사다리
‘사다리’ betekent hier een ladder: het voorwerp dat de spreker wil lenen. Het woord kan als onderwerp of object worden gebruikt, bijvoorbeeld in ‘사다리를 잡아’ (‘de ladder vasthouden’). In deze situatie gebruik je het wanneer je een ladder nodig hebt om iets hoog te bereiken.
빌려도
‘빌려도’ betekent hier ‘lenen mag’ en is de vorm van 빌리다 die in ‘사다리 빌려도 돼요?’ voor een toestemmingsvraag staat. De combinatie X 빌려도 돼요? vraagt of je X mag lenen. Je gebruikt dit bijvoorbeeld wanneer je toestemming wilt vragen om iemands voorwerp te lenen.
돼요?
‘돼요?’ vraagt hier of iets toegestaan of in orde is; samen met ‘빌려도’ betekent het ‘mag ik lenen?’. De vorm staat aan het einde van een beleefde toestemmingsvraag. Je kunt dezelfde vraagstructuur gebruiken voor een handeling waarvoor je toestemming nodig hebt.
네,
‘네,’ betekent hier ‘ja’ of ‘zeker’ en is het bevestigende antwoord op de vraag om de ladder te lenen. Het staat aan het begin van de reactie en bevestigt eerst de toestemming. Je gebruikt het als beleefde instemming voordat je eventueel extra informatie geeft.
하지만
‘하지만’ betekent ‘maar’ en leidt hier de veiligheidswaarschuwing in die volgt op de toestemming. Het verbindt twee delen met een tegenstelling: wel lenen, maar voorzichtig gebruiken. Je gebruikt het om na een bevestiging een beperking of waarschuwing toe te voegen.
조심해서
‘조심해서’ betekent hier ‘voorzichtig’ en beschrijft hoe de volgende handeling moet worden uitgevoerd. In ‘조심해서 사용하세요’ verbindt het de manier van handelen met ‘gebruik het’. Een bruikbaar patroon is 조심해서 gevolgd door een werkwoord wanneer je iemand vraagt iets voorzichtig te doen.
사용하세요.
‘사용하세요.’ is hier een beleefd verzoek of advies om de ladder te gebruiken. Samen met ‘조심해서’ betekent de hele uitdrukking ‘gebruik hem voorzichtig’. Je gebruikt deze vorm wanneer je iemand beleefd aanwijzingen geeft over het gebruik van een voorwerp.
높은
‘높은’ betekent hier ‘hoge’ en beschrijft de plank in ‘높은 선반’. Het is de vorm die vóór het zelfstandig naamwoord staat. Je kunt dezelfde positie gebruiken wanneer je een hoog object of een hoge plek beschrijft.
선반에
‘선반에’ betekent hier ‘naar of bij de plank’ en markeert de plank als het doel waar de hand bij moet komen. In ‘높은 선반에 손이 닿아야 해요’ hoort het bij het bereiken van de plank. Een zelfstandig naamwoord met 에 kan een plaats of doel van een beweging of bereikhandeling aangeven.
손이
‘손이’ betekent hier ‘de hand’ als datgene wat de plank moet bereiken of aanraken. De uitgang 이 markeert ‘hand’ als onderwerp van de uitdrukking. In een vergelijkbare beschrijving kun je 손이 gebruiken wanneer je zegt dat je hand ergens bij kan of ergens aan komt.
닿아야
‘닿아야’ geeft hier aan dat de hand de plank moet kunnen bereiken of aanraken. Het is de vorm van 닿다 die vóór ‘해요’ staat in ‘닿아야 해요’, waarmee de hele uitdrukking noodzaak uitdrukt. Een bruikbaar patroon is een werkwoord met 아야 of 어야 gevolgd door 해요 voor ‘moeten’.
해요.
‘해요.’ voltooit hier de uitdrukking ‘닿아야 해요’ en maakt er een beleefde uitspraak van over wat nodig is. Op zichzelf betekent dit in deze zin niet simpelweg ‘doen’; de betekenis ontstaat samen met ‘닿아야’. Je gebruikt dezelfde beleefde vorm in uitspraken over een noodzakelijke handeling.
제가
‘제가’ betekent hier ‘ik’ als de persoon die de ladder zal vasthouden. De uitgang 가 markeert de spreker als onderwerp van de handeling. Je gebruikt deze vorm wanneer je beleefd duidelijk maakt dat jij iets zult doen.
사다리를
‘사다리를’ betekent hier ‘de ladder’ als object van het vasthouden. De uitgang 를 markeert de ladder als datgene waarop de handeling gericht is. Een bruikbaar patroon is een voorwerp met 를 vóór een werkwoord, zoals in ‘사다리를 잡아’.
잡아
‘잡아’ betekent hier ‘vasthouden’ en verbindt de handeling met ‘드릴게요’ in ‘잡아 드릴게요’. De betekenis in deze dialoog is de ladder stevig vasthouden voor de andere persoon. Je kunt 잡아 ook vóór een volgende werkwoordsvorm gebruiken wanneer de handeling met iets anders wordt verbonden.
드릴게요.
‘드릴게요.’ geeft hier aan dat de spreker de handeling voor de ander zal uitvoeren: ‘ik zal het voor je doen’. Samen met ‘잡아’ betekent ‘잡아 드릴게요’ dat de spreker de ladder voor de ander zal vasthouden. Een bruikbaar patroon is een handeling gevolgd door 드릴게요 wanneer je aanbiedt die voor iemand te doen.
그럼
‘그럼’ betekent hier ‘dan’ of ‘in dat geval’ en reageert op het aanbod om de ladder vast te houden. Het laat zien dat de volgende uitspraak voortkomt uit die aangeboden hulp. Je gebruikt het aan het begin van een reactie wanneer een eerdere informatie tot een gevolg of besluit leidt.
정말
‘정말’ betekent hier ‘echt’ of ‘heel erg’ en versterkt de dankbare beoordeling van de hulp. In ‘정말 도움이 될 거예요’ benadrukt het dat de hulp veel zal betekenen. Je gebruikt het vóór een woord of uitdrukking die je extra sterk wilt maken.
도움이
‘도움이’ betekent hier ‘hulp’ als onderwerp van ‘helpen’ of ‘nuttig zijn’. De uitgang 이 markeert hulp als datgene wat een positief effect zal hebben in ‘도움이 될 거예요’. Je gebruikt 도움이 vaak met 되다 wanneer je zegt dat iets behulpzaam of nuttig is.
될
‘될’ betekent hier ‘zal zijn of worden’ in de uitdrukking ‘도움이 될 거예요’: de hulp zal nuttig zijn. Het is de vorm van 되다 die vóór ‘거예요’ staat om een verwachte toekomstige uitkomst uit te drukken. Je kunt hetzelfde patroon gebruiken voor iets waarvan je verwacht dat het een bepaald effect zal hebben.
거예요.
‘거예요.’ voltooit hier de vorm ‘될 거예요’ en drukt een verwachting over de toekomst uit. In de hele zin betekent ‘도움이 될 거예요’ dat iets echt zal helpen. Je gebruikt deze beleefde vorm om een voorspelling of verwachte uitkomst te geven.
맨
‘맨’ betekent hier ‘helemaal’ of ‘uiterst’ en versterkt ‘위’ in ‘맨 위’, dus ‘helemaal bovenaan’. Het staat direct vóór de plaats- of positieaanduiding die het versterkt. Je gebruikt 맨 bijvoorbeeld om de uiterste positie in een reeks aan te wijzen.
위
‘위’ betekent hier ‘bovenkant’ of ‘bovenste deel’ en vormt samen met ‘맨’ de uitdrukking ‘맨 위’. In ‘맨 위 발판’ verwijst het naar de bovenste positie van de ladder. Je gebruikt 위 om een plaats of positie aan de bovenkant aan te duiden.
발판에는
‘발판에는’ betekent hier ‘op de trede’ en markeert de trede als de plaats waar de ander niet op mag klimmen. De vorm bevat de plaatsaanduiding 에 en de toevoeging 는, die deze plaats in de waarschuwing naar voren haalt. In ‘맨 위 발판에는 올라가지 마세요’ gaat het specifiek om de bovenste trede.
올라가지
‘올라가지’ maakt hier samen met ‘마세요’ een verbod: niet op de ladder naar boven gaan of klimmen. Het is de vorm van 올라가다 vóór de verbodsuitdrukking. Een bruikbaar patroon is een werkwoord gevolgd door 지 마세요 om iemand beleefd te zeggen iets niet te doen.
마세요.
‘마세요.’ maakt van het voorafgaande ‘올라가지’ een beleefd verbod of verzoek om iets niet te doen. In ‘올라가지 마세요’ betekent de hele uitdrukking ‘ga niet omhoog’ of ‘klim niet’. Je gebruikt deze vorm voor duidelijke, beleefde veiligheidsinstructies.
더
‘더’ betekent hier ‘meer’ en maakt ‘낮은’ vergelijkend: een trede die lager is dan de bedoelde bovenste trede. Het staat vóór het bijvoeglijke woord in ‘더 낮은 발판’. Je gebruikt 더 vóór een beschrijving wanneer je een grotere mate of een vergelijking wilt aangeven.
낮은
‘낮은’ betekent hier ‘lagere’ en beschrijft de trede waarop de spreker zal blijven. Het staat vóór ‘발판’ om de positie van die trede te specificeren. Je gebruikt deze vorm vóór een zelfstandig naamwoord wanneer je een lage of lagere plaats beschrijft.
발판에
‘발판에’ betekent hier ‘op de trede’ en markeert de plaats waar de spreker zal blijven. In ‘더 낮은 발판에 있을게요’ hoort het bij de plaatsaanduiding vóór ‘있을게요’. Een zelfstandig naamwoord met 에 kan aangeven waar iemand of iets zich bevindt.
있을게요.
‘있을게요.’ betekent hier ‘ik zal blijven’ of ‘ik zal daar zijn’ en drukt de toezegging van de spreker uit. Samen met ‘더 낮은 발판에’ betekent het dat de spreker op een lagere trede zal blijven. Je gebruikt deze vorm wanneer je iemand laat weten waar je zult blijven of wat je zult doen.
다
‘다’ betekent hier ‘helemaal’ en geeft in ‘다 쓰면’ aan dat het gebruik volledig afgerond is. Het verwijst niet naar een los voorwerp, maar naar het volledig gebruiken van de ladder. Je kunt 다 vóór een werkwoord gebruiken om een handeling als afgerond of volledig te beschrijven.
쓰면
‘쓰면’ betekent hier ‘als of wanneer je het hebt gebruikt’ en verwijst door de context naar het gebruik van de ladder. De vorm van 쓰다 met 면 maakt van de handeling de voorwaarde of het tijdstip voor ‘breng hem terug’. Je gebruikt hetzelfde patroon om te zeggen wat er gebeurt wanneer een handeling klaar is of een voorwaarde is vervuld.
다시
‘다시’ betekent hier ‘terug’ of ‘opnieuw’ en geeft aan dat de ladder naar de eerdere plaats of persoon moet worden gebracht. In ‘다시 가져다주세요’ versterkt het verzoek om de ladder na gebruik terug te brengen. Je gebruikt 다시 vóór een werkwoord wanneer iets opnieuw gebeurt of teruggaat.
가져다주세요.
‘가져다주세요.’ is hier een beleefd verzoek om de ladder terug te brengen. Samen met ‘다시’ betekent ‘다시 가져다주세요’ dat je de ladder na gebruik opnieuw naar de bedoelde plaats of persoon moet brengen. Je gebruikt deze vorm wanneer je iemand vraagt een voorwerp ergens naartoe te brengen.