Een boek vinden in de bibliotheek | Leer koreaans in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. 이 책을 어디에서 찾을 수 있어요?

   Waar kan ik dit boek vinden?

   이

   dit/deze

   책

   boek

   어디에서

   waar

   찾을

   vinden

   수 있어요?

   kunnen

   Uitgebreide uitleg

   이 staat vóór 책 en wijst naar een boek dat de spreker als “dit” aanduidt. Deze vorm is een aanwijzend woord; hij is hier niet het onderwerpteken. 책 betekent “boek”. Het is een zelfstandig naamwoord. In 이 책 vormt het samen met 이 de naamwoordgroep “dit boek”. 어디에서 vraagt naar de plaats waar een handeling gebeurt: “waar”. 에서 markeert hier de plaats van het zoeken. Vergelijkbaar is 어디에 bij een bestemming of bij de plaats waar iets zich bevindt; in deze zin past 어디에서 omdat het om de handeling “vinden/zoeken” gaat. 찾을 komt van het werkwoord 찾다, “vinden” of, afhankelijk van de context, “zoeken”. In deze zin gaat het volgens de vaste vertaling om “vinden”. De vorm 찾을 is de vorm van 찾다 vóór 수 in de constructie -을 수 있다; de stam 찾- krijgt hier -을. Dit is dus niet een zelfstandig woord voor een andere handeling. 수 있어요? maakt samen met 찾을 de mogelijkheid- of bekwaamheidsconstructie -을 수 있어요?: “kan …?” of “is het mogelijk om …?” 있어요 is de beleefde tegenwoordige vorm van 있다 (“er zijn/zich bevinden”); in deze constructie drukt het uit dat er een mogelijkheid is. De vraagvorm vraagt hier beleefd waar de spreker het boek kan vinden. Samen ontstaat de volgorde 이 책을 (“dit boek” als object), 어디에서 (“waar”), en 찾을 수 있어요? (“kan [men/ik] vinden?”). 을 na 책 markeert het object. De volledige betekenis is: “Waar kan ik dit boek vinden?” De volgende zin lokaliseert het boek vervolgens als mogelijk op een van de genoemde planken.

2. 이 선반 중 하나에 있을 거예요.

   Het zou op een van deze planken moeten staan.

   이

   deze

   선반

   plank

   중 하나

   een van

   에

   op/in

   있을 거예요

   zal er zijn

   Uitgebreide uitleg

   이 verwijst bij een zelfstandig naamwoord naar iets dat als “deze” wordt aangewezen. Hier staat het vóór 선반; de precieze plank wordt niet afzonderlijk geïdentificeerd. 선반 betekent hier “plank” of “schap”. Het is een zelfstandig naamwoord; in 선반 중 하나 wordt het gecombineerd met 중 하나 om één exemplaar uit een groep aan te duiden. 중 하나 is een herbruikbaar patroon: N 중 하나 = “een van de N”. 중 geeft de groep of verzameling aan en 하나 betekent “één”. Voorbeeld: 학생 중 하나 betekent “een van de leerlingen”. 에 is een plaatsaanduider. Bij 있다 markeert deze partikel de plaats waar iets zich bevindt: 책상에 있어요 = “Het is op het bureau.” De vertaling “op” of “in” hangt af van de relatie tussen het voorwerp en de plaats. 있을 거예요 bestaat uit de basisvorm 있다 (“zijn/zich bevinden”) en -(으)ㄹ 거예요. De stam 있- eindigt op een medeklinker, daarom verschijnt hier -을 거예요, niet -ㄹ 거예요. Deze vorm drukt een verwachting, voorspelling of waarschijnlijkheid uit; in deze zin past daarom “zou ... moeten staan”. 있다 betekent hier “zich bevinden”, niet “bezitten”. Voorbeeld: 내일 비가 올 거예요 = “Morgen zal het waarschijnlijk regenen.” Samen vormen de delen: 이 선반 중 하나에 = “op/in een van deze planken” en 있을 거예요 = “zal er waarschijnlijk zijn”. De volledige betekenis is dus: “Het zou op een van deze planken moeten staan.”

3. 어느 선반을 먼저 확인해야 해요?

   Welke plank moet ik eerst bekijken?

   어느

   welke

   선반

   plank

   먼저

   eerst

   확인해야 해요

   moet controleren

   Uitgebreide uitleg

   어느 staat vóór het zelfstandig naamwoord en vraagt om een keuze uit relevante mogelijkheden: “welke”. In deze zin gaat het om de keuze van een plank. Een bruikbaar contrast is 어느 선반 “welke plank” tegenover 무슨 선반 “wat voor plank / welke soort plank”; de precieze keuze hangt van de context af. 선반 betekent hier “plank” of “schap”. De vorm verandert niet voor enkelvoud of meervoud. In 선반을 draagt 을 de objectfunctie: de plank is datgene wat gecontroleerd moet worden. De voorafgaande context maakt duidelijk dat het om een plank uit de genoemde planken gaat. 먼저 is een bijwoord met de betekenis “eerst”. Het bepaalt de volgorde: de gekozen plank moet vóór andere mogelijke planken worden gecontroleerd. Bijvoorbeeld: 먼저 읽어요. — “Lees eerst.” 확인해야 해요 bestaat inhoudelijk uit 확인하다 “controleren, nagaan” en het noodzakelijkheids-patroon -아/어야 하다, “moeten”. 확인하다 krijgt hierin de vorm 확인해야 하다; in de beleefde spreektaal wordt het laatste 하다 해요, waardoor 확인해야 해요 “moet controleren” betekent. Zonder de noodzakelijkheid is 확인해요 gewoon “controleert / controleer” in beleefde stijl. 확인하다 kan afhankelijk van de context controleren, nagaan of bevestigen betekenen; hier gaat het om een plank controleren. Samen vormt 어느 선반을 먼저 확인해야 해요? de vraag: “Welke plank moet ik eerst bekijken?” 어느 선반을 benoemt de te kiezen plank als object, 먼저 geeft de volgorde aan en 확인해야 해요 drukt uit dat de spreker die plank moet controleren. Het onderwerp van het Koreaans is weggelaten; de vaste Nederlandse vertaling maakt hier de spreker als “ik” expliciet.

4. 끝 쪽의 아래 선반을 확인해 보세요.

   Probeer de onderste plank bij het einde.

   끝 쪽의

   bij het einde

   아래

   onderste

   선반

   plank

   확인해 보세요

   probeer te controleren

   Uitgebreide uitleg

   끝 쪽의 betekent hier “bij het einde” of “aan de kant van het einde”. 끝 is “einde” en 쪽 betekent “kant” of “richting”; samen verwijst 끝 쪽 naar het eindgedeelte. 의 verbindt dit bepalende deel met het zelfstandig naamwoord erna, vergelijkbaar met “van” of “bij” in deze context. Voorbeeld: 창문 쪽의 의자 = “de stoel bij het raam”. 아래 betekent hier “onderste” en staat vóór 선반 om aan te geven welke plank bedoeld is. Het vormt een nuttig contrast met 위 (“bovenkant” of “bovenste”): 아래 선반 = “de onderste plank”, terwijl 위 선반 = “de bovenste plank” kan betekenen. In deze zin zegt 아래 iets over de positie van de plank; het is niet zelf de naam van de plank. 선반 betekent “plank” of “schap”. Het is een zelfstandig naamwoord. In 아래 선반 wordt het voorafgegaan door een positiebepaling, zodat de combinatie “de onderste plank” betekent. Voorbeeld: 책을 선반에 놓으세요. = “Leg het boek op de plank.” 확인해 보세요 bestaat uit 확인하다 (“controleren”, “nakijken”) en -아/어 보다, een constructie die betekent dat je iets probeert of even doet om het resultaat te zien. 확인해 is de verbindingsvorm van 확인하다; 보세요 voegt een beleefde aansporing toe. Daarom is dit hier een beleefd verzoek: “probeer het te controleren” of natuurlijker “kijk het even na”. De vorm 보세요 kan ook na andere werkwoorden staan, bijvoorbeeld 읽어 보세요 = “probeer het te lezen”. Samen vormt 끝 쪽의 아래 선반 de nominale groep “de onderste plank bij het einde”. Daarna vraagt 확인해 보세요 de luisteraar beleefd om die plank te controleren. De volledige betekenis is dus: “Probeer de onderste plank bij het einde te controleren”, natuurlijk vertaald als “Probeer de onderste plank bij het einde.”

5. 이제 책 표지가 보여요.

   Ik kan de kaft nu zien.

   이제

   nu

   책

   boek

   표지

   kaft

   보여요

   is zichtbaar

   Uitgebreide uitleg

   이제 betekent hier ‘nu’ en plaatst de situatie in het huidige moment. Het staat vooraan en kan ook in andere zinnen een verandering of nieuw stadium markeren. Voorbeeld: 이제 시작해요. — ‘Nu beginnen we.’ 책 betekent ‘boek’. Het is een zelfstandig naamwoord; in deze zin bepaalt het samen met 표지 welke kaft bedoeld wordt: 책 표지 betekent letterlijk ‘boekkaft’ of natuurlijker ‘de kaft van het boek’. Voorbeeld: 책을 읽어요. — ‘Ik lees een boek.’ 표지 betekent ‘kaft’ of ‘omslag’, hier de buitenkant van het boek. 책 표지 is een zelfstandige woordgroep waarin het eerste zelfstandig naamwoord het tweede nader bepaalt. Voorbeeld: 표지가 예뻐요. — ‘De kaft is mooi.’ 보여요 komt van 보이다 en betekent hier dat iets zichtbaar is, wat in het Nederlands natuurlijk als ‘ik kan ... zien’ wordt vertaald. Het is niet de vorm 봐요 van 보다 (‘kijken/zien’): 보여요 beschrijft wat zichtbaar wordt, terwijl 봐요 de handeling van kijken uitdrukt. De vorm -요 maakt de uiting beleefd in alledaagse stijl. Voorbeeld: 멀리서도 보여요. — ‘Het is zelfs van ver zichtbaar.’ Samen vormen 책 표지가 보여요 de betekenis ‘de kaft van het boek is zichtbaar’ of, volgens de vaste vertaling, ‘ik kan de kaft nu zien’. 이제 voegt het tijdsaspect ‘nu’ toe. De hele uiting betekent dus: ‘Ik kan de kaft nu zien.’

6. 다른 책들이 그대로 있도록 조심해서 꺼내세요.

   Trek het er voorzichtig uit, zodat de andere boeken op hun plaats blijven.

   다른

   andere

   책들이

   boeken

   그대로

   zoals ze zijn; op hun plaats

   있도록

   zodat … blijven

   조심해서

   voorzichtig

   꺼내세요

   haal eruit

   Uitgebreide uitleg

   다른 betekent hier ‘andere’ en staat vóór het zelfstandig naamwoord dat het bepaalt. Afhankelijk van de constructie kan het ook ‘anders’ of ‘verschillend’ betekenen. Voorbeeld: 다른 방법이 있어요. — Er is een andere methode. 책들이 bestaat uit 책 ‘boek’, 들 als expliciete meervoudsmarkeerder en 이 als onderwerpmarkeerder. Hier verwijst de woordgroep naar ‘de andere boeken’ en is zij het onderwerp van het daaropvolgende ‘blijven’. 그대로 betekent hier ‘zoals ze zijn’ of ‘in dezelfde toestand/positie’. In combinatie met 있다 geeft het aan dat de andere boeken op hun plaats blijven. Voorbeeld: 그대로 두세요. — Laat het zoals het is. 있도록 bestaat uit 있다 ‘zijn, zich bevinden, blijven’ en -도록. Hier verbindt -도록 de handeling met het beoogde gevolg: ‘zodat … blijven’. -도록 kan in andere contexten ook andere doel- of gevolgrelaties uitdrukken; hier is ‘zodat’ de relevante lezing. 조심해서 komt van 조심하다 ‘voorzichtig zijn’ en gebruikt -아서/어서 om de manier waarop de volgende handeling gebeurt te verbinden. Het betekent hier ‘voorzichtig’. Voorbeeld: 조심해서 걸으세요. — Loop voorzichtig. 꺼내세요 komt van 꺼내다 ‘eruit halen, eruit nemen’ en heeft de beleefde aansporingsuitgang -(으)세요. Het is dus een beleefd verzoek of bevel. Het voorwerp staat in deze Koreaanse zin niet als zelfstandig naamwoord uitgeschreven; de vaste vertaling geeft het weer met ‘het’. Voorbeeld: 책을 꺼내세요. — Haal het boek eruit. Samen vormt 다른 책들이 그대로 있도록 het doel of gewenste gevolg: ‘zodat de andere boeken op hun plaats blijven’. 조심해서 beschrijft hoe de handeling moet gebeuren, en 꺼내세요 vraagt de aangesprokene om het bedoelde voorwerp eruit te halen. De volledige betekenis is: ‘Trek het er voorzichtig uit, zodat de andere boeken op hun plaats blijven.’

7. 이 책이 맞아요.

   Dit is het juiste boek.

   이

   dit

   책

   boek

   이

   onderwerpmarker

   맞아요

   is juist

   Uitgebreide uitleg

   이 vóór 책 betekent hier “dit/deze” en staat vóór het zelfstandig naamwoord dat het aanwijst. Koreaanse aanwijzers vormen zo een vaste volgorde: 이 + zelfstandig naamwoord = “dit/deze …” bij iets dat als dichtbij de spreker wordt voorgesteld. Voorbeeld: 이 집 — “dit huis”. 책 betekent “boek”. Het is een zelfstandig naamwoord; in de zin krijgt het daarna de onderwerpmarkeerder. Voorbeeld: 책이 있어요 — “Er is een boek.” Het tweede 이 is niet opnieuw het woord “dit”, maar de onderwerpmarkeerder die aan 책 vastzit: 책이. Na een zelfstandig naamwoord dat op een medeklinker eindigt, wordt 이 gebruikt; na een klinker wordt meestal 가 gebruikt. Voorbeeld: 차가 좋아요 — “De auto is goed.” De markeerder hoort bij 책, terwijl 이 책 samen “dit boek” vormt. 맞아요 is de beleefde tegenwoordige vorm van 맞다, “juist zijn” of “kloppen”. Hier zegt het niet dat het boek fysiek “past”, maar dat het het juiste boek is. Voorbeeld: 이 답이 맞아요 — “Dit antwoord is juist.” Samen is de opbouw 이 책이 맞아요: 이 책 = “dit boek”, 이 markeert dat geheel als onderwerp, en 맞아요 zegt dat het juist is. De volledige betekenis is daarom: “Dit is het juiste boek.”

8. 그 책은 저 테이블에서 읽을 수 있어요.

   Je kunt het aan die tafel lezen.

   그

   dat; eerder genoemd

   책은

   boek, als gespreksonderwerp

   저

   die/dat daar

   테이블

   tafel

   에서

   op; aan (plaats van een handeling)

   읽을 수 있어요

   kunnen lezen

   Uitgebreide uitleg

   그: Dit aanwijzende woord kan verwijzen naar iets dat bij de luisteraar is of naar iets dat al ter sprake is gekomen. Hier ondersteunt de vorige zin over 이 책 de lezing “dat boek” of “het boek”. Het betekent dus niet eenvoudigweg alleen “iets dat niet bij de spreker is”. 책은: 책 betekent “boek”. 은 is de topicmarkeerder; na een medeklinker zoals de slotmedeklinker van 책 verschijnt 은, en na een klinker 는. 책은 maakt het boek het gespreksonderwerp; dat is niet hetzelfde als beweren dat het boek de uitvoerder van de handeling is. 저: Dit aanwijzende woord verwijst gewoonlijk naar iets dat ver van zowel spreker als luisteraar staat. In 저 테이블 betekent het “die tafel daar”. 테이블: Dit betekent “tafel”. Koreaanse zelfstandige naamwoorden hebben niet verplicht een aparte enkelvoudsvorm. Deze vorm kan daarom naar één tafel verwijzen, zonder dat de vorm zelf een aantal vastlegt. 에서: Deze markeerder volgt de plaats waar een handeling plaatsvindt. 테이블에서 betekent hier “aan/op de tafel”. 에 wordt daarentegen vaak gebruikt voor een bestemming of voor de plaats waar iets of iemand zich bevindt. 읽을 수 있어요: Dit is de mogelijkheidconstructie -을 수 있다: “kunnen”. Het werkwoord 읽다 (“lezen”) levert de stam 읽-; vóór 수 wordt die hier 읽을. Na een stam met een slotmedeklinker verschijnt in deze vorm -을, terwijl na een klinker doorgaans -ㄹ verschijnt. 있어요 is de beleefde spreektaalvorm van 있다 binnen deze constructie. Voorbeeld: 한국어를 읽을 수 있어요. = “Ik kan Koreaans lezen.” Samen maakt 그 책은 het boek tot gespreksonderwerp, 저 테이블에서 geeft de plaats van de handeling aan, en 읽을 수 있어요 drukt de mogelijkheid van lezen uit. De volledige bedoelde betekenis is: “Je kunt het aan die tafel lezen.” Volgens de vaste Nederlandse vertaling is “je” de bedoelde lezer; die persoon staat in de Koreaanse zin niet als afzonderlijk woord.