Foto's maken in rustige straten | Leer koreaans in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. 사진을 찍어요?

   Maak je foto's?

   사진

   foto

   찍어요

   maken; nemen

   Uitgebreide uitleg

   사진 Hier betekent 사진 “foto”. Het is een zelfstandig naamwoord. Deze vorm markeert op zichzelf geen enkelvoud of meervoud; het aantal komt uit de context of uit een afzonderlijke meervoudsmarkering wanneer die wordt gebruikt. In deze zin staat 사진을: 을 markeert 사진 als het object van de handeling. 찍어요 찍어요 komt van het werkwoord 찍다. In deze context betekent 찍다 “een foto maken” of “een foto nemen”. De vorm 찍어요 is de beleefde alledaagse vorm voor een handeling in het heden; 요 draagt hier bij aan het beleefde register. Een bruikbare reeks is 찍다 (woordenboekvorm) → 찍어요 (beleefde tegenwoordige vorm). 찍다 kan in andere contexten ook andere handelingen aanduiden, maar bij 사진 gaat het om foto’s maken. De combinatie 사진을 찍다 is een vaste, veelgebruikte manier om “foto’s maken” uit te drukken. Het object staat vóór het werkwoord, zoals in 사진을 찍어요. Hele zin 사진을 찍어요? is een vraag: “Maak je foto’s?” Het onderwerp is niet uitgeschreven. In de vaste Nederlandse vertaling wordt de aangesprokene als “je” weergegeven; de vraagvorm op zichzelf bepaalt niet wie het weggelaten onderwerp is. 사진을 vormt het object en 찍어요 is de beleefde werkwoordsvorm. Samen levert dat de betekenis “Maak je foto’s?” op.

2. 저는 대부분의 날에 작은 카메라를 써요.

   Ik gebruik meestal mijn kleine camera.

   저는

   ik, wat mij betreft

   대부분의 날에

   op de meeste dagen

   작은

   kleine

   카메라를

   camera als object

   써요

   gebruik

   Uitgebreide uitleg

   저는 betekent hier “ik” als onderwerp van de uitspraak. 저 is de bescheiden of beleefde vorm van “ik”; 는 is hier de topicmarkeerder, niet specifiek een onderwerpsmarkeerder. In een formele of beleefde stijl contrasteert 저 met het informelere 나. Voorbeeld: 저는 학생이에요. — “Ik ben student.” 대부분의 날에 betekent “op de meeste dagen”. 대부분 betekent “het grootste deel / de meeste”, en 의 verbindt dit met 날 (“dag”): letterlijk “van de meeste dagen”. 에 markeert hier de tijdsperiode waarin iets gebeurt. 날 is het zelfstandige naamwoord “dag”; de hele uitdrukking geeft dus een terugkerende frequentie aan. 작은 betekent hier “kleine” en staat vóór het zelfstandige naamwoord dat het beschrijft. Het is de attributieve vorm van 작다, “klein zijn”: 작다 → 작은 vóór een zelfstandig naamwoord. Vergelijk 큰 카메라 — “een grote camera”; 큰 komt van 크다, “groot zijn”. Koreaans geeft hier geen aparte meervoudsvorm van 작은. 카메라를 betekent “camera” met de rol van object. 카메라 is het leenwoord “camera” en 를 is de objectmarkeerder. Na een woord dat op een klinker eindigt verschijnt 를; na een medeklinker verschijnt doorgaans 을, zoals in 책을 — “een boek” als object. 써요 is de beleefde alledaagse vorm van 쓰다, hier “gebruiken”. De stam 쓰- krijgt -어요; in de uiteindelijke vorm ontstaat 써요. 쓰다 kan in andere contexten ook “schrijven” of “opzetten/dragen” betekenen, maar met 카메라를 is hier “gebruiken” bedoeld. Voorbeeld: 컴퓨터를 써요. — “Ik gebruik een computer.” Samen vormen de delen: 저는 (“ik”) + 대부분의 날에 (“op de meeste dagen”) + 작은 카메라를 (“een kleine camera” als object) + 써요 (“gebruik”). De volledige vaste betekenis is: “Ik gebruik meestal mijn kleine camera.” De Koreaanse zin bevat geen afzonderlijk bezittelijk element voor “mijn”; dat specifieke bezit staat wel in de vaste Nederlandse vertaling. De beleefde stijl, de frequentie-uitdrukking, de beschrijving vóór het zelfstandig naamwoord en de objectmarkeerder maken samen de zin.

3. 무엇을 찍는 것을 좋아해요?

   Wat fotografeer je graag?

   무엇을

   wat

   찍는 것을 좋아해요?

   graag fotograferen

   Uitgebreide uitleg

   무엇을 betekent hier “wat” en markeert het gevraagde als het object van de handeling. 무엇 is de vraagvorm “wat”; 을 is de objectmarkeerder, gebruikt na een lettergreep met een eindmedeklinker. In een informelere spreekstijl komt ook 뭘 voor als verkorte vorm van 무엇을. In 찍는 것을 좋아해요? is 찍는 de vorm van 찍다, hier in de betekenis “fotograferen”. De vorm -는 beschrijft een handeling als iets dat nu of in het algemeen gebeurt. 것 maakt van die beschreven handeling een zelfstandig naamwoordachtig geheel: “het fotograferen”. Bijvoorbeeld: 사진 찍는 것을 좋아해요. — “Ik fotografeer graag.” 좋아해요 komt van 좋아하다, “leuk vinden” of “houden van”, en is de beleefde 해요-vorm. Het patroon V-는 것을 좋아하다 betekent “graag V doen” of letterlijk “het doen van V leuk vinden”. Bijvoorbeeld: 음악을 듣는 것을 좋아해요. — “Ik luister graag naar muziek.” Samen vormt 무엇을 찍는 것을 좋아해요? een vraag naar wat de aangesprokene graag fotografeert: 무엇을 is het gefotografeerde object, en 찍는 것을 좋아해요 zegt dat die activiteit prettig wordt gevonden. Het onderwerp “je” staat in het Koreaans niet expliciet in de zin, maar is in de Nederlandse vertaling als “je” weergegeven.

4. 조용한 거리가 제일 좋아요.

   Rustige straten zijn mijn favoriet.

   조용한

   rustig; stil

   거리

   straat

   제일

   het meest

   좋아요

   vind ik fijn

   Uitgebreide uitleg

   조용한 komt van 조용하다 en betekent hier “rustig” of “stil”. Voor een zelfstandig naamwoord gebruikt Koreaans de attributieve vorm 조용한: 조용한 카페 betekent bijvoorbeeld “een rustig café”. De vorm 조용한 beschrijft dus het volgende zelfstandig naamwoord. 거리 betekent hier “straat”, in overeenstemming met de vaste vertaling. Het woord kan in andere contexten ook “afstand” betekenen; de betekenis wordt door de context bepaald. Koreaans markeert meervoud niet verplicht, dus 거리 kan in deze zin natuurlijk naar straten in het algemeen verwijzen zonder een afzonderlijke meervoudsvorm. 제일 betekent “het meest” of “het best” en maakt een hoogste vergelijking. Een veelgebruikte, iets neutralere variant is 가장. Bijvoorbeeld: 이 길이 제일 짧아요. — “Deze weg is het kortst.” 좋아요 is de beleefde tegenwoordige vorm van 좋다 (“goed zijn; fijn zijn”). In deze constructie betekent 좋아하다 niet automatisch hetzelfde: 조용한 거리를 좋아해요 betekent “Ik houd van rustige straten”, terwijl 조용한 거리가 좋아요 letterlijker zegt dat rustige straten voor de spreker fijn zijn. Het onderwerp van “vinden” of “houden van” wordt hier niet apart uitgesproken; de vaste vertaling maakt de bedoelde voorkeur duidelijk. Samen vormen 조용한 거리 en 제일 좋아요 de betekenis: “rustige straten vind ik het fijnst” of natuurlijker: “Rustige straten zijn mijn favoriet.” De zin drukt dus een voorkeur uit voor rustige straten, met 제일 als hoogste graad.

5. 사진 한 장 볼 수 있어요?

   Kan ik er een zien?

   사진

   foto

   한 장

   één exemplaar

   볼 수 있어요?

   kan ik bekijken?

   Uitgebreide uitleg

   사진 betekent hier ‘foto’. Het is een zelfstandig naamwoord en kan bijvoorbeeld met een bezitsvorm worden gecombineerd: 제 사진 = ‘mijn foto’. In deze zin noemt het wat de spreker wil bekijken; de vaste vertaling bevestigt de bedoeling ‘er een zien’. 한 장 drukt hier ‘één foto’ uit. 한 is de vorm van 하나 (‘één’) die vóór een zelfstandig naamwoord of telwoord staat. 장 is een telwoord voor platte voorwerpen, waaronder foto’s. In 사진 한 장 staat eerst het zelfstandig naamwoord 사진 en daarna de combinatie 한 장; samen betekent dit ‘één foto’. Een vergelijkbaar voorbeeld is 종이 한 장 = ‘één vel papier’. 볼 수 있어요? betekent hier ‘kan ik zien?’ of natuurlijker ‘kan ik er een zien?’. 보다 is de basisvorm voor ‘zien’ of ‘bekijken’; 볼 is de vorm die vóór 수 verschijnt. De constructie -을/ㄹ 수 있다 drukt uit dat iets mogelijk is of kan. In 볼 수 있어요 is 있어요 de beleefde vorm van 있다 binnen deze mogelijkheidconstructie. Als vraag gaat de hele vorm hier om de mogelijkheid om iets te bekijken. Een herbruikbaar voorbeeld is 읽을 수 있어요? = ‘Kan ik het lezen?’ Samen vormen 사진 한 장 en 볼 수 있어요? de vraag ‘Kan ik één foto zien?’. De vaste Nederlandse vertaling formuleert dat natuurlijk als ‘Kan ik er een zien?’. De beleefde stijl is geschikt voor een gewone vraag aan een gesprekspartner.

6. 여기 제가 집 근처에서 찍은 사진이 있어요.

   Hier is er een die ik bij mijn huis heb gemaakt.

   여기

   hier

   제가

   ik

   집

   huis

   근처에서

   in de buurt

   찍은

   gemaakt / genomen

   사진

   foto

   있어요

   er is / is aanwezig

   Uitgebreide uitleg

   여기 betekent hier en wijst de plaats aan waar de foto wordt gepresenteerd. Het kan ook in andere zinnen een plaats direct aanwijzen, bijvoorbeeld: 여기 책이 있어요. — Hier is een boek. 제가 betekent hier ik als uitvoerder van de handeling. De vorm bestaat uit 저 (de bescheiden vorm van ‘ik’) plus de onderwerpsmarkeerder 가; 제가 is dus de vorm van ‘ik’ wanneer deze persoon als onderwerp wordt gemarkeerd. In deze zin hoort 제가 bij 찍은: de spreker heeft de foto gemaakt. 집 betekent huis. In 집 근처 vormt het samen met 근처 de woordgroep ‘de omgeving van het huis’ of ‘bij het huis’. Het Koreaans laat de bezitsrelatie hier zonder afzonderlijke bezitsmarkeerder zien; de vaste vertaling maakt duidelijk dat het om het huis van de spreker gaat. 근처에서 betekent in/bij de omgeving. 근처 is ‘omgeving’ of ‘buurt’, en 에서 markeert de plaats waar een handeling plaatsvindt. Vergelijk: 집에서 공부해요. — Ik studeer thuis. In deze zin gebeurde het fotograferen bij de omgeving van het huis. 찍은 komt van het werkwoord 찍다, ‘nemen’ of ‘maken’ van een foto. 찍은 is de vorm die een voorafgaand zinsdeel gebruikt om een zelfstandig naamwoord te beschrijven: 제가 집 근처에서 찍은 사진 betekent ‘de foto die ik bij mijn huis heb gemaakt’. De vorm 찍은 verwijst hier naar een voltooide handeling. Voor een andere tijd of betekenis kan dezelfde basisvorm andere vormen krijgen, bijvoorbeeld 사진을 찍어요 — Ik maak/neem een foto. 사진 betekent foto. Hier is het het hoofdzelfstandig naamwoord van de langere woordgroep 제가 집 근처에서 찍은 사진. Het is dus de foto, niet de plaats, die in de hoofdzin wordt gepresenteerd. 있어요 is de beleefde vorm van 있다, ‘er zijn’, ‘zich bevinden’ of ‘hebben’, afhankelijk van de constructie. Hier drukt het bestaan of aanwezig zijn van de foto uit. De onderwerpsmarkeerder in 사진이 maakt duidelijk dat 사진 het onderwerp is: 사진이 있어요 betekent ‘er is een foto’ of ‘de foto is er’. De beleefde vorm 있어요 is geschikt voor een gewone beleefde mededeling. De volledige structuur is 여기 [beschrijvende woordgroep] 사진이 있어요: ‘Hier is [de foto die ik bij mijn huis heb gemaakt].’ De woordgroep 제가 집 근처에서 찍은 beschrijft 사진, en 여기 plaatst de aanwezige foto hier. In de vaste Nederlandse vertaling verwijst ‘er een’ naar deze expliciet genoemde foto.

7. 간단하고 선명해 보여요.

   Het ziet er eenvoudig en duidelijk uit.

   간단하고

   eenvoudig en

   선명해

   duidelijk

   보여요

   ziet eruit

   Uitgebreide uitleg

   간단하고 komt van het bijvoeglijk naamwoord 간단하다 (“eenvoudig”). De uitgang -고 verbindt deze beschrijving met de volgende beschrijving: A-고 B betekent hier “A en B”. Het is dus niet het zelfstandige naamwoord “eenvoudigheid”, maar een beschrijving van het onderwerp. Voorbeeld: 작고 예뻐요 betekent “Het is klein en mooi.” 선명해 komt van 선명하다 (“duidelijk”, “scherp” of “helder”, afhankelijk van wat wordt beschreven). De vorm 선명해 is de 해-vorm van dit bijvoeglijk naamwoord. Hier staat hij vóór 보여요, waardoor de betekenis ontstaat “er duidelijk uitzien”. De beleefde eindiging staat in deze zin bij 보여요, niet in het afzonderlijk geciteerde 선명해. 보여요 komt van 보이다, “zichtbaar zijn” of “eruitzien”. In combinatie met een beschrijving, zoals 선명해 보여요, geeft -아/어 보이다 weer hoe iets op basis van zijn uiterlijk lijkt: “het ziet er duidelijk uit”. De vorm 보여요 is de beleefde tegenwoordige vorm; ze is niet hetzelfde als 봐요, dat van 보다 (“kijken” of “zien”) komt. Voorbeeld: 피곤해 보여요 betekent “Je ziet er moe uit.” Samen verbinden 간단하고 en 선명해 twee eigenschappen. Daarna maakt 보여요 van de tweede eigenschap een indruk op basis van het uiterlijk. Met het in de vertaling bedoelde onderwerp betekent de hele zin: “Het ziet er eenvoudig en duidelijk uit.”

8. 시간이 있을 때마다 연습해요.

   Ik oefen wanneer ik tijd heb.

   시간이

   tijd

   있을 때마다

   telkens wanneer er is

   연습해요

   oefen

   Uitgebreide uitleg

   시간이 betekent hier “tijd” met de onderwerpmarkeerder 이. Het zelfstandig naamwoord 시간 betekent “tijd” (en kan in andere contexten ook een tijdsduur of een tijdstip aanduiden). De vorm 시간이 maakt tijd tot het onderwerp van het daaropvolgende “hebben/beschikbaar zijn”. 있을 때마다 bestaat uit 있다 (“er zijn”, en in een bezitscontext “hebben”), de vorm 있을 en 때마다 (“telkens wanneer”, letterlijk: “elke keer dat”). In deze zin betekent 시간이 있다 dus “tijd hebben” of “tijd beschikbaar hebben”. 있을 때마다 maakt daarvan de herhaalde voorwaarde “telkens wanneer ik tijd heb”. Het relevante patroon is: V-(으)ㄹ 때마다 = “telkens wanneer …”. Voorbeeld: 비가 올 때마다 우산을 써요. — “Telkens wanneer het regent, gebruik ik een paraplu.” 연습해요 komt van 연습하다, “oefenen”. 연습해요 is de beleefde 해요-vorm voor een huidige of gewoonlijke handeling: “ik oefen”. Het onderwerp “ik” staat hier niet als apart woord; het wordt uit de verbale context begrepen en wordt door de Nederlandse vertaling ondersteund. Voorbeeld: 매일 한국어를 연습해요. — “Ik oefen elke dag Koreaans.” Samen vormt 시간이 있을 때마다 de voorwaardelijke tijdsbepaling “telkens wanneer ik tijd heb”, en 연습해요 de hoofdmededeling “ik oefen”. De volledige betekenis is daarom: “Ik oefen telkens wanneer ik tijd heb.”