Iemand voorlaten in de rij | Leer koreaans in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. 실례합니다, 제 앞에 가셔도 돼요.

   Pardon, u mag voor mij gaan.

   실례합니다

   Pardon; neem me niet kwalijk.

   제

   mijn

   앞에

   voor mij; vóór

   가셔도 돼요

   u mag gaan

   Uitgebreide uitleg

   실례합니다 betekent hier “Pardon” of “Neem me niet kwalijk”. Het is een vaste beleefde uitdrukking om iemand netjes aan te spreken of een verzoek in te leiden. Het werkwoordelijke element hangt samen met 실례하다, “onbeleefd zijn / zich een onbeleefdheid veroorloven”; de vorm 실례합니다 is de beleefde tegenwoordige stijl. 제 betekent “mijn” en staat vóór het zelfstandig naamwoord dat erbij hoort. Het is de verkorte vorm van 저의: 저 is de bescheiden vorm van “ik” en 의 markeert bezit. Bijvoorbeeld: 제 책 betekent “mijn boek”. 앞에 betekent “voor” of “aan de voorkant van”. 앞 is het zelfstandig naamwoord “voorkant” en -에 markeert hier de plaats. In 제 앞에 ontstaat letterlijk “aan mijn voorkant”, dus “voor mij”. De vorm 앞에 zegt op zichzelf niet wie of wat zich daar bevindt; de rest van de zin vult die relatie in. 가셔도 돼요 drukt toestemming uit: “u mag gaan”. Het basiswerkwoord is 가다, “gaan”. In 가셔도 staat het eerbiedige tussenvoegsel -시-, hier zichtbaar in 가시어도 → 가셔도; daarmee wordt de aangesprokene eerbiedig behandeld. Het patroon werkwoord + 아/어도 되다 betekent dat iets toegestaan of in orde is. 돼요 is de beleefde vorm van 되다 in dit patroon. Vergelijk: 가도 돼요 is “je/u mag gaan” zonder deze eerbiedige markering, terwijl 가셔도 돼요 de aangesprokene eerbiedig behandelt. Samen vormen de delen: 실례합니다 (“Pardon”) + 제 앞에 (“voor mij”) + 가셔도 돼요 (“u mag gaan”). De volledige betekenis is daarom: “Pardon, u mag voor mij gaan.” De zin is beleefd en gebruikt eerbiedige taal voor de persoon aan wie men dit zegt.

2. 정말 괜찮아요? 저는 자리를 빼앗고 싶지 않아요.

   Weet u het zeker? Ik wil uw plek niet innemen.

   정말 괜찮아요?

   weet u het zeker?

   저는

   ik, als gespreksthema

   자리를

   de plek

   빼앗고

   een plaats afnemen

   싶지 않아요

   niet willen

   Uitgebreide uitleg

   정말 괜찮아요? betekent hier: “Weet u het zeker?” 정말 versterkt de vraag en betekent “echt” of “werkelijk”. 괜찮아요 is de beleefde vorm van 괜찮다, “in orde zijn” of “het goed vinden”. In deze vraag gaat het om de bevestiging dat de ander het werkelijk goed vindt. De uitgang -아요 hoort hier bij de beleefde 해요-vorm. 저는 betekent “wat mij betreft / ik als gespreksthema”. 저 is een bescheiden of beleefde eerste-persoonsvorm voor “ik”; 는 markeert het gespreksthema. Dat is niet precies hetzelfde als een grammaticaal onderwerp: de themamarkering geeft aan waarover de spreker iets zegt. Het informelere alternatief is 나는. 자리를 betekent hier “de plek” en, volgens de vaste vertaling, “uw plek”. 자리 is een zelfstandig naamwoord voor een plaats of zitplaats; 를 markeert het lijdend voorwerp. Het vaste fragment 자리를 빼앗다 betekent iemand zijn plaats afnemen of een plaats innemen die voor iemand anders bedoeld is. 자리 kan in andere contexten ook algemener “plek” betekenen. 빼앗고 komt van 빼앗다, “afnemen” of “afpakken”. De vorm -고 verbindt dit werkwoord met het volgende deel: 빼앗고 싶다 betekent “willen afnemen/innemen”. Hier beschrijft het dus de handeling die de spreker niet wil doen. 빼앗다 is sterker dan een neutraal werkwoord voor ergens gaan zitten, omdat het inhoudt dat iemand anders daardoor zijn plaats verliest. 싶지 않아요 drukt uit dat iemand iets niet wil. De positieve patroonvorm is werkwoordstam + -고 싶다, bijvoorbeeld 가고 싶어요 = “ik wil gaan”. In 싶지 않아요 wordt 싶다 ontkend met -지 않다. Samen met 빼앗고 ontstaat 빼앗고 싶지 않아요, “ik wil het niet innemen”. Samen vormen 저는 자리를 빼앗고 싶지 않아요 de betekenis “Ik wil uw plek niet innemen”. 정말 괜찮아요? staat als afzonderlijke beleefde vraag ervoor. De hele uiting vraagt dus of de ander het echt goed vindt, terwijl de spreker zegt dat die diens plaats niet wil innemen.

3. 괜찮아요, 가방이 무거워 보여요.

   Het is goed, uw tassen zien er zwaar uit.

   괜찮아요

   het is goed

   가방

   tassen

   무거워

   zwaar

   보여요

   eruitzien

   Uitgebreide uitleg

   괜찮아요 betekent hier “het is goed” of “geen probleem”. De basisvorm is 괜찮다; 괜찮아요 is de beleefde vorm in de tegenwoordige tijd. Het kan bijvoorbeeld ook gebruikt worden als antwoord op een aanbod: 괜찮아요. — “Nee, dank u, dat is niet nodig.” 가방 betekent “tas”. In deze zin verwijst het, volgens de vaste vertaling, naar de tassen van de aangesprokene. Koreaans gebruikt hier geen verplichte meervoudsuitgang, zodat 가방 de meervoudige betekenis “tassen” kan hebben. In 가방이 markeert 이 het onderwerp: de tassen zijn datgene waarover de indruk wordt gegeven. 무거워 komt van het bijvoeglijk naamwoord 무겁다, “zwaar”. De vorm 무거워 is hier de verbindende vorm vóór 보여요; bij 무겁다 verandert de ㅂ in deze vorm volgens een onregelmatig patroon en ontstaat 무거워. Een eenvoudig contrast is 가벼워, “licht”, van 가볍다. 보여요 komt van 보이다, “eruitzien” of “zichtbaar lijken”, en is de beleefde vorm in de tegenwoordige tijd. In de combinatie 무거워 보여요 betekent het niet dat iemand letterlijk iets laat zien, maar dat iets “zwaar lijkt” of “er zwaar uitziet”. Het patroon 형용사-어/아 보여요 kan worden gebruikt om een indruk te beschrijven, bijvoorbeeld 행복해 보여요. — “U lijkt gelukkig.” Samen vormen 가방이 무거워 보여요 de betekenis “uw tassen zien er zwaar uit”: 가방이 is het onderwerp, 무거워 geeft de eigenschap “zwaar” aan, en 보여요 maakt daarvan de waargenomen indruk “er zwaar uitzien”. De voorafgaande 괜찮아요 betekent “het is goed” of “geen probleem”. De hele uiting betekent dus: “Het is goed; uw tassen zien er zwaar uit.”

4. 정말 고마워요.

   Dat waardeer ik.

   정말

   echt, werkelijk

   고마워요

   bedankt; dank u

   Uitgebreide uitleg

   정말 versterkt wat erop volgt: hier betekent het “echt” of “werkelijk”. Het is een bijwoord en kan ook andere uitdrukkingen versterken, bijvoorbeeld 정말 맛있어요 = “Het is echt lekker.” 고마워요 betekent hier “bedankt” en drukt dankbaarheid uit. De basisvorm is 고맙다; in de beleefde vorm op -요 wordt dat 고마워요. Deze vorm is beleefd en alledaags. Een formelere variant is 고맙습니다. Samen vormen 정말 고마워요 de betekenis “Echt bedankt” of, volgens de vaste vertaling, “Dat waardeer ik.” 정말 versterkt de dankbaarheid van 고마워요; de zin zegt dus nadrukkelijk dat de spreker dankbaar is.

5. 저는 카운터에서 1분이면 돼요.

   Ik heb maar een minuut nodig bij de balie.

   저는

   ik; wat mij betreft

   카운터에서

   bij de balie

   1분

   één minuut

   이면 돼요

   is genoeg; volstaat

   Uitgebreide uitleg

   저는 betekent hier “ik” als gespreksonderwerp, in de betekenis die door de vaste vertaling wordt ondersteund. 저 is de bescheiden eerste-persoonsvorm; 는 markeert het onderwerp of de tegenstelling. 나는 kan ook “ik” betekenen, maar 저는 hoort bij beleefde taal en drukt de bescheiden vorm uit. 카운터에서 betekent “bij de balie”. 카운터 is een leenwoord voor “balie” of “counter”. 에서 markeert hier de plaats waar de relevante handeling of situatie plaatsvindt. De precieze grammaticale referentie van 저는 hoeft niet verder te worden ingevuld: de zin zegt dat voor de spreker bij de balie één minuut volstaat. 1분 betekent “één minuut”. 분 is het Koreaanse telwoord voor de tijdseenheid “minuut”; het cijfer staat rechtstreeks ervoor. Bijvoorbeeld: 5분 betekent “vijf minuten”. 이면 돼요 drukt uit dat iets voldoende is: “dan is het genoeg” of “daarmee volstaat het”. In 1분이면 is 이면 de vorm van 이다 (“zijn”) die na een zelfstandig naamwoord op een medeklinker volgt: 1분 + 이면. Na een zelfstandig naamwoord op een klinker verschijnt 면, bijvoorbeeld in 두 시면 돼요 (“twee uur is goed / twee uur volstaat”). 돼요 komt van 되다 en betekent hier “is voldoende” of “volstaat”, niet enkel letterlijk “wordt”. Samen vormt 1분이면 돼요 de betekenis “één minuut is genoeg”. In deze zin wordt dat volgens de vaste vertaling natuurlijk weergegeven als “ik heb maar één minuut nodig”. De volledige opbouw is 저는 (“ik, wat mij betreft”) + 카운터에서 (“bij de balie”) + 1분이면 돼요 (“één minuut volstaat”).

6. 조금 더 기다릴 수 있어요.

   Ik kan nog wat langer wachten.

   조금

   een beetje

   더

   nog langer

   기다릴 수 있어요

   kan wachten

   Uitgebreide uitleg

   조금 betekent hier “een beetje” en maakt de extra hoeveelheid klein. Het kan ook vóór een werkwoord staan om een handeling in beperkte mate aan te duiden. Voorbeeld: 조금 쉬어요. — “Ik rust een beetje uit.” 더 betekent “meer” of, bij tijdsduur, “langer”. Het vergelijkt de genoemde hoeveelheid met wat al geldt; in deze zin gaat het dus om langer wachten dan tot nu toe. Voorbeeld: 조금 더 주세요. — “Geeft u alstublieft nog een beetje meer.” 기다릴 수 있어요 bestaat uit 기다리다 (“wachten”) en de constructie -(으)ㄹ 수 있다, die mogelijkheid of vermogen uitdrukt. 기다릴 is de vorm van 기다리다 vóór 수; 있어요 is de beleefde vorm van 있다. Samen betekent dit hier dat de spreker nog langer kan wachten, niet dat er een concrete wachttijd wordt genoemd. Voorbeeld: 여기서 기다릴 수 있어요. — “Ik kan hier wachten.” Samen vormt 조금 더 de betekenis “nog een beetje langer”, en 기다릴 수 있어요 betekent “kan wachten”. De volledige uitspraak betekent daarom: “Ik kan nog wat langer wachten.” De vorm -요 maakt de uitspraak beleefd in alledaagse gesprekken.

7. 오래 기다리게 하지 않을게요.

   Ik zal ervoor zorgen dat ik u niet ophoud.

   오래

   lang

   기다리게 하지 않을게요

   ik zal u niet laten wachten

   Uitgebreide uitleg

   오래 betekent hier dat het wachten lang duurt: “lang”. Het is een bijwoord dat de duur van 기다리다 (“wachten”) beschrijft. Vergelijk 오래 기다리다 (“lang wachten”) met 잠깐 기다리다 (“even wachten”); 잠깐 drukt een korte duur uit. 기다리게 하지 않을게요 bevat de bruikbare structuur 기다리게 하다: iemand laten wachten. 기다리다 is het werkwoord “wachten”; 기다리게 하다 betekent letterlijk “laten wachten”. 하지 않다 ontkent vervolgens het doen: “niet laten”. In 않을게요 staat 않다 met de toezeggings- of voornemenuitgang -(으)ㄹ게요; omdat de stam op een medeklinker eindigt, verschijnt hier de vorm -을게요. 요 maakt de uiting beleefd. Het geheel betekent dus “ik zal u niet laten wachten” of natuurlijker: “ik zal ervoor zorgen dat ik u niet ophoud”. De Koreaanse zin noemt het voorwerp van “laten wachten” niet afzonderlijk; de vaste vertaling maakt duidelijk dat het om de aangesprokene gaat. De spreker belooft dat die persoon niet lang hoeft te wachten. Samen vormen 오래 + 기다리게 하지 않을게요 de betekenis: “Ik zal u niet lang laten wachten.”