Laat afzeggen en een nieuwe afspraak maken | Leer chinees in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. 真的很抱歉，但我得取消今晚的计划。

   Het spijt me echt, maar ik moet het plan voor vanavond afzeggen.

   真的

   echt

   很抱歉

   het spijt me

   但

   maar

   我得

   ik moet

   取消

   annuleren

   今晚

   vanavond

   计划

   plan

   Uitgebreide uitleg

   真的 betekent hier ‘echt’ en versterkt de daaropvolgende verontschuldiging. Het is een bijwoord; het zegt dus iets over de mate of oprechtheid van de uiting, niet over een zelfstandig naamwoord. Een herbruikbaar patroon is 真的 + beschrijving/gevoel, bijvoorbeeld 我真的很累。 — ‘Ik ben echt heel moe.’ 很抱歉 betekent hier ‘het spijt me zeer’ of ‘mijn excuses’. 抱歉 is het kernwoord met de betekenis ‘spijtig zijn / zich verontschuldigen’; 很 versterkt het in deze vaste, natuurlijke combinatie. Het is niet nodig om 很 hier letterlijk als een zelfstandige hoeveelheid ‘heel’ te vertalen. Een vergelijkbare verontschuldiging is 对不起。 — ‘Het spijt me.’ 但 verbindt twee delen met een tegenstelling en betekent ‘maar’. Het eerste deel is de verontschuldiging; daarna volgt de ongunstige mededeling. Een bruikbaar patroon is A，但 B, bijvoorbeeld 我想去，但我没有时间。 — ‘Ik wil gaan, maar ik heb geen tijd.’ 我得 bestaat uit 我, ‘ik’, en het modale woord 得, hier uitgesproken als děi, met de betekenis ‘moeten’. 得 staat vóór het werkwoord en drukt hier noodzaak uit: 我得 + werkwoord = ‘ik moet + werkwoord’. Dit is niet hetzelfde als 得 in 说得很好, waar het een andere grammaticale functie heeft. Voor een minder stellige verplichting kan bijvoorbeeld 我可以取消。 — ‘Ik kan annuleren.’ 取消 is een werkwoord en betekent ‘annuleren’ of ‘afzeggen’. De vorm verandert hier niet zichtbaar voor persoon of getal; 我取消 betekent ‘ik annuleer’ en 他们取消 betekent ‘zij annuleren’, met het onderwerp dat de persoon aangeeft. In deze zin staat het na 我得 en vormt het de handeling die noodzakelijk is: ‘moeten annuleren’. 今晚 is een tijdsaanduiding en betekent ‘vanavond’. Het bestaat uit 今, ‘deze/huidige’, en 晚, ‘avond’, maar 今晚 functioneert als één gewone tijdsexpressie. Het bepaalt wanneer het plan geldt; het is niet zelf de handeling van annuleren. Bijvoorbeeld: 今晚我在家。 — ‘Vanavond ben ik thuis.’ 计划 is een zelfstandig naamwoord en betekent ‘plan’. In 取消计划 is het het object van 取消: datgene wat wordt geannuleerd. Het kan ook in een andere constructie als werkwoord gebruikt worden, afhankelijk van het taalgebruik en de context, maar hier is de betekenis duidelijk die van een plan. Bijvoorbeeld: 这个计划很好。 — ‘Dit plan is goed.’ Samen betekent 真的很抱歉 ‘het spijt me echt’, waarna 但 de tegenstelling inleidt. 我得取消 zegt ‘ik moet annuleren’; 今晚的计划 specificeert dat het om het plan voor vanavond gaat. Het bezits-/bepalingsdeeltje 的 koppelt 今晚 aan 计划: letterlijk ongeveer ‘het plan van vanavond’. De volledige uiting betekent dus: ‘Het spijt me echt, maar ik moet het plan voor vanavond afzeggen.’

2. 真遗憾。发生了什么紧急的事吗？

   Dat is jammer. Is er iets dringends gebeurd?

   遗憾

   jammer

   发生

   gebeuren

   什么

   wat

   紧急

   dringend

   事

   zaak of gebeurtenis

   Uitgebreide uitleg

   遗憾 betekent hier “jammer” of “spijtig”. In 真遗憾 versterkt 真 deze beoordeling: “echt jammer”. 遗憾 kan ook als zelfstandig naamwoord naar spijt of een betreurenswaardige zaak verwijzen, maar in deze uiting beschrijft het de situatie. Voorbeeld: 这很遗憾。 — “Dat is erg jammer.” 发生 betekent “gebeuren” of “plaatsvinden”. De vorm blijft hier hetzelfde; 了 erna geeft aan dat de gebeurtenis als voltooid of als plaatsgevonden wordt bekeken: 发生了 = “is gebeurd”. Voorbeeld: 发生了什么？ — “Wat is er gebeurd?” 什么 vraagt naar een onbekende zaak of gebeurtenis: “wat”. In 发生了什么 vraagt het dus welke gebeurtenis heeft plaatsgevonden. Het is niet zelf een aanduiding van een specifiek aantal of een specifieke persoon. 紧急 betekent “dringend” of “urgent”. Het beschrijft hier 事, en staat ervoor in de combinatie 紧急的事: “een dringende zaak/gebeurtenis”. 的 verbindt de beschrijving met het zelfstandig naamwoord. Voorbeeld: 这是紧急的事。 — “Dit is een dringende zaak.” 事 betekent hier “zaak”, “kwestie” of, in deze context, “gebeurtenis”. In 紧急的事 maakt het duidelijk dat 什么 vraagt naar wat voor dringende kwestie er is gebeurd. De precieze gebeurtenis wordt in deze zin niet benoemd. Samen vormen 发生了什么紧急的事吗？ de vraag “Is er iets dringends gebeurd?” 吗 aan het einde maakt van de voorafgaande mededeling een ja-neevraag. De hele uiting bestaat dus uit een reactie — 真遗憾 — gevolgd door een vraag naar een mogelijk dringende gebeurtenis. In de gegeven context past dit bij de vraag waarom het plan moest worden afgezegd, zonder de gebeurtenis zelf verder te specificeren.

3. 家里出了点事，我不能离开家。

   Er is iets met mijn familie gebeurd en ik kan het huis niet uit.

   家里

   thuis; met de familie

   出了点事

   er is iets gebeurd

   我不能

   ik kan niet

   离开

   verlaten; weggaan

   家

   huis; thuis

   Uitgebreide uitleg

   家里 betekent hier “thuis, in de familiesituatie”. 家 kan zowel “huis/thuis” als “familie/gezin” aanduiden; de precieze lezing wordt hier door de vaste vertaling als iets met de familie ondersteund. 里 geeft een plaats of binnenomgeving aan. Het patroon 家里 + ... kan bijvoorbeeld een toestand thuis introduceren: 家里很安静。 — “Thuis is het heel stil.” 出了点事 betekent hier dat er iets is gebeurd of mis is gegaan. 出 is het werkwoord in de basisvorm “naar buiten komen; zich voordoen”, en 出了 is de vorm met 了, die de gebeurtenis als opgetreden presenteert. 事 betekent “zaak, gebeurtenis” en 点 maakt de hoeveelheid vaag en beperkt: “een beetje/iets”. Samen is 出了点事 een gebruikelijke compacte manier om naar een probleem of gebeurtenis te verwijzen zonder die nader te benoemen. 出事 kan ook zonder 点 voorkomen: 他出事了。 — “Er is iets met hem gebeurd.” 我不能 betekent “ik kan niet”. 我 is “ik” en 不能 bestaat uit 不 “niet” plus 能 “kunnen”. 能 drukt hier mogelijkheid of vermogen uit; 不能 ontkent dat. Deze woordgroep is op zichzelf nog geen volledige handeling: het volgende werkwoord specificeert wat niet mogelijk is. Bijvoorbeeld: 我不能进去。 — “Ik kan niet naar binnen.” 离开 betekent “verlaten, weggaan”. Het is een werkwoord waarvan het object of de plaats die men verlaat erna kan staan. In 离开家 is 家 dus de plaats die verlaten zou worden. Bijvoorbeeld: 她离开办公室了。 — “Zij heeft het kantoor verlaten.” 家 betekent hier “het huis/thuis”: de plaats die de spreker niet kan verlaten. Hetzelfde woord kan in andere contexten ook “familie/gezin” betekenen; in deze laatste positie past de plaatsbetekenis bij 离开. Een nuttig contrast is 回家 — “naar huis gaan” — tegenover 离开家 — “het huis verlaten”. De zin bouwt eerst de situatie op met 家里出了点事: er is thuis of in de familiesituatie iets gebeurd. Daarna geeft 我不能离开家 het gevolg voor de spreker: “ik kan het huis niet verlaten”. Samen betekent de vaste uiting: “Er is iets met mijn familie gebeurd en ik kan het huis niet uit.” De formulering is alledaags en laat de precieze gebeurtenis onbenoemd.

4. 我理解，但我真希望我能早点知道。

   Ik begrijp het, maar ik wou dat ik het eerder had geweten.

   理解

   begrijpen

   但

   maar

   真

   echt

   希望

   hopen; wensen

   我能

   ik kan

   早点

   eerder

   知道

   weten

   Uitgebreide uitleg

   理解 betekent hier “begrijpen”. Het is een werkwoord; de vorm verandert in deze zin niet zichtbaar voor de spreker. Een bruikbaar voorbeeld is: 我理解你的意思。 — “Ik begrijp wat je bedoelt.” Samen met het voorafgaande 我 betekent 我理解: “ik begrijp het”. 但 betekent “maar” en verbindt hier twee delen met een tegenstelling: eerst begrip, daarna een wens. Het staat vóór het tweede deel van de zin. 真 versterkt het volgende 希望: “echt” of “werkelijk”. Het betekent hier niet “waar” in tegenstelling tot “onwaar”. 希望 betekent “hopen” of, in deze context, “wensen”. Het patroon 希望 + zin drukt uit wat iemand hoopt of wenst: 我希望你能来。 — “Ik hoop dat je kunt komen.” In de vaste zin maakt 真希望 de wens sterk en persoonlijk. 我能 bestaat uit 我 (“ik”) en 能, een modaal werkwoord met de betekenis “kunnen” of “in staat zijn”. 能 staat vóór de volgende handeling en geeft daar de mogelijkheid toe aan: 我能看见。 — “Ik kan het zien.” Hier gaat het niet om een gewone bewering over huidige mogelijkheid; onder 希望 maakt 我能 deel uit van een gewenste mogelijkheid: “dat ik zou kunnen”. 早点 betekent “eerder” of “wat eerder”. Het beschrijft wanneer de handeling 知道 plaatsvindt. Het is een tijdsbepaling, niet een zelfstandig naamwoord voor een tijdstip. Een vergelijkbaar voorbeeld is: 请早点来。 — “Kom alsjeblieft wat eerder.” 知道 betekent “weten” of “te weten komen”, afhankelijk van de context. Hier gaat het om het eerder hebben van de kennis waarnaar de vaste Nederlandse vertaling verwijst. 知道 is niet hetzelfde als 认识: 知道 gaat om een feit of informatie, terwijl 认识 vaak gaat om iemand kennen of vertrouwd zijn met iets. De zin begint met 我理解 — “ik begrijp het”. 但 zet daar de tegenstelling voor. Daarna versterken 真 en 希望 de wens: “maar ik wens echt”. In 我能早点知道 geeft 我 de gewenste persoon aan, 能 de mogelijkheid, 早点 het eerdere tijdstip en 知道 de kennis. Samen betekent de volledige uiting: “Ik begrijp het, maar ik wou dat ik het eerder had geweten.” Het Chinees markeert in deze vorm niet afzonderlijk met een werkwoordsuitgang dat 知道 in het verleden ligt; de wensconstructie en 早点, samen met de bedoelde context, dragen hier de betekenis van een niet-vervulde eerdere mogelijkheid.

5. 你说得对。我一知道就应该告诉你。

   Je hebt gelijk. Ik had het je moeten vertellen zodra ik het wist.

   你说得对

   Je hebt gelijk

   我

   ik

   一 … 就

   zodra …, …

   知道

   weten

   应该

   zou moeten

   告诉

   vertellen

   你

   jou

   Uitgebreide uitleg

   你说得对 betekent hier “je hebt gelijk”. 说 is het werkwoord “zeggen”; 说得对 gebruikt 得 om te beschrijven hoe het zeggen uitpakt: het is correct. Het patroon 动词 + 得 + 对/错 kan dus aangeven dat iets correct of incorrect gezegd is. Voorbeeld: 你说得对。 — “Je hebt gelijk.” 我 is het voornaamwoord voor de eerste persoon: “ik”. Het staat hier als onderwerp van de volgende zin. De vorm verandert in deze functie niet naar geslacht of getal. 一 … 就 … is een vaste tijdsconstructie met de betekenis “zodra …, …” of “zodra …, meteen …”. De twee delen horen bij verschillende zinsdelen; het eerste 一 en het daaropvolgende 就 vormen samen het patroon. Voorbeeld: 我一到家就给你打电话。 — “Zodra ik thuiskom, bel ik je.” 知道 betekent “weten” of, afhankelijk van de context, “te weten komen”. In deze zin gaat het om het moment waarop de spreker het wist. 知道 is een werkwoord; het krijgt hier geen aparte verleden uitgang. De tijdsrelatie wordt door de context en door 一知道就 duidelijk. 应该 drukt uit dat iets hoort te gebeuren of dat iemand iets zou moeten doen. Hier staat het vóór 告诉 en geeft het aan dat de spreker de handeling had moeten uitvoeren. Chinees markeert die terugblikkende betekenis hier niet met een aparte verleden vorm; de vaste vertaling en de context maken “had moeten” passend. 告诉 betekent “vertellen” of “iemand informeren”. Het is een werkwoord dat vaak met de ontvanger direct erna wordt gebruikt: 告诉 + persoon + informatie. Voorbeeld: 请告诉我答案。 — “Vertel me het antwoord.” 你 betekent hier “jou”: de tweede persoon als ontvanger van 告诉. Het staat dus niet als onderwerp, maar als degene aan wie de informatie verteld zou worden. De vorm 你 verandert niet naar geslacht of getal. Samen is de structuur: 我 + 一知道 + 就 + 应该告诉你: “zodra ik het wist, had ik het je moeten vertellen”. Met de eerste zin erbij luidt de volledige betekenis: “Je hebt gelijk. Ik had het je moeten vertellen zodra ik het wist.”

6. 我很感谢你这么说。我已经开始准备了。

   Dat waardeer ik. Ik was al begonnen me klaar te maken.

   我

   ik

   很感谢

   erg waarderen

   你

   jij

   这么说

   dit zo zeggen

   已经

   al

   开始

   beginnen

   准备

   zich voorbereiden

   Uitgebreide uitleg

   我 betekent hier ‘ik’. Dit is een persoonlijk voornaamwoord voor de spreker; het verwijst dus naar degene die de zin uitspreekt. 很感谢 drukt hier sterke dankbaarheid of waardering uit. 感谢 is het werkwoord ‘danken/waarderen’; 很 versterkt de uitdrukking. Een bruikbaar patroon is 感谢 + persoon: 感谢你 betekent ‘ik dank je’ of natuurlijker ‘bedankt’. 你 betekent ‘jij/je’ en is hier de aangesprokene. Het staat als degene op wie de dankbaarheid betrekking heeft. In 感谢你 is de basisstructuur dus: ‘ik waardeer/dank jou’. 这么说 betekent hier ‘het zo zeggen’ of ‘dat op deze manier zeggen’. 说 is het werkwoord ‘zeggen’; 这么 verwijst naar de manier waarop iets gezegd is: ‘zo’. Samen verwijst deze woordgroep naar wat de aangesprokene zojuist heeft gezegd, zonder dat de inhoud opnieuw wordt herhaald. Voor hergebruik: 你这么说 = ‘jij zegt het zo’ of, afhankelijk van de context, ‘dat je het zo zegt’. 已经 betekent ‘al/reeds’ en markeert dat iets vóór het relevante moment begonnen of gebeurd is. Het is geen zelfstandig werkwoord. Een veelgebruikt patroon is 已经 + werkwoord: 我已经到了 betekent ‘ik ben al aangekomen’. 开始 betekent ‘beginnen’. Als werkwoord kan het een volgende handeling inleiden: 开始 + werkwoord, bijvoorbeeld 开始学习 = ‘beginnen met leren’. In deze zin is 开始 zelf de handeling ‘beginnen’; 准备 zegt waarmee men begonnen is. 准备 betekent hier ‘zich voorbereiden’ of ‘zich klaarmaken’. Het kan ook ‘voorbereiden’ betekenen wanneer er iets anders wordt voorbereid; de precieze rol blijkt uit de context. In het vaste fragment staat het zonder expliciet object, zodat de bedoelde handeling algemeen blijft: klaarmaken voor wat nodig is. Samen vormen 我很感谢你这么说 en 我已经开始准备了 twee mededelingen: ‘Ik waardeer het erg dat je dat zo zegt. Ik ben al begonnen me klaar te maken.’ 已经 maakt duidelijk dat het voorbereiden op dat moment al was begonnen, en 了 aan het einde markeert de relevante verandering of het tot stand komen van die situatie. De hele uiting sluit daarmee aan bij de vaste vertaling: Dat waardeer ik. Ik was al begonnen me klaar te maken.

7. 让我选一个你方便的其他日期，补偿你吧。

   Laat me het goedmaken door een andere datum te kiezen die jou uitkomt.

   让我

   laat me

   选

   kiezen

   你

   jij; jou

   方便

   uitkomen; handig zijn

   其他

   ander; overige

   日期

   datum

   补偿

   compenseren; goedmaken

   Uitgebreide uitleg

   让我 combineert 让 met 我: letterlijk “laat mij…”. Het patroon 让 + persoon + werkwoord kan toestemming of een voorstel uitdrukken: 让我看看。 = “Laat me even kijken.” Het is dus niet hetzelfde als alleen 选. 选 betekent hier “kiezen” en is de basisvorm van het werkwoord. Na 让我 geeft het aan dat de spreker zelf wil kiezen. Voorbeeld: 我选这个。 = “Ik kies deze.” 你 betekent “jij” of “jou”. Hier is 你 de persoon voor wie de datum moet uitkomen. Deze vorm verandert in het Chinees niet naar geslacht of aantal; de grammaticale rol blijkt uit de constructie. 方便 betekent hier “uitkomen” of “geschikt zijn”. In 你方便的 beschrijft het een datum vanuit het perspectief van 你: een datum die jou uitkomt. Voorbeeld: 这个时间方便吗？ = “Komt dit tijdstip uit?” 其他 betekent “ander” of “overig” en staat vóór het zelfstandig naamwoord dat het bepaalt. In 其他日期 betekent het “een andere datum”, in tegenstelling tot de eerder bedoelde datum. Voorbeeld: 我们可以选其他时间。 = “We kunnen een ander tijdstip kiezen.” 日期 betekent “datum” en is hier het zelfstandig naamwoord. In 一个日期 bestaat 一个 uit 一, een telwoord, en 个, een classificerend element; in deze zin introduceert de combinatie natuurlijk “een datum” om te kiezen. De vorm legt hier niet zelfstandig een nadruk op een exact geteld aantal. 补偿 betekent “compenseren”. In 补偿你 krijgt het door de context de betekenis “het voor jou goedmaken”. Het werkwoord verandert niet naar persoon of aantal. Voorbeeld: 我会补偿你。 = “Ik zal het met je goedmaken.” In 你方便的其他日期 staat 你方便的 vóór 日期 en bepaalt die woordgroep welke datum bedoeld wordt: een datum die jou uitkomt. De structuur [beschrijvende woordgroep] + 的 + zelfstandig naamwoord kan zo een zelfstandig naamwoord nader bepalen. 其他 voegt het idee “andere” toe. De eerste helft 让我选一个你方便的其他日期 betekent “Laat me een andere datum kiezen die jou uitkomt”. Daarna volgt 补偿你, “het voor jou goedmaken”. Het slotpartikel 吧 maakt het voorstel zachter of uitnodigender. Samen betekent de hele uiting: “Laat me een andere datum kiezen die jou uitkomt, om het voor jou goed te maken.”

8. 我们可以改天再约，不过等情况平静一些后，请确认一下。

   We kunnen een nieuwe afspraak maken, maar bevestig het als het weer wat rustiger is.

   我们可以

   wij kunnen

   改天

   een andere dag

   再约

   opnieuw afspreken

   不过

   maar

   等

   wachten tot

   情况

   situatie

   平静

   rustig

   一些

   wat; enigszins

   后

   na; daarna

   请

   alstublieft

   确认

   bevestigen

   一下

   even

   Uitgebreide uitleg

   我们可以 betekent hier “we kunnen”. 我们 is het persoonlijke voornaamwoord voor “wij/we”; 可以 drukt hier mogelijkheid uit. Samen vormt dit een bruikbaar patroon: 主语 + 可以 + werkwoord, bijvoorbeeld 我们可以明天见 — “We kunnen morgen afspreken.” 可以 verandert hier niet naar persoon of aantal. 改天 betekent “op een andere dag” of “een andere keer”. Het verwijst naar een niet nader bepaalde dag, niet naar één concreet genoemde datum. Bijvoorbeeld: 改天再说 — “Dat bespreken we een andere keer.” 再约 bestaat uit 再 en 约. 约 is hier het werkwoord “afspreken” of “een afspraak maken”. 再 geeft aan dat dit opnieuw of later gebeurt. Samen betekent 再约: “opnieuw afspreken” of “later opnieuw een afspraak maken”. Bijvoorbeeld: 我们下周再约 — “We spreken volgende week opnieuw af.” 不过 betekent “maar” en verbindt twee delen met een tegenstelling of beperking. Hier volgt na de voorgestelde afspraak een tijdsvoorwaarde en een verzoek. 等情况平静一些后 geeft aan wanneer het verzoek moet worden uitgevoerd. 情况 betekent “de situatie” of “de omstandigheden”. 平静 betekent “rustig” en beschrijft hier de toestand van 情况. 一些 maakt de verandering beperkt: 平静一些 betekent “wat rustiger” of “enigszins rustiger”. Chinese bijvoeglijke woorden krijgen hier geen uitgang voor meervoud, geslacht of tijd. 等 betekent hier “wachten tot”. Het leidt de toestand in die eerst moet gelden. 后 staat na die tijdsbepalende inhoud en betekent “na” of “nadat”. Samen geeft 等情况平静一些后 dus de tijdsrelatie “nadat de situatie wat rustiger is geworden”. Een vergelijkbaar patroon is 下班后 — “na het werk” / “nadat iemand klaar is met werken”. 请 maakt van het volgende een beleefd verzoek: “alsjeblieft” of “graag”. Het staat vóór 确认, maar is niet zelf deel van dat werkwoord. 确认 betekent “bevestigen” of “verifiëren”. Het object is in het Chinees niet uitgedrukt; de Nederlandse vertaling gebruikt daarvoor “het”, maar de aangeleverde zin identificeert niet zelfstandig wat dat object precies is. Een herbruikbaar patroon is 请确认信息 — “Bevestig de informatie alstublieft.” 一下 staat na 确认 en verzacht het verzoek. In 确认一下 klinkt het vooral als “even bevestigen”; het beweert niet dat de handeling exact een bepaalde korte tijd duurt. Bijvoorbeeld: 请看一下 — “Kijk er even naar.” De volledige opbouw is 我们可以 (“we kunnen”) + 改天再约 (“op een andere dag opnieuw afspreken”), gevolgd door 不过 (“maar”). Daarna komt 等情况平静一些后 (“nadat de situatie wat rustiger is geworden”) en het beleefde verzoek 请确认一下 (“bevestig het alstublieft even”). Samen betekent de uiting: “We kunnen een andere keer opnieuw afspreken, maar bevestig het als de situatie weer wat rustiger is.”

9. 我知道更多情况后就给你发消息。

   Ik stuur je een bericht zodra ik meer weet.

   我

   ik

   知道

   weten

   更多

   meer

   情况

   situatie; omstandigheden

   后

   nadat; later dan

   就

   dan; meteen

   给你

   aan jou

   发消息

   een bericht sturen

   Uitgebreide uitleg

   我 betekent hier “ik” en is het onderwerp. Het persoonlijke voornaamwoord blijft in deze vorm hetzelfde voor mannelijk en vrouwelijk geslacht; het verwijst hier naar de spreker. Voorbeeld: 我是学生。 — “Ik ben student.” 知道 betekent “weten” en staat hier na 我, dus het beschrijft wat de spreker weet. De vorm verandert in het Chinees niet naar persoon of getal. Voorbeeld: 我知道答案。 — “Ik weet het antwoord.” 更多 betekent “meer” in hoeveelheid of mate. Het is de vergelijkende vorm bij 多 (“veel”): 多 → 更多 (“meer”). In deze zin geeft het aan dat de spreker later over aanvullende informatie beschikt, niet dat er een precies aantal wordt genoemd. 情况 betekent “situatie” of “omstandigheden”. Het is een zelfstandig naamwoord; samen met 更多 betekent het 更多情况: “meer informatie over de omstandigheden” of letterlijk “meer omstandigheden”. Voorbeeld: 我们需要更多情况。 — “We hebben meer informatie over de omstandigheden nodig.” 后 betekent “na” of “nadat”. Na een zelfstandig naamwoord of een volledige gebeurtenis markeert het een later tijdstip. Het patroon ...后 kan dus worden hergebruikt als “nadat ...”. Hier vormt 我知道更多情况后 de tijdsbepaling “nadat ik meer weet”. Voorbeeld: 吃饭后，我去工作。 — “Nadat ik heb gegeten, ga ik werken.” 就 verbindt de voorwaarde of tijdsbepaling met de daaropvolgende handeling en geeft hier aan dat die handeling dan meteen of vervolgens plaatsvindt. Het patroon ...后就... betekent vaak “zodra/wanneer ... gebeurt, dan ...”. Voorbeeld: 下课后就回家。 — “Zodra de les voorbij is, ga ik naar huis.” 给你 bestaat uit 给, dat de ontvanger introduceert, en 你, “jij/je”. Hier markeert het 你 als de persoon aan wie het bericht wordt gestuurd. 你 is de tweede persoon enkelvoud en heeft in deze vorm geen geslachtsonderscheid. Voorbeeld: 我给你打电话。 — “Ik bel je.” 发消息 is de gebruikelijke combinatie voor “een bericht sturen”. 发 betekent hier “sturen” en 消息 betekent “bericht”. In andere contexten kan 发 ook andere soorten verzenden of publiceren aanduiden, maar hier gaat het specifiek om een bericht aan 你. De hele zin volgt het patroon 我 + [tijdsbepaling] + 就 + [ontvanger] + [handeling]: 我知道更多情况后 betekent “nadat ik meer weet”, 就 geeft de daaropvolgende actie aan, en 给你发消息 betekent “je een bericht sturen”. Samen betekent de zin: “Ik stuur je een bericht zodra ik meer weet.”

10. 我知道这么晚才改计划，打乱了你的晚上安排。

    Ik weet dat deze late wijziging je avond heeft verstoord.

    我知道

    ik weet

    这么晚才

    pas zo laat

    改

    wijzigen

    计划

    plan

    打乱

    verstoren

    你的

    je / jouw

    晚上

    avond

    安排

    planning

    Uitgebreide uitleg

    我知道 is een vaste, bruikbare combinatie: 我 betekent ‘ik’ en 知道 betekent ‘weten’. In 我知道这么晚才改计划 leidt het een inhoudelijke bijzin in: ‘ik weet dat …’. 知道 beschrijft kennis; het is niet hetzelfde als 认识, dat meestal betekent dat je iemand of iets kent door ermee vertrouwd te zijn. 这么晚才 betekent hier ‘pas zo laat’. 这么 geeft de mate aan (‘zo’), 晚 betekent ‘laat’, en 才 markeert dat iets pas op een laat tijdstip gebeurt. Het gaat dus niet alleen om een laat tijdstip, maar om de nadruk dat de wijziging pas toen plaatsvond. Een herbruikbaar patroon is 这么 + bijvoeglijk woord + 才 + werkwoord, bijvoorbeeld: 他这么晚才回家。— ‘Hij komt pas zo laat thuis.’ 改 betekent hier ‘wijzigen’ of ‘veranderen’. Het is een werkwoord zonder zichtbare vervoeging voor persoon of tijd; de tijd wordt uit de context en andere woorden begrepen. In 改计划 staat het werkwoord vóór zijn object: ‘het plan wijzigen’. Plan zelf is 计划, een zelfstandig naamwoord voor een voorgenomen plan. Het verschil met 安排 is nuttig: 计划 is vooral een plan, terwijl 安排 eerder een regeling, planning of georganiseerde afspraak is. 打乱 betekent ‘verstoren’ of ‘in de war brengen’. Het is een overgankelijk werkwoord: iets verstoort een bepaalde regeling. In 打乱了 markeert 了 dat deze verstoring als voltooide of gerealiseerde gebeurtenis wordt voorgesteld; 了 is geen vervoegingsuitgang die met de persoon verandert. Een voorbeeld: 这件事打乱了我的计划。— ‘Deze gebeurtenis heeft mijn plan verstoord.’ 你的 bestaat uit 你 (‘jij/je’) en 的, dat hier bezit of verbondenheid markeert. De vorm 你 verandert niet naar grammaticaal geslacht of getal. In de vaste vertaling verwijst 你 naar de aangesprokene: ‘je/jouw’. Het is niet automatisch een meervoudsvorm; voor ‘jullie’ wordt doorgaans 你们 gebruikt. 晚上 betekent ‘avond’ en kan als zelfstandig naamwoord een tijdsdeel aanduiden. 安排 betekent hier ‘planning’ of ‘regelingen’. Samen vormen 晚上安排 de avondplanning: de regelingen of geplande bezigheden voor de avond. 安排 kan ook als werkwoord ‘regelen’ betekenen, maar in deze woordgroep is het een zelfstandig naamwoord. Een voorbeeld: 我的晚上安排很简单。— ‘Mijn avondplanning is eenvoudig.’ De hele zin bestaat uit 我知道 gevolgd door de inhoud die de spreker weet. Binnen die inhoud geeft 这么晚才 aan dat het wijzigen van het plan pas zo laat gebeurde; 改计划 is ‘het plan wijzigen’. Daarna beschrijft 打乱了 de gerealiseerde uitwerking: die wijziging heeft de avondplanning van de aangesprokene verstoord. Zo ontstaat de betekenis: ‘Ik weet dat deze late wijziging je avond heeft verstoord.’

11. 希望你的家人一切都好。

    Ik hoop dat alles goed gaat met je familie.

    希望

    hopen

    你的

    jouw

    家人

    familie

    一切

    alles

    都好

    allemaal goed

    Uitgebreide uitleg

    希望 betekent hier “hopen” en is het werkwoord van de hoofdzin. Het kan direct gevolgd worden door de gehoopte inhoud, zoals in 希望明天不下雨。 — “Ik hoop dat het morgen niet regent.” Het onderwerp “ik” staat in deze zin niet expliciet; de Nederlandse vertaling maakt dat onderwerp duidelijk. 你的 bestaat uit 你 (“jij/je”) en 的, dat een bezits- of relatieverband markeert. 你 verandert niet van vorm voor enkelvoud of meervoud; de context of vertaling bepaalt hier dat het om “je” gaat. Het patroon 你的 + zelfstandig naamwoord betekent bijvoorbeeld 你的书 — “je boek”. 家人 is een zelfstandig naamwoord voor iemands familie of familieleden. Het kan als verzamelnaam functioneren, zonder dat deze vorm zelf een apart meervoudsachtervoegsel nodig heeft. In 你的家人 betekent het “je familie”; de zin specificeert niet hoeveel familieleden bedoeld zijn. 一切 betekent “alles” of “alles in het algemeen”. Het staat vóór 都 en vormt daarmee de inhoud waarover de daaropvolgende toestand geldt. Een vergelijkbare zin is 一切都准备好了。 — “Alles is klaar.” 都好 drukt uit dat alles waar 一切 naar verwijst, goed is of goed gaat. 都 is een bijwoord dat de volledige groep omvat: het geeft hier het effect “allemaal”. 好 is een beschrijvend woord met de betekenis “goed”; in het Chinees kan het zonder een afzonderlijk werkwoord “zijn” als gezegde staan. Vergelijk 他们都好。 — “Het gaat goed met hen allemaal.” Samen geeft 希望 + jouw familie + alles + allemaal goed de betekenis: “Ik hoop dat alles goed gaat met je familie.” De bijzin na 希望 noemt dus de gehoopte toestand; 你的 koppelt 家人 aan de aangesprokene, en 一切都好 zegt dat alles met betrekking tot die familie goed is. Deze formulering is neutraal en geschikt om bezorgdheid of goede wensen uit te drukken.