Met de fiets naar het gemeentehuis | Leer koreaans in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. 저는 전에 이 시청 안에 들어와 본 적이 없어요.

   Ik ben nog nooit eerder in dit gemeentehuis geweest.

   저는

   ik

   전에

   eerder

   이

   dit

   시청

   gemeentehuis

   안에

   binnen, in

   들어와 본 적이 없어요

   nog nooit binnen geweest

   Uitgebreide uitleg

   저는 betekent hier “ik” als onderwerp van de uitspraak. 저 is de bescheiden vorm van “ik”; 는 markeert het onderwerp of de gespreksthematiek. In een formeel beleefde stijl kan 저는 bijvoorbeeld ook voorkomen in 저는 학생이에요 — “Ik ben student.” 전에 betekent hier “eerder” of “vroeger, vóór nu”. Het kan ook vóór een gebeurtenis staan met de betekenis “voordat”: 먹기 전에 — “voordat [iemand] eet”. In deze zin versterkt het de betekenis van de ervaringsconstructie aan het einde: het gaat om een eerdere gelegenheid. 이 betekent “dit/deze” en staat vóór het zelfstandig naamwoord dat het aanwijst. De vorm zelf drukt geen meervoud, geslacht of beleefdheid uit. 이 시청 is dus “dit gemeentehuis”. 시청 is het zelfstandig naamwoord voor “gemeentehuis” of “stadhuis”. Het kan in andere contexten ook naar de gemeentelijke overheid of het gemeentekantoor verwijzen, maar hier past door de vaste vertaling de betekenis van het gebouw. 안에 betekent “binnen, in”. 안 betekent “binnenkant” of “binnenruimte”; 에 markeert de plaats waar iets is of waar een beweging naartoe gaat. Een vergelijkbaar patroon is 집 안에 — “in het huis”. 들어와 본 적이 없어요 is een vaste manier om te zeggen dat iemand een bepaalde ervaring nooit heeft gehad. 들어오다 betekent “binnenkomen” of “naar binnen komen” in de richting van het relevante referentiepunt. In deze zin staat de verbonden vorm 들어와 van 들어오다, niet de vorm 들어가다 (“naar binnen gaan” vanuit het perspectief van ergens anders). 본 komt van 보다, letterlijk “zien”, maar in de constructie werkwoord + 아/어 보다 markeert het proberen of meemaken van iets. Hier is 들어와 본 dus “binnengekomen zijn/het binnenkomen hebben meegemaakt”. 적 betekent een geval of gelegenheid. De combinatie -아/어 본 적이 있다 betekent “ooit de ervaring hebben gehad om ... te doen”; de ontkende vorm -아/어 본 적이 없다 betekent “nog nooit ... hebben gedaan”. 없어요 is de beleefde tegenwoordige vorm van 없다, “niet aanwezig zijn” of “niet bestaan”. In 본 적이 없어요 ontkent het dat er zo’n eerdere ervaring bestaat. De vorm 어요 maakt de zin alledaags beleefd; zij verandert hier niet de kernbetekenis “nooit”. Samen geeft 저는 het onderwerp “ik” aan, 전에 de eerdere tijd, en 이 시청 안에 de plaats “in dit gemeentehuis”. Het slot 들어와 본 적이 없어요 zegt dat er voor de spreker geen eerdere ervaring is van naar binnen komen. De volledige betekenis is daarom: “Ik ben nog nooit eerder in dit gemeentehuis geweest.”

2. 건물이 제가 생각했던 것보다 더 좋아요.

   Het gebouw is mooier dan ik had verwacht.

   건물

   gebouw

   제가

   ik (als onderwerp)

   생각했던

   gedacht had

   것보다

   dan wat …

   더

   meer; nog

   좋아요

   is goed/mooi

   Uitgebreide uitleg

   건물 betekent hier ‘gebouw’. Het is een zelfstandig naamwoord; met 이 in 건물이 wordt het als onderwerp gemarkeerd. Het onderwerp is dus het gebouw, niet de spreker. 제가 betekent hier ‘ik’ als onderwerp. 저 is de bescheiden vorm van ‘ik’ en 가 markeert het onderwerp; samen vormen ze 제가. In een andere zinsrol staat bijvoorbeeld 저는, met 는 als onderwerpsthemamarkering. 생각했던 komt van 생각하다, ‘denken’ of ‘verwachten’. In 생각했던 것 beschrijft deze vorm iets wat de spreker eerder dacht of verwachtte: ‘wat ik had gedacht/verwacht’. De uitgang -던 geeft hier een terugblik op die eerdere verwachting. De vorm staat vóór 것, omdat de hele woordgroep ‘wat ik had verwacht’ een zelfstandig naamwoordelijke functie krijgt. Voorbeeld: 제가 생각했던 것 betekent ‘wat ik had gedacht’. 것보다 bestaat uit 것, ‘ding’ of ‘wat’, en 보다, ‘dan’ in een vergelijking. Letterlijk gaat het om ‘dan wat ik had verwacht’; het is de maatstaf waarmee het gebouw wordt vergeleken. Het patroon A가 B보다 ... betekent ‘A is ...er dan B’. 보다 is hier dus geen gewoon werkwoord ‘zien’. 더 betekent ‘meer’ of ‘nog’ en versterkt de vergelijking. In deze zin maakt 더 duidelijk dat de eigenschap van het gebouw boven de eerdere verwachting ligt. 좋아요 komt van 좋다, ‘goed zijn’ of, afhankelijk van de context, ‘mooi/leuk zijn’. De vorm 좋아요 is de beleefde tegenwoordige vorm. Hier beschrijft zij de beoordeling van het gebouw; samen met 더 betekent zij dat het gebouw beter of mooier is dan verwacht. 좋다 is niet hetzelfde als 좋아하다: 좋다 beschrijft dat iets goed of aangenaam is, terwijl 좋아하다 betekent dat iemand iets leuk vindt of ervan houdt. Samen vormen de delen 건물이 + 제가 생각했던 것보다 + 더 좋아요: ‘Het gebouw is beter/mooier dan wat ik had verwacht.’ De vaste Nederlandse vertaling kiest in deze context voor ‘Het gebouw is mooier dan ik had verwacht.’

3. 입구는 자전거 주차장 옆에 있어요.

   De ingang is naast de fietsenstalling.

   입구

   ingang

   자전거

   fiets

   주차장

   fietsenstalling

   옆에 있어요

   zich ernaast bevinden

   Uitgebreide uitleg

   입구 betekent hier ‘ingang’. Het woord kan zelfstandig in een plaatsbeschrijving worden gebruikt. Voorbeeld: 입구가 어디예요? — ‘Waar is de ingang?’ 자전거 betekent ‘fiets’. Het is een zelfstandig naamwoord; in 자전거 주차장 bepaalt het welk soort parkeerplaats bedoeld wordt: een fietsenstalling of parkeerplaats voor fietsen. Voorbeeld: 자전거를 타요. — ‘Ik fiets.’ 주차장 betekent ‘parkeerplaats’ of ‘parkeerterrein’. In deze combinatie, 자전거 주차장, verwijst het naar de fietsenstalling. Voorbeeld: 주차장이 커요. — ‘De parkeerplaats is groot.’ 옆에 있어요 geeft aan dat iets zich ernaast bevindt. 옆 betekent ‘zijkant’ of ‘naast’, en 에 markeert de plaats. 있어요 is de beleefde tegenwoordige vorm van 있다, ‘zich bevinden’ of ‘er zijn’, voor iets dat op een plaats is. Een bruikbaar patroon is N은/는 N에 있어요 — ‘N bevindt zich bij/in/op N’. Voorbeeld: 화장실은 입구 옆에 있어요. — ‘Het toilet is naast de ingang.’ In de volledige zin maakt 입구는 de ingang tot het onderwerp van gesprek met de topicmarkeerder 는. 자전거 주차장 옆에 betekent ‘naast de fietsenstalling’, en 있어요 zegt dat de ingang daar is. Samen betekent 입구는 자전거 주차장 옆에 있어요.: ‘De ingang is naast de fietsenstalling.’

4. 많은 사람들이 자전거를 타고 왔어요.

   Veel mensen zijn met de fiets gekomen.

   많은

   veel

   사람들이

   mensen

   자전거

   fiets

   타고

   rijdend / met ... rijden

   왔어요

   zijn gekomen

   Uitgebreide uitleg

   많은 betekent hier “veel” en staat vóór 사람들 om een grote hoeveelheid mensen aan te geven. Het is de bepalende vorm van 많다 (“veel zijn”): 많다 → 많은 vóór een zelfstandig naamwoord. Bijvoorbeeld: 많은 책 = “veel boeken”. 사람들이 betekent “mensen” als onderwerp. 사람 is “persoon/mens”; 들 maakt hier een meervoudige groep duidelijk, en 이 is de onderwerpmarkeerder. De vorm 사람들이 kan dus worden hergebruikt wanneer “mensen” de handelende groep zijn. 사람이 kan, afhankelijk van de context, “een persoon” of “personen” betekenen zonder expliciete meervoudsmarkering. 자전거 betekent “fiets”. Dit zelfstandig naamwoord staat vóór de daaropvolgende werkwoordgroep en geeft het vervoermiddel aan. Bijvoorbeeld: 자전거를 타요 = “Ik fiets / ik rijd op een fiets.” Het partikel 를 markeert daar 자전거 als object van 타다. 타고 komt van 타다, “rijden” of “ergens op stappen/gaan”, en gebruikt de verbindingsvorm -고. In deze zin verbindt 타고 het fietsen met 왔어요: het patroon 자전거를 타고 오다 betekent “op de fiets komen”. -고 kan handelingen verbinden; hier beschrijft het vooral de manier waarop iemand kwam. Bijvoorbeeld: 걸어서 왔어요 = “Ik ben lopend gekomen.” 왔어요 komt van 오다, “komen”. De beleefde verleden vorm is 왔어요; 오다 wordt in de tegenwoordige beleefde vorm 와요, en de verleden vorm daarvan is 왔어요. Hier gaat het om komen naar de plaats van de spreker of naar een relevant aankomstpunt. Het patroon -고 왔어요 kan betekenen dat iemand iets deed en daarna kwam; in deze zin geeft 타고 왔어요 vooral aan dat de persoon of personen per fiets kwamen. Samen vormen de delen 많은 사람들이 + 자전거를 타고 + 왔어요: “Veel mensen zijn met de fiets gekomen.” De onderwerpmarkering staat bij 사람들, 자전거를 noemt waarop men rijdt, en 타고 왔어요 geeft aan dat het komen per fiets gebeurde. De zin is beleefd en staat in de verleden tijd.

5. 그게 말이 되네요.

   Dat klinkt logisch.

   그게

   dat

   말이 되네요.

   dat klinkt logisch

   Uitgebreide uitleg

   그게 betekent hier ‘dat’. Het is de alledaagse verkorte vorm van 그것이: 그것 (‘datgene’) plus de onderwerpmarkeerder 이. De vorm verwijst naar iets dat uit de context duidelijk is, zonder dat het Koreaanse woord zelf precies benoemt waarnaar. In 말이 되네요. staat 말이 되다, letterlijk ongeveer ‘woorden worden’, maar als vaste uitdrukking betekent dit ‘logisch zijn’ of ‘kloppen’. 말 kan op zichzelf onder meer ‘woord’ of ‘spraak’ betekenen; in deze constructie gaat het om de begrijpelijkheid of logica van iets. 되다 is de basisvorm van de werkwoordsvorm 되네요 en heeft hier dus niet de losse betekenis ‘worden’. 되네요 bestaat uit 되다 met -네요. Deze beleefde zinsuitgang laat zien dat de spreker iets vaststelt of als indruk erkent; hier past daarom ‘klinkt logisch’ goed. Het is niet dezelfde vorm als een neutrale mededeling zoals 돼요 (‘het is logisch/het werkt’). Samen vormt 그게 말이 되네요. de betekenis: ‘Dat klinkt logisch.’ Eerst wordt ‘dat’ als onderwerp aangewezen; vervolgens wordt met 말이 되다 gezegd dat het logisch of begrijpelijk is, en -네요 geeft de vaststellende indruk van de spreker weer.

6. 그게 버스를 기다리는 것보다 더 쉬워요.

   Het is makkelijker dan wachten op de bus.

   그게

   dat / het

   버스를

   de bus

   기다리는

   wachten

   것보다

   dan (iets doen)

   더

   meer

   쉬워요

   makkelijker

   Uitgebreide uitleg

   그게 is 그것이 in a contracted form: 그것 means “that/it” and 이 marks the subject. Here the fixed translation supports the neutral meaning “het”, while the exact referent is not identified. The form 그게 itself does not specify who or what that referent is. 버스를 contains the noun 버스 (“bus”) and the object marker 를. The marker shows that the bus is what is being waited for. For example, 저는 버스를 타요. means “Ik neem de bus.” 기다리는 comes from the verb 기다리다 (“wachten”). It is the form used before a noun for an ongoing or general action: 기다리는 사람 means “iemand die wacht”. In this sentence it modifies the following 것, so 기다리는 것 means “het wachten” or literally “het doen van wachten”. 것보다 consists of 것 (“thing” or, after a verb, “the act of doing it”) and 보다, which here is the comparison particle “dan”. The pattern V-는 것보다 means “dan V-en” or “in vergelijking met V-en”. In this sentence it sets waiting for the bus as the standard of comparison. Here 보다 is not the verb 보다 (“zien/kijken”). 더 means “meer” and strengthens the comparison. Together with a descriptive word, it commonly gives the pattern 더 + adjective: “meer …”, often translated with a comparative such as “...er”. 쉬워요 comes from the adjective 쉽다, “makkelijk/eenvoudig”. 쉽다 has the polite form 쉬워요; this change is part of the adjective’s ㅂ-irregular inflection. The form itself means “is easy”, while 더 쉬워요 means “is easier” because of 더, not because 쉬워요 is a separate comparative form. For example, 이 방법이 더 쉬워요. means “Deze methode is makkelijker.” Together, 그게 supplies the subject “het”, 버스를 기다리는 것보다 means “dan wachten op de bus”, and 더 쉬워요 means “is makkelijker”. The whole utterance therefore means: “Het is makkelijker dan wachten op de bus.” The polite ending -요 makes the statement suitable for ordinary polite conversation.

7. 다음에는 우리도 여기까지 자전거를 타고 올 수 있어요.

   De volgende keer kunnen we hier ook naartoe fietsen.

   다음에는

   de volgende keer

   우리도

   wij ook

   여기까지

   tot hier

   자전거

   fiets

   타고

   rijdend; fietsend

   올 수 있어요

   kunnen komen

   Uitgebreide uitleg

   다음에는 betekent hier “de volgende keer”. 다음 is “volgend(e)” of “de volgende”, en -에는 markeert de tijd waarover de zin spreekt. De vorm 다음에는 verwijst dus naar een volgende gelegenheid, niet naar een plaats. Vergelijk bijvoorbeeld 오늘은 (“vandaag, wat vandaag betreft”) met 다음에는 (“de volgende keer”). 우리도 betekent “wij ook”. 우리 is “wij/ons” en 도 voegt de betekenis “ook” toe. 도 kan na een ander zelfstandig naamwoord of voornaamwoord dezelfde toevoegende functie hebben; het vervangt hier geen werkwoordelijke betekenis. 여기까지 betekent “tot hier”. 여기 is “hier” en 까지 geeft een eindpunt of grens aan. In deze zin is dat het punt waarheen men kan komen: “hier tot aan deze plek”. 까지 kan ook bij tijdsgrenzen staan, bijvoorbeeld 세 시까지 (“tot drie uur”). 자전거 betekent “fiets”. Het is een zelfstandig naamwoord. In het Koreaans kan dit woord in een zin zowel met als zonder een afzonderlijk lidwoord worden gebruikt; de zin zegt hier niet op zichzelf hoeveel fietsen bedoeld zijn. 타고 hoort bij het werkwoord 타다, “rijden” of, bij een fiets, “fietsen”. 타고 is de verbindingsvorm met -고: “fietsend/rijdend en dan …”. Het verbindt deze handeling met het daaropvolgende komen. In een voorbeeld als 버스를 타고 가요 betekent het geheel “ik ga met de bus”; de vertaling van zo’n voorbeeld volgt de hele verbinding, niet alleen het losse woord 타고. 올 수 있어요 betekent hier “kunnen komen”. Het basiswerkwoord is 오다, “komen”; vóór 수 krijgt het de vorm 올. De constructie -(으)ㄹ 수 있다 drukt uit dat iets mogelijk is of kan worden gedaan. In de beleefde tegenwoordige vorm staat hier 있어요. Met het voorafgaande 타고 ontstaat 자전거를 타고 올 수 있어요: “kunnen komen door te fietsen” of natuurlijker “kunnen hierheen fietsen”. De vorm 올 hoort dus bij 오다, niet bij 타다. Samen betekent de zin: “De volgende keer kunnen wij ook tot hier fietsen.” 다음에는 plaatst de mogelijkheid in de volgende gelegenheid, 우리도 maakt duidelijk dat “wij” eveneens inbegrepen zijn, 여기까지 geeft het bestemmingspunt aan, en 자전거를 타고 올 수 있어요 beschrijft de mogelijkheid om daar fietsend te komen. De beleefde uitgang -어요 maakt de uitspraak beleefd en alledaags.

8. 그러면 우리는 자전거를 입구 가까이에 둘 수 있어요.

   Dan kunnen we de fietsen dicht bij de ingang laten.

   그러면

   dan; in dat geval

   우리는

   wij; we

   자전거를

   fiets(en)

   입구

   ingang

   가까이에

   dicht bij; in de buurt van

   둘

   zetten; plaatsen

   수 있어요

   kunnen

   Uitgebreide uitleg

   그러면 betekent hier “dan” of “in dat geval”. Het sluit aan op de voorafgaande informatie en leidt het gevolg in. Een bruikbaar patroon is 그러면 + zin: “Dan …”. 우리는 betekent “wij/we” en markeert de groep als onderwerp of gespreksthema. 우리 is de basisvorm; 는 is de topicmarkeerder in de reeks 은/는. Die markeerder maakt “wij” hier expliciet als het besproken onderwerp; hij is niet hetzelfde als een markeerder die uitsluitend het grammaticale onderwerp aangeeft. 자전거를 betekent hier “fietsen” als voorwerpen die men ergens kan plaatsen. 자전거 betekent “fiets”; Koreaans markeert het meervoud niet verplicht, dus de vorm kan afhankelijk van de context zowel één fiets als meerdere fietsen aanduiden. 를 markeert het lijdend voorwerp. De vaste vertaling maakt hier de meervoudige lezing “de fietsen” passend. 입구 betekent “ingang”. Het is een zelfstandig naamwoord en vormt hier samen met 가까이에 de plaatsaanduiding “dicht bij de ingang”. 가까이에 betekent “dicht bij” of “in de buurt van”. Hier bestaat het uit 가까이 (“dichtbij; in de buurt”) en 에, een partikel dat een plaats aanduidt. Het is dus niet de vervoegde vorm van het bijvoeglijke woord 가깝다. Een nuttig contrast is 가까이에 (“dichtbij”) tegenover 멀리 (“ver weg”) als plaatsaanduidingen. 둘 komt van 두다, “zetten, plaatsen” of “ergens laten”. In de mogelijkheidconstructie wordt 두다 verbonden als 둘 수 있다: aan de stam 두- wordt vóór 수 de vormende uitgang -ㄹ toegevoegd. 둘 betekent hier niet zelfstandig “zetten” als volledige zin; het is onderdeel van de constructie. 수 있어요 drukt mogelijkheid of kunnen uit. Het patroon werkwoordstam + ㄹ/을 수 있어요 betekent “kunnen …” of “in staat zijn om …”; na 두- volgt -ㄹ, waardoor 둘 수 있어요 ontstaat. 있어요 is de beleefde vorm van 있다 in deze constructie. Samen betekent dit hier “kunnen plaatsen/laten”. De zin wordt opgebouwd als 그러면 (“dan”) + 우리는 (“wij”) + 자전거를 (“de fietsen”) + 입구 가까이에 (“dicht bij de ingang”) + 둘 수 있어요 (“kunnen plaatsen/laten”). De volledige betekenis is daarom: “Dan kunnen we de fietsen dicht bij de ingang laten.” De beleefde stijl van 있어요 past bij gewone, beleefde conversatie.

9. 일단 안으로 들어가서 맞는 창구를 찾아요.

   Laten we nu naar binnen gaan en de juiste balie zoeken.

   일단

   eerst; voorlopig

   안으로

   naar binnen

   들어가서

   naar binnen gaan en daarna

   맞는

   juiste; passende

   창구

   balie

   찾아요

   zoeken

   Uitgebreide uitleg

   일단 betekent hier “eerst” of “voor nu”: het markeert de eerste stap in een plan, zonder zelf een exact tijdstip uit te drukken. 안으로 geeft een richting naar binnen aan. 안 betekent “binnenkant” en -으로 markeert de richting. Het is dus niet alleen “binnen”, maar “naar binnen”. Bijvoorbeeld: 안으로 들어가요. — “We gaan naar binnen.” 들어가서 komt van 들어가다, “naar binnen gaan”. De uitgang -아서 verbindt deze handeling met de volgende handeling en geeft hier de volgorde “naar binnen gaan en daarna ...” aan. De vorm behoudt dezelfde handelende partij als in de omliggende handelingen: 안으로 들어가서 betekent samen “naar binnen gaan en daarna”. 맞는 komt van 맞다 en betekent hier “juist” of “passend”. De vorm -는 maakt van dit werkwoord een vorm die vóór een zelfstandig naamwoord staat: 맞는 창구 is “de juiste/passende balie”. In andere contexten kan 맞다 ook “gelijk hebben” of “kloppen” betekenen; hier beschrijft het welke balie geschikt is. 창구 is een zelfstandig naamwoord voor een balie of loket waar men diensten verleent. Het kan bijvoorbeeld om een loket in een station, bank of overheidsgebouw gaan. 맞는 창구 betekent hier “de balie die voor deze zaak geschikt is”. 찾아요 komt van 찾다, “zoeken” of “vinden”. -아요 is de beleefde vorm in de 해요-stijl. In deze zin krijgt de vorm, samen met het voorafgaande -아서 en de vaste vertaling, de betekenis van een gezamenlijk voorstel: “laten we zoeken”. Het is dus niet nodig om 찾아요 op zichzelf altijd als “laten we zoeken” te vertalen; de precieze functie hangt van de zin en context af. De volledige opbouw is: 일단 (“eerst”) + 안으로 들어가서 (“naar binnen gaan en daarna”) + 맞는 창구 (“de juiste balie”) + 찾아요 (“zoeken”). Samen betekent de utterance: “Laten we eerst naar binnen gaan en de juiste balie zoeken.”