De taxichauffeur duidelijke aanwijzingen geven | Leer koreaans in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. 진료소 입구 근처에 저희를 내려 주시겠어요?

   Kunt u ons alstublieft bij de ingang van de kliniek afzetten?

   진료소

   kliniek

   입구

   ingang

   근처에

   in de buurt van

   저희를

   ons

   내려 주시겠어요?

   zou u ... afzetten?

   Uitgebreide uitleg

   진료소 betekent hier ‘kliniek’ en is een zelfstandig naamwoord. Het kan in andere zinnen als plaatsnaamwoordelijke kern met locatie-uitdrukkingen worden gecombineerd, bijvoorbeeld: 진료소에 가요. — ‘Ik ga naar de kliniek.’ 입구 betekent ‘ingang’ en is eveneens een zelfstandig naamwoord. In 진료소 입구 staan twee zelfstandige naamwoorden naast elkaar: het eerste bepaalt wat voor ingang bedoeld wordt, dus ‘de ingang van de kliniek’. Een vergelijkbaar patroon is 학교 입구 — ‘de ingang van de school’. 근처에 betekent ‘in de buurt van’. De vorm 근처 is het zelfstandig naamwoord ‘buurt/omgeving’; -에 markeert hier de locatie. Samen met het voorafgaande naamwoord vormt het 진료소 입구 근처에: ‘in de buurt van de ingang van de kliniek’. -에 kan ook een bestemming markeren, maar hier gaat het om de plaats waar iemand wordt afgezet. 저희를 betekent ‘ons’. 저희 is een bescheiden vorm voor ‘wij/ons’ wanneer de spreker naar de eigen groep verwijst; -를 markeert het lijdend voorwerp. Hier is de eigen groep dus degene die wordt afgezet. Het onderwerp van de zin wordt niet afzonderlijk uitgesproken; uit de beleefde vraag blijkt dat de aangesprokene de handeling zou uitvoeren. 내려 주시겠어요? is een beleefde manier om te vragen of iemand de spreker of een groep ergens wil afzetten. 내려 is de verbindingsvorm van 내리다 in de constructie 내려 주다; in deze context krijgt die combinatie de betekenis ‘iemand ergens laten uitstappen/afzetten’. 주시겠어요? bevat 주다 ‘geven/doen voor iemand’ met de honorifieke vorm 주시- en de beleefde vraagvorm -겠어요?. Als geheel verzacht dit de vraag: ‘Zou u ons willen afzetten?’ De onderdelen komen samen als 진료소 입구 근처에 (‘in de buurt van de ingang van de kliniek’) + 저희를 (‘ons’) + 내려 주시겠어요? (‘zou u ons willen afzetten?’). De volledige betekenis is: ‘Kunt u ons alstublieft bij de ingang van de kliniek afzetten?’

2. 큰 교차로를 조금 지나서인가요?

   Is dat net voorbij het grote kruispunt?

   큰

   groot

   교차로

   kruispunt

   조금

   een beetje; een klein stukje

   지나서

   voorbij; na het passeren

   인가요?

   is het?

   Uitgebreide uitleg

   큰 betekent hier “groot” en staat vóór 교차로. Het is de attributieve vorm van 크다 (“groot”): 크다 → 큰 vóór een zelfstandig naamwoord. Bijvoorbeeld: 큰 집 = “een groot huis”. 교차로 betekent “kruispunt” of “kruising”. Met 큰 vormt het 큰 교차로, “het grote kruispunt”. De partikel 를 in 교차로를 markeert hier het kruispunt als het punt dat men passeert; Koreaanse werkwoorden voor passeren kunnen zo’n passagepunt met 를 nemen. 조금 betekent hier “een beetje” en geeft een kleine afstand aan: “een klein stukje”. Bijvoorbeeld: 조금 기다려 주세요. = “Wacht alstublieft even.” De betekenis “net” ontstaat hier uit de combinatie 조금 지나서, niet uit 조금 alleen. 지나서 komt van 지나다, “voorbijgaan” of “passeren”. De uitgang -아서 verbindt deze vorm met het volgende deel en geeft hier de betekenis “na het passeren van” of “voorbij”. 지나서 is dus niet de basisvorm; de basisvorm is 지나다. Samen met 조금 betekent 조금 지나서 “een klein stukje voorbij”. 인가요? is een beleefde vraagvorm die hier de voorafgaande plaatsaanduiding bevraagt. In deze zin vraagt de spreker of de bedoelde plek inderdaad net voorbij het grote kruispunt ligt; hier betekent het “is het?” of “is dat zo?”. De vorm 인가요? betekent zelf niet “voorbij”; die betekenis komt uit 지나서. De delen worden gecombineerd als 큰 교차로를 (“het grote kruispunt passeren”) + 조금 지나서 (“een klein stukje voorbij”) + 인가요? (“is het?”). Samen betekent de uiting: “Is dat net voorbij het grote kruispunt?”

3. 은행을 지나서 왼쪽으로 도세요.

   Sla na de bank linksaf.

   은행

   bank

   지나서

   na het passeren; voorbij

   왼쪽으로

   naar links

   도세요

   sla af; draai

   Uitgebreide uitleg

   은행 betekent hier ‘bank’, als plaats waarlangs de route gaat. Het is een zelfstandig naamwoord. Bijvoorbeeld: 은행이 가까워요. — ‘De bank is dichtbij.’ In 은행을 markeert 을 het object van het passeren; die partikel hoort niet bij de geselecteerde quote 은행. 지나서 komt hier van 지나다, ‘passeren’ of ‘voorbijgaan’. De vorm -아서 verbindt dit met de volgende handeling en geeft hier de tijdsrelatie ‘nadat je langs ... bent gegaan’. Het is dus niet alleen een los voorzetsel voor ‘na’. Een herbruikbaar patroon is [plaats]을/를 지나서 ...: ‘nadat je langs [plaats] bent gegaan ...’. Bijvoorbeeld: 학교를 지나서 오른쪽으로 가세요. — ‘Ga na het passeren van de school naar rechts.’ 왼쪽으로 bestaat uit 왼쪽, ‘linkerkant’, en -으로, dat hier de richting aangeeft: ‘naar links’. Het nuttige contrast is 왼쪽으로 ‘naar links’ tegenover 오른쪽으로 ‘naar rechts’. Bijvoorbeeld: 다음 모퉁이에서 오른쪽으로 도세요. — ‘Sla bij de volgende hoek rechtsaf.’ 도세요 komt van 돌다, ‘draaien’ of in een route-instructie ‘afslaan’. De vorm gebruikt -(으)세요, een beleefde aansporing of instructie. Bij 돌다 valt de slot-ㄹ weg voor deze uitgang: 돌다 → 도세요. Bijvoorbeeld: 여기서 멈추세요. — ‘Stop hier.’ Samen vormt 은행을 지나서 de eerste stap: nadat je langs de bank bent gegaan. 왼쪽으로 도세요 geeft de daaropvolgende richting en instructie: sla linksaf. De hele uiting betekent daarom: ‘Sla na de bank linksaf.’

4. 그다음 약국 쪽으로 가는 길을 따라가세요.

   Volg daarna de weg richting de apotheek.

   그다음

   daarna

   약국

   apotheek

   쪽으로

   in de richting van

   가는 길

   weg richting …

   따라가세요

   volg

   Uitgebreide uitleg

   그다음 betekent hier ‘daarna’ en verwijst naar de volgende stap in de route. Een vergelijkbare vorm is 그다음에, ook ‘daarna’; 에 markeert daar de tijdsrelatie explicieter. 약국 betekent ‘apotheek’. Het is een zelfstandig naamwoord. Voorbeeld: 약국에 가세요 betekent ‘Ga naar de apotheek.’ 쪽으로 bestaat uit 쪽 (‘kant’, ‘richting’) en -으로, dat hier de richting aangeeft. Het geheel betekent ‘in de richting van’. In 약국 쪽으로 wordt dus een richting aangeduid, niet noodzakelijk het bereiken van de apotheek zelf. Na een klinker verschijnt doorgaans -로; na een medeklinker zoals in 쪽 verschijnt -으로. 가는 길 betekent hier ‘de weg richting …’. 가는 is de vorm van 가다 (‘gaan’) die een zelfstandig naamwoord beschrijft: 가다 → 가는 길. De uitgang -는 is hier de niet-verleden vorm waarmee een handeling een zelfstandig naamwoord nader bepaalt. Voorbeeld: 학교에 가는 길 betekent ‘de weg naar school’ of ‘onderweg naar school’; 학교 is in dat voorbeeld een nieuw voorbeeldreferent, niet informatie uit de vaste zin. 따라가세요 betekent ‘volg’ of ‘ga langs’. De basisvorm is 따라가다 (‘volgen’, ‘meegaan in een aangegeven richting’). -세요 maakt hier een beleefde aansporing of instructie. In 길을 따라가세요 markeert 길을 de weg of route die men volgt; 따라가다 benadrukt dus het volgen van die route, anders dan alleen 가세요 (‘ga’). Samen vormen 약국 쪽으로 가는 길 en 길을 따라가세요 de route-instructie: ‘Volg de weg die richting de apotheek gaat.’ Met 그다음 ervoor wordt de volledige betekenis: ‘Volg daarna de weg richting de apotheek.’ De zin is een beleefde instructie en plaatst deze routehandeling na de eerdere stap.

5. 돌고 나서 계속 직진하면 되나요?

   Moet ik na de bocht rechtdoor blijven rijden?

   돌고 나서

   na het afslaan

   계속

   blijven; voortdurend

   직진하면

   als ik rechtdoor ga

   되나요?

   is dat goed?

   Uitgebreide uitleg

   돌고 나서 betekent hier ‘na het afslaan’ of ‘nadat je bent afgeslagen’. 돌다 is de basisvorm ‘draaien/een bocht nemen’; 돌고 나서 verbindt die handeling met wat daarna gebeurt: -고 나서 = ‘nadat …’. Voorbeeld: 먹고 나서 출발해요. — ‘Na het eten vertrek ik.’ 계속 voegt het idee van voortzetten toe: ‘blijven’ of ‘verder’. Het bepaalt hier dat de beweging rechtdoor niet slechts één moment gebeurt, maar wordt voortgezet. Voorbeeld: 계속 걸으세요. — ‘Blijf lopen.’ 직진하면 komt van 직진하다, ‘rechtdoor gaan/rijden’. De vorm 직진하면 bestaat uit 직진하- plus -면, een voorwaardelijke of situationele vorm met de betekenis ‘als/wanneer je rechtdoor gaat’. In deze vraag maakt die vorm deel uit van een patroon als V-(으)면 되나요?: ‘is het goed als ik V?’ of ‘mag/moet ik V?’ Voorbeeld: 여기서 오른쪽으로 가면 되나요? — ‘Is het goed als ik hier rechts ga?’ 되나요? is een beleefde vraagvorm van 되다, ‘goed zijn, kunnen, toegestaan zijn’. In dit patroon vraagt de spreker of de voorgestelde handeling de juiste of toegestane manier is; het betekent hier dus ‘is dat goed?’ en niet letterlijk alleen ‘wordt het?’. Samen vormt de zin: 돌고 나서 (‘na het afslaan’) + 계속 직진하면 (‘als ik rechtdoor blijf rijden’) + 되나요? (‘is dat goed?’). De volledige bedoeling is: ‘Moet ik na de bocht rechtdoor blijven rijden?’ De Koreaanse zin noemt niet expliciet een voertuig; de vertaling maakt de bedoelde verkeerssituatie concreet met ‘rijden’.

6. 약국이 오른쪽에 있을 때까지 계속 직진하세요.

   Blijf rechtdoor rijden tot de apotheek aan uw rechterkant is.

   약국

   apotheek

   오른쪽

   rechterkant

   있을 때까지

   tot ... is

   계속

   blijven, steeds

   직진하세요

   rijd rechtdoor

   Uitgebreide uitleg

   약국 betekent hier ‘apotheek’. Het is een zelfstandig naamwoord. Een bruikbaar contrast is 병원 (‘ziekenhuis’), maar 약국 verwijst specifiek naar de plaats waar medicijnen worden verkocht. 오른쪽 betekent ‘de rechterkant’ of ‘rechts’. 왼쪽 betekent ‘de linkerkant’. In deze zin krijgt 오른쪽 het plaatsaanduidende partikel 에: 오른쪽에 betekent ‘aan de rechterkant’. 있을 때까지 drukt ‘totdat ... is’ of ‘tot ... zich bevindt’ uit. De basisvorm is 있다 (‘zijn, zich bevinden’). Voor 때까지 krijgt die vorm 있을: 있다 → 있을 때까지. Het gaat hier om het moment waarop de apotheek aan de rechterkant is, niet om een losse betekenis van 있다. 계속 betekent ‘blijven’ of ‘voortdurend’. Het geeft aan dat de handeling doorgaat. Bijvoorbeeld: 계속 기다리세요. — ‘Blijf wachten.’ 직진하세요 betekent hier ‘ga rechtdoor’ of, in deze rijcontext, ‘rijd rechtdoor’. De basisvorm is 직진하다 (‘rechtdoor gaan’). -세요 maakt er een beleefd verzoek of een beleefde instructie van: 직진하세요 is dus een beleefde aansporing, geen zelfstandig naamwoordelijke vorm. Bijvoorbeeld: 천천히 가세요. — ‘Ga langzaam.’ Samen vormen 계속 직진하세요 de instructie ‘blijf rechtdoor rijden’. 약국이 오른쪽에 있을 때까지 geeft de grens van die handeling aan: ‘totdat de apotheek aan uw rechterkant is’. De hele zin betekent daarom: ‘Blijf rechtdoor rijden tot de apotheek aan uw rechterkant is.’

7. 어디에서 세워 드릴까요?

   Waar wilt u dat ik stop?

   어디에서

   waar / op welke plek

   세워

   stoppen / laten stoppen

   드릴까요?

   zal ik het voor u doen?

   Uitgebreide uitleg

   어디에서 betekent hier “waar, op welke plek”. 어디 is het vraagwoord “waar”; 에서 markeert de plaats waar een handeling plaatsvindt. Het vraagt dus naar de stopplaats, niet naar een persoon of een tijdstip. Voorbeeld: 어디에서 만나요? — “Waar spreken we af?” 세워 komt van 세우다, “iets of iemand laten stoppen / neerzetten”. In deze context gaat het om een voertuig op een bepaalde plek laten stoppen. 세워 is de verbindingsvorm van 세우다 vóór het volgende werkwoord: 세우다 → 세워. Voorbeeld: 여기에서 차를 세워요. — “Ik stop de auto hier.” 드릴까요? bevat 드리다 plus de vraagvorm -(으)ㄹ까요?. 드리다 is een bescheiden vorm waarmee de spreker aangeeft dat hij iets ten voordele van de aangesprokene doet of aanbiedt; het is hier niet simpelweg de neutrale vorm van “geven”. In combinatie met 세워 vormt het 세워 드리다: “voor u laten stoppen”. 드릴까요? maakt daarvan een beleefde vraag of een aanbod: “zal ik dat voor u doen?” De vorm -(으)ㄹ까요? wordt vaak gebruikt om een voorstel te doen of naar de bereidheid voor een handeling te vragen. Voorbeeld: 도와 드릴까요? — “Zal ik u helpen?” Samen vormt 어디에서 세워 드릴까요? de beleefde vraag: “Waar wilt u dat ik voor u stop?” De plaatsvraag 어디에서 bepaalt waar, 세워 geeft het stoppen van het voertuig aan, en 드릴까요? presenteert die handeling als iets dat de spreker voor de aangesprokene kan doen.

8. 현관문 근처면 어디든 괜찮아요.

   Ergens bij de voordeur is prima.

   현관문

   voordeur

   근처면

   als het in de buurt is

   어디든

   ergens, waar dan ook

   괜찮아요

   is prima

   Uitgebreide uitleg

   현관문 betekent hier ‘voordeur’. Het is een zelfstandig naamwoord: 현관 verwijst naar de entree of hal en 문 naar een deur. In 현관문 근처 staat het woord voor de voordeur vóór 근처 (‘de buurt/omgeving’), waardoor de betekenis ‘de buurt van de voordeur’ ontstaat. 근처면 betekent hier ‘als het in de buurt is’. De vorm bestaat uit 근처 plus 이면, de voorwaardelijke vorm van het koppelwerkwoord 이다; 근처이면 wordt hier verkort tot 근처면. Het gaat dus niet alleen om nabijheid, maar om de voorwaarde dat de bedoelde plek zich bij de voordeur bevindt. Voorbeeld: 학교 근처면 좋아요. — ‘Als het bij de school is, is het goed.’ 어디든 betekent ‘ergens, waar dan ook’. 어디 is een vraagwoord voor een plaats (‘waar’), en -든 maakt er een vrije keuze van: iedere plaats is mogelijk. In deze zin vormt het samen met 현관문 근처면 de betekenis ‘waar dan ook in de buurt van de voordeur’. Voorbeeld: 어디든 앉으세요. — ‘Gaat u maar ergens zitten.’ 괜찮아요 betekent hier ‘is prima’ of ‘is in orde’. De basisvorm is 괜찮다; 괜찮아요 is een beleefde tegenwoordige vorm. Het kan in andere contexten ook ‘het gaat wel’ of ‘geen probleem’ betekenen, maar hier geeft het aan dat de voorgestelde plek acceptabel is. Voorbeeld: 이 시간도 괜찮아요. — ‘Dit tijdstip is ook prima.’ Samen betekent 현관문 근처면 어디든 괜찮아요.: ‘Ergens bij de voordeur is prima.’ De structuur is: 현관문 근처면 (‘als het bij de voordeur is’) + 어디든 (‘waar dan ook’) + 괜찮아요 (‘is prima’). De spreker maakt daarmee duidelijk dat elke plek in dat gebied geschikt is.

9. 입구를 조금 지나서 차를 세울 수 있어요.

   Ik kan net voorbij de ingang aan de kant gaan staan.

   입구

   ingang

   조금

   een beetje

   지나서

   voorbijgaan en dan

   차

   auto

   세울

   parkeren of stilzetten

   수 있어요

   kunnen

   Uitgebreide uitleg

   입구 betekent hier ‘ingang’. Het is een zelfstandig naamwoord. Een bruikbaar contrast is 입구 ‘ingang’ tegenover 출구 ‘uitgang’. 조금 betekent ‘een beetje’ of ‘een klein stukje’. Hier verzacht het de afstand: net een stukje voorbij de ingang. Voorbeeld: 조금 기다려 주세요. — ‘Wacht alstublieft even.’ 지나서 komt van 지나다 (‘voorbijgaan; passeren’) met de verbindende vorm -아서/-어서. De vorm verbindt deze handeling met wat daarna gebeurt: eerst voorbijgaan, daarna de auto stilzetten. Voorbeeld: 학교를 지나서 오른쪽으로 가세요. — ‘Ga voorbij de school en ga dan naar rechts.’ 차 betekent ‘auto’ in deze zin. Het woord kan in andere contexten ook breder naar een voertuig verwijzen, maar de vaste vertaling maakt hier de betekenis ‘auto’ duidelijk. 세울 is de vorm van 세우다, ‘doen stoppen; neerzetten’, na -ㄹ in de constructie -(으)ㄹ 수 있다. In deze context gaat het om een auto aan de kant zetten of parkeren. 세우다 is niet hetzelfde als 서다: 세우다 betekent dat iemand of iets iets laat stoppen, terwijl 서다 ‘stilstaan’ of ‘gaan staan’ betekent. Voorbeeld: 여기에 차를 세워도 돼요? — ‘Mag ik de auto hier neerzetten?’ 수 있어요 vormt samen met het voorafgaande werkwoord 세울 de constructie -(으)ㄹ 수 있어요, ‘kunnen ...’. 수 betekent hierin niet zelfstandig ‘mogelijkheid’ in de Nederlandse zin; de hele constructie drukt mogelijkheid of vermogen uit. De beleefde vorm 있어요 maakt de uitspraak alledaags beleefd. Voorbeeld: 오늘 만날 수 있어요. — ‘Ik kan vandaag afspreken.’ Samen vormen de delen 입구를 조금 지나서 en 차를 세울 수 있어요: ‘Ik kan de auto een klein stukje voorbij de ingang aan de kant zetten.’ 입구를 markeert de ingang als het object van het passeren, en 차를 markeert de auto als het object dat wordt stilgezet. De vorm -아서/-어서 ordent de twee handelingen, terwijl -(으)ㄹ 수 있어요 de mogelijkheid uitdrukt.