelijk iets dat voor iedereen geschikt is om te eten. In 想做适合大家吃的东西 staat het als het object van 做 en wordt het door de voorafgaande beschrijving bepaald.
听起来
听起来 betekent hier ‘klinken’ of ‘overkomen als’ en beschrijft de indruk die het voorgestelde bericht maakt. 听 verwijst naar waarnemen via horen en 起来 maakt samen de betekenis ‘klinken als’ in plaats van een letterlijke beweging.
很
很 betekent hier ‘heel’ of ‘erg’ en versterkt de beschrijving 体贴. In 很体贴 staat deze vorm vóór de eigenschap die sterker wordt uitgedrukt.
体贴
体贴 betekent hier ‘attent’ of ‘meelevend’, omdat het bericht rekening houdt met de behoeften van alle gasten. Je gebruikt deze vorm om zorgvuldige aandacht voor andermans gevoelens of omstandigheden te beschrijven.
也
也 betekent hier ‘ook’ en voegt een tweede positief gevolg toe naast het feit dat het bericht attent klinkt. Deze vorm staat vóór de tweede handeling of eigenschap die eveneens geldt.
他们
他们 betekent hier ‘hen’ en verwijst naar de gasten die het bericht ontvangen. In 给了他们的机会 staat deze vorm als de personen aan wie een kans wordt gegeven.
清楚
清楚 betekent hier ‘duidelijk’ en beschrijft de manier waarop de gasten kunnen antwoorden. In 清楚回答 staat het vóór 回答 en geeft het aan dat het antwoord helder moet zijn.
回答
回答 betekent hier ‘antwoorden’ en verwijst naar de reactie van de gasten op de vraag. In 给他们的机会 om duidelijk te antwoorden wordt deze vorm gebruikt voor het geven van een antwoord.
机会
机会 betekent hier ‘kans’ of ‘gelegenheid’, namelijk de mogelijkheid voor de gasten om hun voorkeuren duidelijk te melden. Deze vorm staat in de gebruikelijke combinatie 给某人机会, waarbij iemand de gelegenheid krijgt om iets te doen.
Grammatica
本来 + 打算 + ...
本来打算用橄榄油代替乳制品。
Běnlái dǎsuàn yòng gǎnlǎn yóu dàitì rǔzhìpǐn.Oorspronkelijk was ik van plan zuivelproducten door olijfolie te vervangen.
本来 geeft een oorspronkelijke bedoeling aan; 打算 volgt en betekent dat je iets van plan bent.
尤其 + bijvoeglijk naamwoord
酱汁尤其清爽。
Jiàngzhī yóuqí qīngshuǎng.De saus is vooral fris en licht.
尤其 versterkt één specifiek kenmerk. In het Chinees kan een bijvoeglijk naamwoord zonder 是 als gezegde staan.
Chinees woordenschat
本来
bijwoord
běnlái
oorspronkelijk; eigenlijk
打算
werkwoord
dǎsuàn
van plan zijn
橄榄油
zelfstandig naamwoord
gǎnlǎn yóu
olijfolie
客人
zelfstandig naamwoord
kèrén
gast
奶油意面
uitdrukking
nǎiyóu yìmiàn
romige pasta
确认
werkwoord
quèrèn
bevestigen; controleren
乳制品
zelfstandig naamwoord
rǔzhìpǐn
zuivelproducten
替代品
zelfstandig naamwoord
tìdàipǐn
vervanger; alternatief
晚饭
zelfstandig naamwoord
wǎnfàn
avondeten
饮食限制
uitdrukking
yǐnshí xiànzhì
dieetbeperkingen
值得
werkwoord
zhíde
de moeite waard zijn
猪肉
zelfstandig naamwoord
zhūròu
varkensvlees
Quiz
Spelling
Tik op de letters om het woord te spellen.
dieetbeperkingen
Antwoord tonen
饮食限制romige pasta
Antwoord tonen
奶油意面gast
Antwoord tonen
客人olijfolie