Voorbereiden op zware regen | Leer koreaans in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. 일기 예보에서 곧 비가 많이 온다고 해요.

   De weersvoorspelling zegt dat het binnenkort hard gaat regenen.

   일기 예보

   weersvoorspelling

   에서

   volgens; uit

   곧

   binnenkort

   비

   regen

   많이

   veel; hard

   온다고 해요

   zegt dat het komt

   Uitgebreide uitleg

   일기 예보 betekent hier ‘weersvoorspelling’. 일기 betekent in deze vaste combinatie ‘weer’ en 예보 ‘voorspelling’; samen vormt dit een zelfstandig naamwoord. Voorbeeld: 일기 예보를 봐요. — ‘Ik kijk naar de weersvoorspelling.’ 에서 markeert hier de bron van de informatie: ‘volgens’ of ‘uit de weersvoorspelling’. Dezelfde partikel kan in andere zinnen ook een plaats markeren waar een handeling plaatsvindt; hier gaat het om de bron, niet om een plaats waar iemand iets doet. 곧 betekent ‘binnenkort’ en plaatst de gebeurtenis in de nabije toekomst. Voorbeeld: 곧 시작해요. — ‘Het begint binnenkort.’ 비 betekent ‘regen’. In 비가 오다 wordt regen grammaticaal als onderwerp gecombineerd met 오다 (‘komen’), een vaste manier om ‘regenen’ uit te drukken. Voorbeeld: 비가 와요. — ‘Het regent.’ 많이 betekent hier ‘veel’ en geeft de hoeveelheid of intensiteit van het komen van de regen aan. In natuurlijk Nederlands wordt 비가 많이 오다 vaak weergegeven als ‘hard regenen’. 많이 is de bijwoordelijke vorm die bij een werkwoord staat. Voorbeeld: 눈이 많이 와요. — ‘Er valt veel sneeuw.’ 온다고 해요 bevat de mededelende vorm 온다 van 오다 (‘komen’), gevolgd door -고 voor de geciteerde inhoud en 해요, de beleefde vorm van 하다 (‘doen’) die in -다고 하다 de betekenis ‘zeggen’ heeft. Het geheel betekent hier dat de weersvoorspelling meldt dat er regen komt. De vorm 온다고 moet dus niet worden opgevat als een los woord voor ‘zeggen’. Voorbeeld: 내일 비가 온다고 해요. — ‘Ze zeggen dat het morgen regent.’ Samen heeft de zin de structuur [bron]에서 [tijd] [gebeurtenis]다고 해요: ‘De weersvoorspelling zegt dat het binnenkort hard gaat regenen.’

2. 그럼 오늘 방수 신발을 신으세요.

   Draag dan vandaag waterdichte schoenen.

   그럼

   dan

   오늘

   vandaag

   방수

   waterdicht

   신발

   schoenen

   신으세요

   draag

   Uitgebreide uitleg

   그럼 sluit aan bij de voorafgaande situatie en betekent hier “dan” of “in dat geval”. Het kan een gevolgtrekking of overgang markeren. Bijvoorbeeld: 그럼 내일 만나요. — “Dan zien we elkaar morgen.” 오늘 betekent “vandaag” en geeft het tijdstip aan. Het staat hier vóór de rest van de mededeling: de schoenen moeten vandaag worden gedragen. 방수 betekent “waterdicht” en beschrijft 신발. Het is een zelfstandig naamwoord dat ook vóór een ander zelfstandig naamwoord als bepaling kan staan: 방수 재킷 betekent “waterdichte jas”. Het is dus niet de vorm van 신발 die “waterdicht” uitdrukt. 신발 betekent “schoen” of, zoals in deze zin, “schoenen”. De vorm zelf markeert hier geen meervoud; het aantal blijkt uit de context en de Nederlandse vertaling. Een bruikbare combinatie is 운동화 — “sportschoenen”, een ander woord voor een type schoen. 신으세요 komt van 신다, “dragen”, specifiek voor iets dat je aan de voeten draagt, zoals schoenen of sokken. De stam 신- krijgt hier -으세요: 신- eindigt op een medeklinker, daarom verschijnt 으 vóór 세요. -으세요 maakt een beleefd verzoek of een beleefde aansporing aan de aangesprokene; het is niet alleen een tijdsvorm. Bijvoorbeeld: 신발을 신으세요. — “Doe uw schoenen aan.” Samen vormen 그럼 오늘 de overgang “dan vandaag”, 방수 신발 de woordgroep “waterdichte schoenen”, en 신으세요 de beleefde aansporing “draag ze / doe ze aan”. De volledige betekenis is dus: “Draag dan vandaag waterdichte schoenen.”

3. 역 근처에는 항상 물웅덩이가 있어요.

   Er zijn altijd plassen bij het station.

   역

   station

   근처

   omgeving; buurt

   에는

   bij/in ... (met nadruk op de locatie)

   항상

   altijd

   물웅덩이

   plas; waterplas

   있어요

   er is; bevindt zich

   Uitgebreide uitleg

   역 betekent hier “station”; de vertaling bevestigt dat deze vorm in deze zin naar het station verwijst. Het is een zelfstandig naamwoord. Voorbeelden: 학교 “school” en 공원 “park” kunnen op dezelfde plaats in een zin staan. 근처 betekent “buurt” of “omgeving” en verwijst naar een nabijgelegen gebied. In 역 근처 vormt het met 역 de woordgroep “de omgeving van het station”. Het is geen vorm van 역, maar een zelfstandig naamwoord dat de nabijheid uitdrukt. 에는 bestaat uit 에 plus 는. 에 markeert hier de plaats waar iets zich bevindt; 는 maakt van die plaats het besproken kader en legt er nadruk op. Het patroon N 근처에는 ... betekent dus “in de buurt van N ...”. 에는 draagt geen betekenis van een richting in deze zin. 항상 betekent “altijd” en geeft aan dat de genoemde situatie telkens of voortdurend geldt. Het verandert niet naar persoon of aantal. In combinatie met een andere plaats kan bijvoorbeeld 집 근처에는 항상 ... betekenen: “in de buurt van het huis is er altijd ...”. 물웅덩이 betekent “plas” of “waterplas”. Het is het zelfstandig naamwoord voor een hoeveelheid water die op de grond is blijven staan. Het meervoud hoeft in het Koreaans niet altijd met een aparte uitgang te worden gemarkeerd; de context bepaalt of het om één of meerdere plassen gaat. Hier gebruikt de Nederlandse vertaling het meervoud “plassen”, zonder dat de Koreaanse vorm zelf een afzonderlijke meervoudsuitgang toont. 있어요 is de beleefde tegenwoordige vorm van 있다. In deze zin drukt 있다 het bestaan of de aanwezigheid op een plaats uit: “er zijn” of “zich bevinden”. De vorm 있어요 markeert hier geen specifiek aantal. Een vergelijkbaar patroon is 공원에 나무가 있어요: “Er staan bomen in het park.” Samen bestaat de zin uit de plaatsbepaling 역 근처에는 (“in de buurt van het station”), de frequentiebepaling 항상 (“altijd”), het aanwezige zelfstandig naamwoord 물웅덩이가 (de plas of plassen, met 가 als gemarkeerd onderwerp) en 있어요 (“zijn/er zijn”). De volledige betekenis is: “Er zijn altijd plassen bij het station.”

4. 지연 때문에 시간이 더 필요할 수도 있어요.

   Je hebt misschien ook extra tijd nodig voor vertragingen.

   지연

   vertraging

   때문에

   vanwege; door

   시간

   tijd

   더

   extra; meer

   필요할 수도 있어요

   misschien nodig zijn

   Uitgebreide uitleg

   지연 betekent hier ‘vertraging’ en is een zelfstandig naamwoord. Het kan een vertraging van vervoer of een andere geplande gebeurtenis aanduiden. Het meervoud wordt in het Koreaans niet altijd apart gemarkeerd; de vaste vertaling maakt hier duidelijk dat vertraging(en) de bedoelde oorzaak zijn. 때문에 staat na het woord of de woordgroep die de reden vormt en betekent ‘vanwege’ of ‘door’. Het patroon 명사 때문에 is dus ‘vanwege een zelfstandig naamwoord’. Bijvoorbeeld: 비 때문에 늦었어요. betekent ‘Ik was laat vanwege de regen.’ 시간 betekent ‘tijd’. In 시간이 krijgt het onderwerp van 필요하다 de onderwerpsmarkering 이: letterlijk is de structuur ‘tijd is nodig’. De vorm 이 hoort bij een zelfstandig naamwoord dat op een medeklinker eindigt; na een klinker wordt doorgaans 가 gebruikt. 더 betekent ‘meer’ of, in deze context, ‘extra’. Het staat ná 시간 in deze zin en maakt duidelijk dat het om extra tijd gaat, niet alleen om tijd in het algemeen. Bijvoorbeeld: 시간이 더 필요해요. betekent ‘Ik heb meer tijd nodig.’ 필요할 수도 있어요 drukt uit dat iets mogelijk nodig is. 필요하다 is de basisvorm ‘nodig zijn’; 필요할 is de vorm voor een mogelijkheid, gevormd met -ㄹ vóór 수 있다. In -ㄹ 수도 있어요 geeft 도 bovendien het idee ‘ook’, terwijl 있어요 de beleefde tegenwoordige vorm van 있다 is. Samen betekent dit hier ‘misschien ook nodig zijn’. Een voorbeeld is 비가 올 수도 있어요. — ‘Het kan ook regenen.’ Samen vormt 지연 때문에 de reden ‘vanwege vertraging(en)’. 시간이 더 geeft aan dat extra tijd het onderwerp is, en 필요할 수도 있어요 zegt voorzichtig dat die extra tijd mogelijk nodig zal zijn. De volledige betekenis is daarom: ‘Je hebt misschien ook extra tijd nodig vanwege vertraging(en).’

5. 노트북을 방수 파우치에 넣을까요?

   Zal ik mijn laptop in een waterdichte hoes doen?

   노트북

   laptop

   방수

   waterdicht

   파우치

   hoesje

   에

   in

   넣을까요?

   zal ik erin doen?

   Uitgebreide uitleg

   노트북 betekent hier “laptop”. Het is een leenwoord dat in het Koreaans als zelfstandig naamwoord wordt gebruikt. Voor een ander apparaat kun je bijvoorbeeld 휴대폰 (“mobiele telefoon”) gebruiken. 방수 betekent “waterdicht” en beschrijft bescherming tegen water. Het staat hier vóór 파우치 en vormt samen 방수 파우치, “waterdichte hoes”. Een vergelijkbaar patroon is 방수 가방, “waterdichte tas”. 파우치 betekent “hoesje” of “pouch”. In deze zin gaat het om een hoes waarin de laptop kan worden gedaan; de Nederlandse vertaling hoes geeft die bedoelde betekenis weer. Het woord kan in andere contexten ook een klein tasje aanduiden. 에 is een plaatsaanduidend partikel. Na 방수 파우치 markeert het de bestemming of plaats waarin iets wordt gedaan: 방수 파우치에 = “in de waterdichte hoes”. Het partikel 에 kan ook bij andere bestemmingen voorkomen, bijvoorbeeld 가방에 = “in de tas”. 넣을까요? komt van 넣다, “erin doen” of “ergens in plaatsen”. De vorm 넣을까요? vraagt beleefd of de spreker die handeling zal uitvoeren: “Zal ik het erin doen?” Het onderdeel -을까요? wordt gebruikt om een voorstel of aanbod in vraagvorm te maken. Na een stam die op een klinker eindigt, verschijnt vaak de variant -ㄹ까요?, zoals 갈까요? (“Zullen we gaan?”). Hier is 넣다 de relevante basisvorm; 노트북 is niet de basisvorm van het werkwoord. Samen betekent 노트북을 “de laptop” als object, 방수 파우치에 “in de waterdichte hoes”, en 넣을까요? “zal ik erin doen?”. Het objectpartikel 을 staat na 노트북 en markeert wat wordt geplaatst. De volledige zin is dus: “Zal ik mijn laptop in een waterdichte hoes doen?” De Koreaanse zin drukt daarbij niet met een apart bezittelijk woord uit dat de laptop van de spreker is; dat bezit staat wel in de vaste Nederlandse vertaling.

6. 노트북을 가방 안에 넣어 두세요. 그러면 젖지 않아요.

   Houd hem in je tas, zodat hij droog blijft.

   노트북

   laptop

   가방

   tas

   안에

   in; binnenin

   넣어 두세요

   doe erin en laat het daar

   그러면

   dan; in dat geval

   젖지 않아요

   wordt niet nat; blijft droog

   Uitgebreide uitleg

   노트북 betekent hier “laptop”. In 노트북을 markeert -을 het voorwerp: de laptop is datgene wat in de tas wordt gedaan. -을 staat na een zelfstandig naamwoord dat op een medeklinker eindigt; na een klinker staat doorgaans -를. 가방 betekent “tas”. In 가방 안에 betekent 안 “binnenkant” of “binnenin”, en -에 markeert hier de plaats waar iets naartoe wordt gebracht. Samen betekent dit “in de tas”. 넣어 두세요 bestaat uit 넣다 “erin doen” en 두다 “laten liggen/staan” als aanvullend werkwoord. 넣어 is de verbindingsvorm van 넣다; 두세요 is de beleefde gebiedende vorm van 두다. Samen betekent de uitdrukking hier: “doe het erin en laat het daar”. Het patroon 동사-아/어 두세요 is bruikbaar wanneer iemand vraagt iets te doen en die toestand te behouden. Voorbeeld: 문을 열어 두세요. — “Laat de deur openstaan.” 그러면 betekent “dan” of “in dat geval”. Het verbindt de instructie met het gevolg dat daarna wordt genoemd. 젖지 않아요 betekent hier “wordt niet nat” en past daardoor bij “droog blijft”. 젖다 is het werkwoord “nat worden”; -지 않다 maakt een werkwoord negatief. 않아요 is hier de beleefde vorm. Voorbeeld: 비가 와도 옷이 젖지 않아요. — “Ook als het regent, wordt de kleding niet nat.” Als geheel geeft 노트북을 가방 안에 넣어 두세요 de instructie: “Houd de laptop in je tas”, letterlijker: “Doe de laptop in de tas en laat hem daar.” 그러면 젖지 않아요 noemt het gevolg: “Dan wordt hij niet nat” of natuurlijker: “zodat hij droog blijft.” Het onderwerp van het gevolg staat in het Koreaans niet opnieuw; volgens de vaste vertaling en de context verwijst het hier naar de laptop.

7. 그럼 평소보다 일찍 출발해야겠어요.

   Dan moet ik eerder vertrekken dan normaal.

   그럼

   dan; in dat geval

   평소보다

   dan normaal; vergeleken met gewoonlijk

   일찍

   vroeg; eerder

   출발해야겠어요

   ik moet vertrekken

   Uitgebreide uitleg

   그럼 is een verkorte vorm van 그러면 en betekent hier “dan” of “in dat geval”. Het verwijst naar de zojuist bekende situatie en leidt de gevolgtrekking in. Een vergelijkbaar patroon is 그러면 시작해요 — “Dan beginnen we.” 평소보다 betekent letterlijk “vergeleken met gewoonlijk”. 평소 is “het gewone patroon” of “gewoonlijk”, en 보다 markeert waarmee iets wordt vergeleken. Het is geen zelfstandig naamwoordelijk onderwerp, maar een vergelijkingsuitdrukking. Bijvoorbeeld: 오늘은 평소보다 바빠요 — “Vandaag is het drukker dan gewoonlijk.” 일찍 betekent “vroeg” en krijgt in deze zin door de vergelijking de betekenis “vroeger”. Het is een bijwoord en verandert hier niet van vorm om persoon of getal aan te geven. Het tegenovergestelde is 늦게, “laat”. Bijvoorbeeld: 내일 일찍 일어나요 — “Morgen sta ik vroeg op.” 출발해야겠어요 bevat 출발하다, “vertrekken”, en de verplichtingsconstructie -아/어야 하다: 출발해야 하다 betekent “moeten vertrekken”. In deze vorm is 해야겠어요 een beleefde eerste-persoonsformulering van een conclusie of voornemen: de spreker ziet dat vertrekken nodig is en zegt dus dat die moet vertrekken. 출발하다 is het woordenboekformaat; in een verplichtingsconstructie wordt het 출발해야 하다. Bijvoorbeeld: 지금 출발해야겠어요 — “Ik denk dat ik nu moet vertrekken.” Samen betekent 그럼 평소보다 일찍 출발해야겠어요: “Dan moet ik eerder vertrekken dan normaal.” 그럼 verbindt de situatie met de conclusie, 평소보다 일찍 geeft aan dat het vertrektijdstip vroeger is dan gewoonlijk, en 출발해야겠어요 drukt de daaruit getrokken noodzaak of het voornemen van de spreker uit.

8. 그러면 가는 길이 덜 힘들 거예요.

   Dan wordt de reis minder stressvol.

   그러면

   dan; in dat geval

   가는

   gaand; die men aflegt

   길

   weg; route

   덜

   minder

   힘들

   zwaar; inspannend

   거예요

   beleefde vorm in een verwachtingsconstructie

   Uitgebreide uitleg

   그러면 betekent hier “dan” of “in dat geval”. Het koppelt de volgende uitspraak aan een voorwaarde of situatie. Een bruikbaar patroon is 그러면 + zin = “Dan …”. 가는 komt van het werkwoord 가다 (“gaan”). Deze vorm staat vóór een zelfstandig naamwoord en beschrijft iets dat men aflegt of waar men naartoe gaat. In 가는 길 betekent het dus “die men aflegt”. Andere vormen van 가다 zijn bijvoorbeeld 갔어요 (“ging/is gegaan”) en 갈 거예요 (“zal gaan”). 길 betekent “weg” of “route”. In deze zin verwijst het, in overeenstemming met de vaste vertaling, naar de afgelegde reis als traject. Het patroon 가는 길 kan letterlijk “de weg die men aflegt” betekenen en wordt afhankelijk van de context natuurlijk vertaald als “de route” of “de reis”. 덜 betekent “minder” en staat vóór iets dat in mindere mate geldt. Het contrast is 더 (“meer”): 덜 힘들다 betekent “minder zwaar zijn”, terwijl 더 힘들다 “zwaarder zijn” betekent. 힘들 hoort bij het beschrijvende werkwoord 힘들다, “zwaar, moeilijk of inspannend zijn”. In deze zin zegt het iets over 가는 길. Vóór 거예요 is 힘들 de stamvorm die in de verwachtingsconstructie wordt gebruikt; het is niet een vorm van 길. 거예요 is de beleefde vorm van 것이에요 binnen -(으)ㄹ 거예요. Die constructie drukt hier een verwachting of voorspelling uit. Na een stam die op een klinker eindigt, wordt doorgaans -ㄹ 거예요 gebruikt; na een andere medeklinker -을 거예요. Een stam die op ㄹ eindigt, vormt hierbij een belangrijke uitzondering: 힘들다 krijgt 힘들 거예요, niet 힘들을 거예요. Bijvoorbeeld: 내일 비가 올 거예요 betekent “Morgen zal het regenen.” In 가는 길이 markeert 이 가는 길 als datgene waarover iets wordt gezegd. De delen vormen samen 가는 길이 덜 힘들 거예요: “de reis zal minder zwaar/inspannend zijn”. Met 그러면 wordt dat als gevolg verbonden aan de voorafgaande situatie. De volledige zin betekent: “Dan wordt de reis minder stressvol.”