Achteraan in de rij aansluiten | Leer koreaans in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. 이 줄의 끝이 어디예요?

   Waar is het einde van deze rij?

   이

   deze

   줄

   rij

   끝

   einde

   어디예요?

   waar is het?

   Uitgebreide uitleg

   이 betekent hier “deze”. Het is een aanwijzend woord vóór een zelfstandig naamwoord: 이 줄 betekent “deze rij”. Het wijst op iets dat de spreker als nabij of als de relevante “deze” aanduidt; de precieze fysieke afstand wordt door de zin zelf niet vastgelegd. 줄 betekent hier “rij”. Het kan, afhankelijk van de context, ook een lijn of een regel aanduiden. In deze zin is de bedoelde betekenis de rij uit de vertaling. 이 줄의 bevat 의, een bezits- of relatieaanduider. Het verbindt 이 줄 met het daaropvolgende zelfstandig naamwoord: 이 줄의 끝 = “het einde van deze rij”. 의 drukt hier dus de relatie “van” uit; het is niet zelf een extra zelfstandig naamwoord. 끝 betekent “einde” of “uiteinde”. De vorm is hier niet verbogen voor tijd, persoon of aantal. In 줄의 끝 verwijst het naar het eindpunt van de rij. 어디예요? is een beleefde vraag naar een plaats of locatie: “waar is het?” 어디 betekent “waar”, en 예요 is de beleefde vorm van de koppelwerkwoordsvorm na 어디; samen vormt dit hier de vraag naar de locatie van het eerder genoemde onderwerp. Een vergelijkbaar patroon is 화장실이 어디예요? — “Waar is het toilet?” De structuur is 이 줄의 끝이 어디예요?: 이 줄의 bepaalt waarvan sprake is, 끝 is het onderwerp “het einde”, en 어디예요? vraagt waar dat einde is. Samen betekent de zin: “Waar is het einde van deze rij?”

2. 끝은 문 쪽에 있어요.

   Het einde is bij de deur.

   끝

   einde

   문

   deur

   쪽에

   bij de kant van; bij

   있어요

   bevindt zich; is er

   Uitgebreide uitleg

   끝 betekent hier “het einde” en is een zelfstandig naamwoord. Het kan ook het einde van een andere afgebakende reeks aanduiden, zoals in 이 줄의 끝 (“het einde van deze rij”). 문 betekent “deur”. Als zelfstandig naamwoord kan het in een plaatsbepaling voorkomen, bijvoorbeeld in 문 옆에 있어요 — “Het is naast de deur”. 쪽에 bestaat uit 쪽 (“kant” of “richting”) en -에, de plaatsaanduiding. In 문 쪽에 geeft het aan dat iets aan de kant van of in de richting van de deur is. Hier wordt die combinatie natuurlijk weergegeven als “bij de deur”. 쪽 richt de plaatsaanduiding meer op de kant of richting van de deur dan een algemene locatie-uitdrukking. 있어요 is de beleefde tegenwoordige vorm van 있다, “zich bevinden” of “er zijn”. Bij een onderwerp op een bepaalde plaats beschrijft het de aanwezigheid of locatie daarvan. Voor een beleefde vraag naar een locatie kun je bijvoorbeeld zeggen: 어디에 있어요? — “Waar is het?” 끝은 bevat 은, een topic- of contrastmarker. Die marker zet 끝 als gespreksonderwerp neer; hij is niet op zichzelf een algemene naamval voor het onderwerp. Samen geven 끝은 en 문 쪽에 있어요 de betekenis “Het einde bevindt zich bij de deur.” De volledige, natuurlijke vertaling is dus: “Het einde is bij de deur.”

3. 거기서 기다리면 돼요?

   Moet ik daar wachten?

   거기서

   daar

   기다리면 돼요?

   moet ik wachten?

   Uitgebreide uitleg

   거기서 betekent hier “daar”, op de plaats waar de handeling gebeurt. 거기 is een aanwijzend woord voor een plaats; -에서 markeert bij een actie de locatie waar die actie plaatsvindt. Vergelijk 여기서 (“hier, op deze plek”) en 거기서 (“daar, op die plek”). Voorbeeld: 여기서 기다려요. — “Ik wacht hier.” 기다리면 돼요? gebruikt 기다리다 (“wachten”) met -(으)면 (“als/wanneer”) en 되다 (“goed zijn; kunnen/mogen” in deze constructie). De vorm 기다리면 is dus niet de basisvorm: 기다리다 verliest -다 en krijgt -면. 돼요 is de beleefde vorm van 되다; in -면 돼요? vraagt de spreker of het voldoende of toegestaan is om de genoemde handeling te doen. In de gegeven vertaling wordt dat natuurlijk weergegeven als “Moet ik wachten?”; het onderwerp “ik” staat niet uitgedrukt in het Koreaans maar volgt hier uit de vaste vertaling. Voorbeeld: 여기서 기다리면 돼요? — “Moet ik hier wachten?” Samen betekent 거기서 + 기다리면 돼요?: “Moet ik daar wachten?” De vraag vraagt of wachten op die plaats de juiste of vereiste handeling is.

4. 마지막 사람 뒤에 서세요.

   Ga achter de laatste persoon staan.

   마지막

   laatste

   사람

   persoon

   뒤에

   achter

   서세요

   ga staan

   Uitgebreide uitleg

   마지막 betekent hier ‘laatste’ en staat vóór 사람 om die persoon nader te bepalen: 마지막 사람 = ‘de laatste persoon’. Het woord kan ook zelfstandig gebruikt worden, maar hier beschrijft het het volgende zelfstandig naamwoord. 사람 betekent ‘persoon/mens’. In deze zin vormt het samen met 마지막 de woordgroep ‘de laatste persoon’. 뒤에 betekent ‘achter’ in een plaatsaanduiding. 뒤 is ‘achterkant/achterzijde’ en 에 markeert de plaats waar iemand of iets zich bevindt. Het patroon X 뒤에 betekent ‘achter X’. Hier staat die bepaling vóór het werkwoord en geeft ze aan waar de aangesprokene moet gaan staan. 서세요 komt van 서다, ‘staan’. De vorm -세요 maakt hier een beleefde aansporing of opdracht: ‘ga staan’ of ‘gaat u staan’. Het is dus niet alleen een beschrijving van staan, maar een verzoek om die handeling uit te voeren. Samen: 마지막 사람 = ‘de laatste persoon’, 뒤에 = ‘achter [die persoon]’, en 서세요 = ‘ga staan’. De hele zin betekent daarom: ‘Ga achter de laatste persoon staan.’ De beleefde opdracht gebruikt het patroon plaatsbepaling + 서세요, bijvoorbeeld 문 앞에 서세요 = ‘Ga voor de deur staan.’

5. 표지판을 못 봤어요.

   Ik heb het bord niet gezien.

   표지판

   bord of aanduiding

   못 봤어요

   niet gezien / niet kunnen zien

   Uitgebreide uitleg

   표지판 betekent hier “bord” of “aanduiding”. Het is een zelfstandig naamwoord voor een bord of teken dat informatie geeft; “verkeersbord” is slechts één mogelijke soort, niet de enige betekenis. Voorbeeld: 표지판이 보여요. — “Ik zie een bord.” 못 봤어요 betekent hier “niet gezien”; 못 voegt de betekenis toe van iets niet kunnen doen of er niet in slagen. 봤어요 is de beleefde verleden vorm van 보다 (“zien”): 보다 → 봤어요. Het patroon 못 + werkwoord is een veelgebruikte manier om zo’n onvermogen of mislukte handeling uit te drukken. Het verschilt van 안 + werkwoord, dat gewone ontkenning (“niet doen”) uitdrukt. Voorbeeld: 어제 영화를 못 봤어요. — “Ik heb de film gisteren niet kunnen zien.” In de volledige zin krijgt 표지판 de objectmarkeerder 을: 표지판을. Het patroon zelfstandig naamwoord + 을/를 + 보다 betekent “een zelfstandig naamwoord zien”. Hier maken 못 en de verleden vorm 봤어요 daarvan: het bord niet gezien hebben, met de nuance dat het niet lukte het te zien. Samen betekent 표지판을 못 봤어요.: “Ik heb het bord niet gezien.”

6. 문 옆에 붙어 있어요.

   Het hangt naast de deur.

   문

   deur

   옆에

   naast

   붙어 있어요

   hangt vast

   Uitgebreide uitleg

   문 betekent hier “deur”. Het is de zelfstandige vorm voor deur; in het Koreaans verandert deze vorm niet naar enkelvoud of meervoud. Een bruikbaar voorbeeld is 문이 커요. — “De deur is groot.” 옆에 betekent “ernaast” of “naast”. 옆 betekent “zijkant” en -에 markeert hier de plaats waar iets zich bevindt. Het patroon N 옆에 betekent dus “naast N”. Voorbeeld: 의자 옆에 있어요. — “Het is naast de stoel.” 붙어 있어요 beschrijft hier dat iets vastzit of bevestigd is en zich daardoor in die toestand bevindt. De basisvorm is 붙다, “vastzitten” of “plakken”. In 붙어 있어요 geeft -어 있다 een aanhoudende toestand weer: iets is vastgemaakt en blijft zo. 있어요 is de beleefde tegenwoordige vorm van 있다; de beleefdheid zit in -요, niet in de betekenis “bestaan” alleen. Voorbeeld: 사진이 벽에 붙어 있어요. — “De foto hangt aan de muur.” Samen vormt 문 옆에 붙어 있어요 de betekenis: “Het hangt naast de deur.” Letterlijker wordt beschreven dat het onderwerp naast de deur vastzit of bevestigd is; de Nederlandse vertaling geeft dat in deze context natuurlijk weer als “hangt”. Het onderwerp is in de Koreaanse zin niet uitgedrukt, zodat de zin zelf alleen zegt dat iets zich daar in die bevestigde toestand bevindt.

7. 뒤로 갈게요.

   Ik ga naar achteren.

   뒤로

   naar achteren

   갈게요

   ik ga

   Uitgebreide uitleg

   뒤로 betekent hier “naar achteren” en geeft de richting van de beweging aan. 뒤 betekent “achterkant” of “achter” en 로 is de partikel die hier de richting markeert. Een bruikbaar contrast is 앞으로 (“naar voren”): 앞으로 가요. betekent “Ik ga naar voren.” 갈게요 bestaat uit de stam van 가다 (“gaan”) en de beleefde uitdrukking -ㄹ게요. Bij 가다 wordt dat 가 + ㄹ게요 → 갈게요; 갈 is dus niet een afzonderlijke toekomende tijdsvorm, maar de vorm die ontstaat wanneer deze uitgang aan de stam wordt toegevoegd. In deze zin drukt -ㄹ게요 uit dat de spreker zal gaan, vaak als een voornemen of toezegging tegenover de gesprekspartner. De beleefde vorm contrasteert bijvoorbeeld met het informele 갈게. Samen vormen 뒤로 갈게요 de betekenis “Ik ga naar achteren” of natuurlijker “Ik zal naar achteren gaan”. 뒤로 geeft de richting aan en 갈게요 zegt dat de spreker die beweging zal maken.

8. 사람들이 거기서 줄에 서고 있어요.

   Daar sluiten mensen aan.

   사람들이

   mensen

   거기서

   daar

   줄에

   in de rij

   서고 있어요

   staan

   Uitgebreide uitleg

   사람들이 betekent hier “mensen” als onderwerp. 사람 is “persoon/mens”; 들 maakt er expliciet een meervoud van, en 이 markeert het onderwerp na een medeklinker. Vergelijk 사람이 “een persoon is…” met 사람들이 “mensen zijn…”. 거기서 betekent “daar” als plaats waar de handeling gebeurt. Het bestaat uit 거기 “daar” en 에서, de plaatsmarkeerder voor een handeling. 에서 verschilt bijvoorbeeld van 에, dat vaak een bestemming of een plaats van aanwezigheid markeert. 줄에 betekent hier “in de rij”. 줄 is “rij” of “lijn”, en 에 markeert de positie waarin iemand staat. Een bruikbaar patroon is plaats + 에 서다: “op/in een plaats staan”. In deze zin verwijst 줄 naar de rij waarin de mensen staan; de vertaling geeft dat natuurlijk weer als aansluiten. 서고 있어요 drukt uit dat de handeling nu bezig is. 서다 is de basisvorm “staan”; 서고 있다 betekent letterlijk “aan het staan zijn”, en 서고 있어요 is daarvan de beleefde, gesproken vorm. Het onderdeel -고 있다 wordt gebruikt voor een voortgaande handeling. Bijvoorbeeld: 아이들이 앉고 있어요. — “De kinderen gaan zitten / zijn aan het zitten.” De precieze Nederlandse keuze hangt af van de situatie. Samen vormt de zin: 사람들이 (mensen als onderwerp) + 거기서 (daar, als plaats van de handeling) + 줄에 (in de rij) + 서고 있어요 (staan momenteel). De vaste vertaling vat dit natuurlijk samen als: “Daar sluiten mensen aan.” De Koreaanse vorm beschrijft daarbij het zichtbare staan in de rij, met een voortgaand aspect.