Basisacties op dit moment | Leer koreaans in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. 지금 뭐 하고 있어요?

   Wat doe je?

   지금

   nu

   뭐

   wat

   하고 있어요

   aan het doen zijn

   Uitgebreide uitleg

   지금 betekent hier “nu” en plaatst de handeling in het huidige moment. Het kan ook in andere zinnen vóór een werkwoordelijke uitdrukking staan, bijvoorbeeld: 지금 먹어요. — “Ik eet nu.” De positie vooraan maakt de tijdsomstandigheid meteen duidelijk, maar zegt op zichzelf niets over de persoon die handelt. 뭐 is de gebruikelijke korte vorm van 무엇, “wat”. In deze vraag vraagt het naar de handeling: wat iemand nu aan het doen is. Een vergelijkbaar patroon is 뭐 해요? — “Wat doe je?” 뭐 moet hier dus niet als een specifiek benoemd voorwerp worden opgevat; de vraag laat juist open welke handeling bedoeld is. 하고 있어요 bestaat uit 하다 (“doen”), de verbindingsvorm 하고 en 있어요, de beleefde vorm in de tegenwoordige tijd van 있다. Samen vormt dit de constructie -고 있다, die een bezig zijnde of momenteel verlopende handeling uitdrukt. Het waargenomen 하고 is de vorm van 하다; 있어요 draagt hier de beleefde uitdrukking van de constructie, niet de losse betekenis “bestaan” of “er zijn”. Voorbeeld: 저는 지금 먹고 있어요. — “Ik ben nu aan het eten.” De vorm verandert hier niet naar persoon of aantal; Koreaans markeert dat niet met een persoonsuitgang in deze constructie. 해요 zonder -고 있다 kan afhankelijk van de context ook “doen” of “doe/doet” betekenen, terwijl 하고 있어요 explicieter de lopende handeling benadrukt. Samen vormen de delen 지금 + 뭐 + 하고 있어요? de vraag “Wat ben je nu aan het doen?”, natuurlijk vertaald als “Wat doe je?” De beleefde uitgang -요 maakt de formulering beleefd; de zin noemt niet expliciet wie de aangesprokene is, omdat het onderwerp in het Koreaans kan worden weggelaten.

2. 저는 지금 먹고 있어요.

   Ik eet nu.

   저는

   ik

   지금

   nu

   먹고 있어요

   ben aan het eten

   Uitgebreide uitleg

   저는 betekent hier “ik” als onderwerp van de zin. 저 is de bescheiden/neutrale eerste-persoonsvorm voor “ik”; 나 is de informelere vorm. 는 is de topicmarkeerder. Deze vorm geeft dus aan wie als onderwerp of gespreksthema wordt genomen; hij drukt op zichzelf geen extra handeling uit. 지금 betekent “nu” en plaatst de handeling in het huidige moment. Het kan ook bij andere werkwoorden staan, bijvoorbeeld 지금 공부해요 — “Ik studeer nu.” 먹고 있어요 geeft aan dat de persoon op dit moment aan het eten is. Het werkwoord 먹다 betekent “eten”. In 먹고 있어요 krijgt het de vorm 먹-고 vóór 있어요: het patroon werkwoord + 고 있다 beschrijft een handeling die aan de gang is. 있어요 is de beleefde tegenwoordige vorm van 있다; in dit patroon helpt het om de voortduring uit te drukken. Vergelijk 먹어요 (“ik eet” als gewone of eenvoudige huidige mededeling) met 먹고 있어요 (“ik ben aan het eten”, dus bezig op dit moment). De beleefde vorm is geschikt voor een neutrale, beleefde mededeling. Samen vormen de delen 저는 + 지금 + 먹고 있어요: “Ik ben nu aan het eten” of, natuurlijk vertaald zoals in de vaste vertaling, “Ik eet nu.”

3. 저는 물을 마시고 있어요.

   Ik drink water.

   저는

   ik, als onderwerp

   물

   water

   마시고 있어요

   ben aan het drinken

   Uitgebreide uitleg

   저는 저 betekent hier ‘ik’. Het is de bescheiden/poliete eerste persoon; 나 is de minder formele vorm. 는 markeert het onderwerp of gespreksthema. In deze zin is de spreker degene die drinkt. De combinatie 저는 is dus een bruikbaar patroon voor ‘ik’ als onderwerp: 저는 …. 물 물 is het zelfstandig naamwoord ‘water’. In de volledige zin staat 물을: 을 markeert 물 als het object van de handeling. Voorbeelden: 물을 마셔요. — ‘Ik drink water.’ 커피를 마셔요. — ‘Ik drink koffie.’ 마시고 있어요 마시다 is de basisvorm ‘drinken’. De vorm 마시고 있어요 bestaat uit 마시- + -고 있어요 en benadrukt dat het drinken nu bezig is. 있어요 is hier de beleefde vorm van 있다 binnen de constructie -고 있다; samen geeft die constructie een voortdurende handeling aan. Ter vergelijking: 마셔요 betekent gewoon ‘drink’ of ‘drinkt’, terwijl 마시고 있어요 ‘ben aan het drinken’ benadrukt. Voorbeeld: 저는 책을 읽고 있어요. — ‘Ik ben een boek aan het lezen.’ Samen betekent 저는 물을 마시고 있어요 letterlijk en natuurlijk: ‘Ik ben water aan het drinken.’ De vaste vertaling ‘Ik drink water’ geeft dezelfde kernbetekenis weer, maar laat het aspect van een handeling die nu bezig is minder expliciet zien. De uitgang -어요 maakt de zin beleefd in alledaagse taal.

4. 저는 저녁을 만들고 있어요.

   Ik maak avondeten.

   저는

   ik

   저녁을

   avondeten

   만들고 있어요

   aan het maken

   Uitgebreide uitleg

   저는 betekent hier “ik”. 저 is de bescheiden vorm van “ik”; 는 markeert het onderwerp of thema. In een andere context kan het thema anders zijn, maar in deze zin is de spreker degene die de handeling uitvoert. Voorbeeld: 저는 물을 마시고 있어요. = “Ik ben water aan het drinken.” 저녁을 betekent hier “avondeten”. 저녁 is een zelfstandig naamwoord voor “avond” of, zoals hier, “avondeten”; 을 markeert het lijdend voorwerp. De keuze tussen 을 en 를 hangt af van de vorm van het voorafgaande zelfstandig naamwoord: na een medeklinker komt 을, na een klinker 를. Voorbeeld: 물을 마셔요. = “Ik drink water.” 만들고 있어요 geeft “aan het maken” weer. Het werkwoord 만들다 betekent “maken”. In de waargenomen vorm staat de werkwoordstam 만들- in de constructie -고 있다, die een handeling als bezig zijnde presenteert; 있어요 is hier de beleefde vorm. De vorm 만들고 있어요 betekent dus dat het maken nu gaande is, niet alleen dat de spreker het in het algemeen doet. Voorbeeld: 방을 청소하고 있어요. = “Ik ben de kamer aan het schoonmaken.” Samen opgebouwd: 저는 (“ik” als onderwerp) + 저녁을 (“avondeten” als lijdend voorwerp) + 만들고 있어요 (“ben aan het maken”) betekent: “Ik ben avondeten aan het maken.” In natuurlijk Nederlands wordt dat ook kort vertaald als “Ik maak avondeten.”

5. 저는 제 방을 청소하고 있어요.

   Ik maak mijn kamer schoon.

   저는

   ik, als onderwerp of thema

   제

   mijn

   방

   kamer

   청소하고 있어요

   ben aan het schoonmaken

   Uitgebreide uitleg

   저는 betekent hier “ik” als onderwerp of thema van de zin. 저 is de bescheiden vorm voor “ik”, vaak gebruikt in beleefde taal; 는 markeert het onderwerp of thema. Een vergelijkbaar voorbeeld is 저는 학생이에요. — “Ik ben student.” 제 betekent “mijn”. Het is de verkorte vorm van 저의: 저 + 의 (“van mij”). Deze vorm drukt bezit of betrekking uit; hij zegt op zichzelf niets over het aantal kamers. 방 betekent “kamer”. Het is een zelfstandig naamwoord. Een herbruikbaar voorbeeld is 큰 방 — “een grote kamer”; daarin betekent 큰 “groot” en staat het vóór het zelfstandig naamwoord. 청소하고 있어요 geeft hier de lopende handeling “ben aan het schoonmaken”. Het werkwoord is 청소하다, “schoonmaken”. De vorm bestaat uit 청소하- + -고 있다; -고 있다 geeft aan dat de handeling bezig is. 있어요 is de beleefde vorm van 있다 in deze constructie. Het herbruikbare patroon is werkwoord + 고 있어요, bijvoorbeeld 저는 책을 읽고 있어요. — “Ik ben een boek aan het lezen.” Samen vormen de delen 저는 (“ik”), 제 방을 (“mijn kamer” als object) en 청소하고 있어요 (“ben aan het schoonmaken”). De volledige betekenis is dus: “Ik ben mijn kamer aan het schoonmaken.”

6. 저는 샤워하고 있어요.

   Ik neem een douche.

   저는

   ik (als onderwerp)

   샤워하고 있어요

   aan het douchen zijn

   Uitgebreide uitleg

   저는 bestaat uit 저 (“ik”, de bescheiden/eerbiedige vorm van “ik”) en 는, een topicpartikel. Het onderwerp wordt hier dus als “ik” naar voren gebracht. 저 is niet de gewone informele vorm; in beleefde taal wordt het gebruikt om naar jezelf te verwijzen. De vorm 는 wordt gebruikt na een klinker; na een medeklinker verschijnt in dezelfde functie 은. Voorbeeld: 저는 학생이에요. — “Ik ben student.” 샤워하고 있어요 drukt uit dat de handeling op dit moment bezig is. 샤워하다 betekent “douchen”. Het deel 샤워하고 is de verbindingsvorm van dat werkwoord, en 있어요 vormt hier samen met die vorm de constructie -고 있다: “bezig zijn met …”. De beleefde vorm 있어요 komt van 있다. Voorbeeld: 지금 책을 읽고 있어요. — “Ik ben nu een boek aan het lezen.” De hele zin combineert het onderwerp 저는 met de duratieve constructie 샤워하고 있어요: “Ik ben aan het douchen.” De vaste Nederlandse vertaling Ik neem een douche geeft dezelfde bedoelde handeling weer; de Koreaanse vorm maakt bovendien expliciet dat het douchen bezig is. De zin eindigt op de beleefde stijl -어요, geschikt voor een gewone beleefde mededeling.