Praten over burn-out en grenzen op het werk | Leer koreaans in het Nederlands

Uitleg van de zinnen

1. 이 업무량 때문에 제가 번아웃이 오는 것 같아요.

   Ik denk dat ik door deze werkdruk een burn-out begin te krijgen.

   이

   deze

   업무량

   werkdruk

   때문에

   door; vanwege

   제가

   ik

   번아웃

   burn-out

   오는

   komen

   것 같아요

   het lijkt erop dat; ik denk dat

   Uitgebreide uitleg

   이 verwijst hier naar iets dat voor de spreker als nabij of relevant wordt aangewezen: “deze”. Het staat vóór het zelfstandig naamwoord: 이 업무량 = “deze werkdruk”. Vergelijk voor een ander soort verwijzing 그 (“die/dat”) en 저 (“die/dat daar”, verder weg). In deze zin bepaalt 이 niet zelfstandig wie de werkdruk heeft; het vormt samen met 업무량 de nominale woordgroep. 업무량 betekent hier “werkdruk”, letterlijk de hoeveelheid werk. Het is een zelfstandig naamwoord: 업무 betekent “werkzaamheden” of “taken”, en 량 geeft hoeveelheid aan. Een bruikbaar patroon is N의 양 (“de hoeveelheid van N”); 업무량 is daarvan een vaste samenstelling. 때문에 geeft de oorzaak aan en volgt hier op de nominale oorzaak: 업무량 때문에 = “door de werkdruk” of “vanwege de werkdruk”. Het patroon N 때문에 betekent “door/vanwege N”. Na een volledige bijzin kan ook -기 때문에 staan, maar dat is een ander patroon. 제가 betekent hier “ik” als de persoon die de inschatting maakt en in de vertaling degene is die een burn-out begint te krijgen. Het bestaat uit de beleefde eerste-persoonsvorm 저 (“ik”) plus de onderwerpmarkeerder 가; vóór 가 wordt 저 de vorm 제 in 제가. Het niet-bescheiden equivalent is 내가. De keuze tussen deze vormen hangt dus niet alleen van het onderwerp af, maar ook van de beleefdheidsstijl. In deze zin is 제가 niet hetzelfde als het onderwerp van 오는: dat onderwerp is 번아웃이. 번아웃 is het leenwoord voor “burn-out”. In 번아웃이 krijgt het een onderwerpmarkeerder: de burn-out is datgene wat volgens de spreker “komt” of ontstaat. De 이 hier is dus niet het aanwijzende 이 uit 이 업무량, maar een grammaticale markeerder die aan een zelfstandig naamwoord volgt. 오는 komt van het werkwoord 오다 (“komen”). De vorm 오는 is de tegenwoordige bepalende vorm van 오다 en staat vóór 것: 오는 것 betekent letterlijk “het komen”. In deze context beschrijft 번아웃이 오는 것 het ontstaan of opkomen van een burn-out. De vorm 오는 zegt hier niet dat iemand letterlijk naar de spreker toe komt. 것 같아요 is een beleefde vorm van de constructie 것 같다, waarmee de spreker een indruk, inschatting of voorzichtige conclusie uitdrukt: “het lijkt erop dat …” of “ik denk dat …”. In 번아웃이 오는 것 같아요 maakt deze constructie de uitspraak minder stellig dan een directe bewering. 같아요 is de beleefde vorm van 같다 (“gelijk zijn/lijken”); het is niet hetzelfde als het werkwoord 오다. Samen opgebouwd luidt de zin: 이 업무량 때문에 (“door deze werkdruk”) + 제가 (“ik”, de persoon die de inschatting maakt) + 번아웃이 오는 것 같아요 (“ik denk dat ik een burn-out begin te krijgen”). De volledige betekenis is dus: “Ik denk dat ik door deze werkdruk een burn-out begin te krijgen.”

2. 제대로 쉬는 시간을 갖고 있어요, 아니면 그냥 업무만 바꿔 가며 하고 있어요?

   Neem je echt pauze, of wissel je alleen tussen taken?

   제대로

   echt, op de juiste manier

   쉬는

   rusten; pauze nemen

   시간

   tijd

   갖고 있어요

   tijd hebben of nemen

   아니면

   of anders

   그냥

   gewoon

   업무

   werk; werkzaamheden

   바꿔 가며

   afwisselen; al wisselend veranderen

   하고 있어요

   aan het doen zijn

   Uitgebreide uitleg

   제대로 betekent hier “echt” of “op de juiste manier”. Het benadrukt dat de pauze werkelijk als pauze wordt genomen. Afhankelijk van de handeling kan het ook gewoon “goed” betekenen. 쉬는 komt van 쉬다 (“rusten; pauze nemen”). Dit is de vorm die een werkwoord vóór een zelfstandig naamwoord krijgt: 쉬는 시간 betekent letterlijk “tijd om te rusten” en natuurlijk “pauzetijd”. Ter vergelijking: 일하는 시간 is “werktijd”, van 일하다 (“werken”). 시간 betekent “tijd”. In 쉬는 시간 gaat het om tijd voor rust; het stelt op zichzelf geen specifiek aantal minuten vast. 갖고 있어요 is een alledaagse verkorte vorm van 가지고 있어요, van 가지다 (“hebben; nemen”). In 시간을 갖다 vormt het een gebruikelijke combinatie met de betekenis “tijd nemen” of “tijd hebben”. Hier betekent 쉬는 시간을 갖고 있어요 dus “een pauze nemen”. 가지고 있어요 geeft in deze combinatie de huidige situatie aan; dat is een andere vorm dan het voortgaande aspect in 하고 있어요. 아니면 introduceert het alternatief in de vraag: “of” / “of anders”. Het verbindt hier echt pauze nemen met de andere mogelijkheid. 그냥 betekent hier “gewoon” of “maar gewoon”. De beperking “alleen” komt in deze zin vooral van het volgende -만, niet van 그냥 op zichzelf. 업무 betekent “werk”, “werkzaamheden” of “taak” in een zakelijke of formele context. In 업무만 geeft -만 aan dat alleen het werk wordt genoemd: “alleen werk”. Het zichtbare partikel is hier dus 만, niet het objectpartikel 를. 바꿔 가며 komt van 바꾸다 (“veranderen; wisselen”) in de vorm 바꾸어 가며, die hier verkort is tot 바꿔 가며. In deze zin beschrijft de vorm dat het wisselen zich herhaaldelijk of afwisselend voltrekt. Samen met 업무만 betekent 업무만 바꿔 가며 “alleen steeds van taak wisselen”. Leer 가며 in deze combinatie niet als een zelfstandig “gaan” dat letterlijk aan 바꾸다 wordt toegevoegd; de hele vorm levert de relevante betekenis. 하고 있어요 komt van 하다 (“doen”) met -고 있다. Deze vorm geeft hier een handeling aan die op dat moment aan de gang is: 공부하고 있어요 betekent “ik ben aan het studeren”. In 바꿔 가며 하고 있어요 is de handeling dus “werk doen”, terwijl het wisselen van taken daarbij plaatsvindt. Samen vraagt de zin: 제대로 쉬는 시간을 갖고 있어요 — “Neem je echt pauze?” — of 그냥 업무만 바꿔 가며 하고 있어요 — “of wissel je alleen tussen taken?” De beleefde uitgangen -어요 maken de formulering alledaags beleefd.

3. 대부분 업무만 바꿔 가며 했어요. 그래서 별로 쉬는 것 같지 않아요.

   Meestal wissel ik van taak, en dat voelt niet echt als rust.

   대부분

   meestal

   업무

   werk; taak

   바꿔 가며

   afwisselend wisselen

   했어요

   deed; heeft gedaan

   그래서

   daarom

   별로

   niet echt; niet bepaald

   쉬는 것 같지 않아요

   lijkt niet alsof men rust

   Uitgebreide uitleg

   대부분 betekent hier “meestal” of “voor het grootste deel”. Het maakt duidelijk dat de beschreven werkwijze in de meeste gevallen geldt, niet noodzakelijk altijd. 업무 betekent “werk” of “taak” in een werkcontext. In 업무만 voegt 만 de beperking “alleen” toe: alleen het werk wordt gewisseld. 바꿔 가며 is een herbruikbare constructie voor handelingen die afwisselend of tijdens het doorgaan plaatsvinden. 바꿔 komt van 바꾸다 (“veranderen; wisselen”). 가며 hoort hier bij de verbindende vorm -아/어 가며. Bijvoorbeeld: 일을 바꿔 가며 해요 betekent “Ik wissel af tussen werkzaamheden terwijl ik doorga.” Hier gaat het om afwisselen van werkzaamheden, niet om een apart genoemde verplaatsing. 했어요 is een beleefde vorm van 하다 (“doen”). De vorm is ontstaan uit 하였어요, met contractie tot 했어요; hij bevat dus de verleden-vorming van 하다, niet simpelweg een algemene vorm van het werkwoord 가다 uit 가며. In deze uiting beschrijft de spreker het wisselen van werkzaamheden; de vaste vertaling geeft dat natuurlijk weer als een gebruikelijke activiteit in het heden. 그래서 betekent “daarom” of “dus” en verbindt de tweede zin als gevolg met de eerste. Het woord benoemt zelf geen extra handeling. 별로 betekent in combinatie met een ontkenning “niet echt” of “niet bepaald”. Bijvoorbeeld: 별로 안 바빠요 betekent “Ik ben niet echt druk.” 쉬는 것 같지 않아요 betekent hier “het lijkt niet alsof [iemand] rust” en natuurlijker: “het voelt niet echt als rust”. 쉬는 is de tegenwoordige bepalende vorm van 쉬다 (“rusten”) vóór 것; zo wordt de handeling als een geheel voorgesteld. 같다 betekent in deze constructie “lijken” of “aanvoelen als”, en -지 않아요 ontkent die indruk. Bijvoorbeeld: 쉬는 것 같아요 betekent “Het lijkt alsof ik rust”; 쉬는 것 같지 않아요 betekent “Het lijkt niet alsof ik rust.” De eerste zin bouwt op als 대부분 + 업무만 + 바꿔 가며 + 했어요: meestal wisselt de spreker alleen van taak tijdens het werken. 그래서 leidt het gevolg in. 별로 verzwakt de daaropvolgende ontkenning, en 쉬는 것 같지 않아요 zegt dat deze activiteit niet echt als rust aanvoelt. Samen betekent de hele uiting: “Meestal wissel ik van taak, en dat voelt niet echt als rust.”

4. 그렇다면 압박감이 계속 커지는 이유를 알겠네요.

   Dat verklaart waarom de druk steeds verder oploopt.

   그렇다면

   als dat zo is; dan

   압박감

   drukgevoel; ervaren druk

   계속

   steeds; voortdurend

   커지는

   groter wordend; oplopend

   이유

   reden

   알겠네요

   nu begrijp ik het; dat verklaart het

   Uitgebreide uitleg

   그렇다면 betekent hier “als dat zo is, dan”. Het bestaat uit 그렇다 (“zo zijn”) en -다면, een voorwaardelijke vorm. Het kondigt een voorwaarde of gevolgtrekking aan. 압박감 is een zelfstandig naamwoord voor ervaren druk of een gevoel van belasting. 압박 betekent “druk”, en -감 verwijst naar een gevoel of indruk. Hier is 압박감 het onderwerp van de bijzin, gemarkeerd met 이. 계속 betekent “steeds” of “voortdurend”. Hier beschrijft het dat de verandering zonder onderbreking voortgaat. 커지는 komt van 커지다, “groter worden” of “toenemen”. De vorm 커지는 is de bepalende vorm op -는 en beschrijft een ontwikkeling: 압박감이 계속 커지는 betekent “waarin de druk steeds groter wordt” of “het steeds verder oplopen van de druk”. 이유 betekent “reden”. Met het objectpartikel 를 vormt het 이유를 알다, “de reden begrijpen/weten”. De voorafgaande bijzin bepaalt welke reden bedoeld wordt: 압박감이 계속 커지는 이유 is “de reden waarom de druk steeds verder oploopt”. 알겠네요 komt van 알다, “weten, begrijpen”. -겠- markeert hier geen gewone toekomstige tijd, maar een gevolgtrekking of moment van inzicht. -네요 geeft aan dat de spreker dit nu vaststelt. Samen betekent 알겠네요 hier “nu begrijp ik het” of “dat verklaart het”. De structuur is 그렇다면 + 압박감이 계속 커지는 이유를 + 알겠네요. Eerst staat de voorwaarde of gevolgtrekking, daarna het object “de reden waarom de druk oploopt”, en ten slotte de vaststelling van begrip. Als geheel betekent de zin: “Als dat zo is, dan begrijp ik waarom de druk steeds verder oploopt”, natuurlijk weergegeven als: “Dat verklaart waarom de druk steeds verder oploopt.”

5. 마감이 가까워지면 멈추는 데 죄책감을 느껴요.

   Ik voel me schuldig als ik stop wanneer de deadline dichtbij komt.

   마감

   deadline

   가까워지면

   als iets dichterbij komt

   멈추는

   stoppen

   죄책감

   schuldgevoel

   느껴요

   voel

   Uitgebreide uitleg

   마감 betekent hier “deadline”. Het is een zelfstandig naamwoord; hetzelfde woord kan ook algemener een eindtermijn of sluitingstijd aanduiden. In 마감이 markeert 이 het onderwerp van de voorwaardelijke bijzin. 가까워지면 komt van 가까워지다, “dichterbij komen”. De vorm -면 maakt een voorwaarde of tijdsvoorwaarde: “als/wanneer …”. Het onderwerp wordt hier door de vertaling als de deadline begrepen: 마감이 가까워지면 = “wanneer de deadline dichterbij komt”. 가까워지다 is niet alleen 가깝다 (“dichtbij zijn”); -어지다 geeft de verandering naar die toestand weer. 멈추는 komt van 멈추다, “stoppen”. De vorm -는 maakt van een werkwoord een vorm die een daaropvolgend zelfstandig naamwoord of constructie kan bepalen. In 멈추는 데 is 데 onderdeel van een nominale constructie: letterlijk gaat het om “bij/in het stoppen” of “wat het stoppen betreft”. Samen geeft 멈추는 데 죄책감을 느껴요 de betekenis “ik voel schuldgevoel over het stoppen” of natuurlijker “ik voel me schuldig als ik stop”. 죄책감 betekent “schuldgevoel”. In 죄책감을 markeert 을 dit woord als het object van 느껴요. Het is dus het gevoel dat iemand ervaart, niet de handeling van stoppen zelf. 느껴요 betekent hier “voel”. De basisvorm is 느끼다, “voelen/ervaren”; 느껴요 is de beleefde tegenwoordige vorm. De klinkers van 느끼어요 trekken samen tot 느껴요. Een vergelijkbaar patroon is 기다리다 → 기다려요 (“wachten” → “wacht/wacht ik” in beleefde stijl), maar dat is een ander werkwoord. Als de deadline dichterbij komt, wordt de situatie in de eerste bijzin geplaatst. Daarna verbindt 멈추는 데 de handeling van stoppen met 죄책감을 느껴요: de spreker ervaart schuldgevoel bij het stoppen. De volledige zin betekent daarom: “Ik voel me schuldig als ik stop wanneer de deadline dichtbij komt.”

6. 회복하는 데 도움이 된다면 경계를 정하는 건 게으른 일이 아니에요.

   Een grens stellen is geen luiheid als het je helpt om te herstellen.

   회복하는

   herstellen

   도움이 된다면

   als het helpt

   경계

   grens

   정하는

   stellen

   게으른

   lui

   일

   zaak

   아니에요

   is niet

   Uitgebreide uitleg

   회복하는 komt van 회복하다 (herstellen). De uitgang -는 maakt hier een vorm die in de constructie V-는 데 vóór 데 staat. 회복하는 데 betekent hier: bij het herstellen / om te herstellen. Voorbeeld: 운동하는 데 시간이 필요해요. — “Om te sporten is tijd nodig.” Hier maakt -는 데 van de handeling het doel of de activiteit waarbij iets nodig of behulpzaam is. 도움이 된다면 betekent “als het helpt”. 도움 is “hulp” en 도움이 되다 is de vaste combinatie “helpen” of letterlijk “hulp zijn”. -다면 maakt een voorwaarde: “als …” of “indien …”. In deze zin verwijst 도움이 된다면 naar het helpen bij het herstellen. Voorbeeld: 필요하다면 알려 주세요. — “Laat het me weten als het nodig is.” 경계 is een zelfstandig naamwoord voor een grens of begrenzing. Het Koreaanse woord geeft hier niet op zichzelf aan of er precies één of meer grenzen zijn; de enkelvoudige weergave “een grens” komt uit de vaste vertaling en de context van deze zin. 정하는 komt van 정하다 (bepalen, vaststellen). De uitgang -는 maakt een bepalende vorm: 정하는 beschrijft de handeling 경계를 정하다, “een grens bepalen/stellen”. In 경계를 정하는 건 wordt die hele handeling vervolgens als onderwerp genomen; 건 is de verkorte vorm van 것은. Voorbeeld: 규칙을 정하는 건 중요해요. — “Regels vaststellen is belangrijk.” 게으른 komt van het beschrijvende werkwoord 게으르다 (lui zijn). 게으른 is de vorm die vóór een zelfstandig naamwoord staat. Het beschrijft hier 일, niet 경계 of 정하는 afzonderlijk. 일 betekent hier “zaak”, “handeling” of “iets dat men doet”. In 게으른 일 gaat het dus om een als lui beoordeelde handeling, niet specifiek om een baan of beroep. De constructie A-(으)ㄴ 일 kan een handeling als een bepaald soort zaak voorstellen. 아니에요 is de beleefde tegenwoordige vorm van 아니다, “niet zijn”. Het ontkent hier de combinatie 게으른 일이에요: 게으른 일이 아니에요 betekent “het is geen luie handeling” of natuurlijker “het is geen luiheid”. Samen vormt 경계를 정하는 건 게으른 일이 아니에요 de structuur “Een grens stellen is geen luie handeling/luiheid”. Het onderwerp is de als één handeling opgevatte combinatie 경계를 정하는 것, verkort in 경계를 정하는 건; het naamwoordelijke gezegde 게으른 일 wordt met 아니에요 ontkend. Met 회복하는 데 도움이 된다면 ervoor ontstaat de voorwaardelijke betekenis: “Een grens stellen is geen luiheid als het je helpt om te herstellen.”

7. 마감 전에 관리자에게 어디까지 현실적으로 가능한지 말해야 할지도 모르겠어요.

   Misschien moet ik mijn manager vóór de deadline vertellen wat realistisch is.

   마감

   deadline

   전에

   vóór

   관리자

   manager

   어디까지

   tot hoever; wat precies

   현실적으로

   realistisch

   가능한지

   of het mogelijk is

   말해야 할지도 모르겠어요

   misschien moet ik het vertellen

   Uitgebreide uitleg

   마감 betekent hier “deadline” en is een zelfstandig naamwoord. Het kan in andere zinnen ook een sluitings- of inlevermoment aanduiden. In 마감 전에 betekent -전에 “vóór”; het wordt achter een zelfstandig naamwoord geplaatst: 회의 전에 = “vóór de vergadering”. 관리자 betekent “manager” of “beheerder”. De daaropvolgende vorm 관리자에게 gebruikt -에게 om de ontvanger van het vertellen aan te wijzen: letterlijk “aan de manager”. De uitgang hoort dus bij 관리자 als geheel, niet bij een verborgen werkwoord. 어디까지 vraagt naar de grens of omvang: “tot hoever” of “hoe ver”. In deze zin gaat het niet om een fysieke afstand, maar om de omvang van wat haalbaar is. Voorbeeld: 어디까지 할 수 있어요? — “Hoe ver kun je gaan?” 현실적으로 is een bijwoord met de betekenis “realistisch” of “op een realistische manier”. Het beschrijft hier de beoordeling van wat mogelijk is. Het verwante adjectief is 현실적이다 “realistisch zijn”; 현실적으로 is de bijwoordelijke vorm. 가능한지 bestaat uit 가능하다 “mogelijk zijn” plus -ㄴ지, een vorm die een ingebedde vraag of onzekerheid markeert: “of het mogelijk is”. In combinatie met 어디까지 ontstaat de betekenis “tot hoever het mogelijk is”. Dit is niet hetzelfde als een gewone directe vraag zoals 가능해요? — “Is het mogelijk?” 말해야 할지도 모르겠어요 bevat meerdere stappen. 말하다 betekent “zeggen” of “vertellen”. 말해야 하다 betekent “moeten vertellen”: -아/어야 하다 drukt noodzakelijkheid uit. In 말해야 할지도 모르겠어요 wordt die noodzakelijkheid gecombineerd met -ㄹ지도 모르다, “misschien”: de spreker weet niet zeker of die verplichting geldt. 모르겠어요 is een beleefde vorm van 모르다 “niet weten”; hier geeft zij een voorzichtige onzekerheid weer. De hele combinatie betekent dus “misschien moet ik het vertellen”, waarbij de inhoud die verteld moet worden eerder in de zin staat: wat realistisch mogelijk is. Samen vormen de delen: 마감 전에 — “vóór de deadline”, 관리자에게 — “aan de manager”, 어디까지 현실적으로 가능한지 — “tot hoever het realistisch mogelijk is”, en 말해야 할지도 모르겠어요 — “misschien moet ik dat vertellen”. De volledige betekenis is: “Misschien moet ik mijn manager vóór de deadline vertellen wat realistisch is.”

8. 그때까지 끝낼 수 있는 것과 시간이 더 필요한 것을 분명히 말하세요.

   Wees duidelijk over wat je tegen die tijd kunt afmaken en waarvoor je meer tijd nodig hebt.

   그때까지

   tot die tijd

   끝낼 수 있는

   kunnen afmaken

   것과

   wat ... en

   시간

   tijd

   더

   meer

   필요한

   nodig

   것을

   wat

   분명히

   duidelijk

   말하세요

   zeg het

   Uitgebreide uitleg

   그때까지 betekent hier “tot die tijd” of “tegen die tijd”. 그때 betekent “toen/die tijd” en 까지 markeert het eindpunt van een periode. Hier bepaalt het de grens voor wat vóór dat moment kan worden afgemaakt. 끝낼 수 있는 betekent “kunnen afmaken”. Het basiswerkwoord is 끝내다, “beëindigen” of “afmaken”. In -을 수 있다 geeft 끝낼 수 있다 de mogelijkheid aan om iets af te maken. 있는 is de vorm van 있다 die vóór 것 staat, zodat de hele woordgroep “wat afgemaakt kan worden” betekent. Bijvoorbeeld: 오늘 끝낼 수 있는 일 betekent “werk dat vandaag kan worden afgemaakt”. 것과 bestaat uit 것, “ding/wat”, en 과, een verbindend partikel. 것 maakt de voorafgaande beschrijving zelfstandig: 끝낼 수 있는 것 betekent “wat afgemaakt kan worden”. 과 verbindt die groep met de volgende overeenkomstige groep: “wat afgemaakt kan worden en …”. 시간 betekent “tijd”. Hier gaat het om de tijd die nodig is om iets te voltooien. Bijvoorbeeld: 시간이 없다 betekent “geen tijd hebben”. 더 betekent “meer” of “extra”. In 시간이 더 필요한 geeft het aan dat er extra tijd nodig is ten opzichte van de eerder beschikbare of veronderstelde tijd. 필요한 betekent hier “nodig” of “benodigd”. De basisvorm is 필요하다, “nodig zijn”. De vorm 필요한 staat vóór 것 en beschrijft iets waarvoor meer tijd nodig is. In 시간이 더 필요한 것 is 시간이 het onderwerp bij 필요하다: letterlijk “iets waarvoor meer tijd nodig is”. De vertaling “waarvoor je meer tijd nodig hebt” geeft die relatie natuurlijk weer in het Nederlands. 것을 is opnieuw 것, “wat/ding”, nu met de objectmarkeerder 을. 시간이 더 필요한 것 wordt zo het tweede inhoudselement dat met 말하다 verbonden is: “wat meer tijd nodig heeft”. 것을 zelf betekent niet “tijd”; die betekenis komt uit de voorafgaande beschrijving. 분명히 is een bijwoord en betekent “duidelijk”. Het beschrijft hoe de informatie moet worden meegedeeld, niet welke van de twee zaken wordt bedoeld. 말하세요 komt van 말하다, “zeggen” of “vertellen”. De vorm -(으)세요 maakt hier een beleefde aansporing of opdracht: “zeg/vertel alstublieft”. In combinatie met 분명히 betekent dit natuurlijk “zeg het duidelijk” of “wees duidelijk over …”. De zin begint met de tijdsbepaling 그때까지. Daarna verbindt 과 twee 것-groepen: 끝낼 수 있는 것 (“wat je tegen die tijd kunt afmaken”) en 시간이 더 필요한 것 (“waarvoor je meer tijd nodig hebt”). Samen vormen ze de inhoud waarover duidelijk moet worden gesproken; 말하세요 is de beleefde aansporing. De volledige betekenis is: “Wees duidelijk over wat je tegen die tijd kunt afmaken en waarvoor je meer tijd nodig hebt.”

9. 오늘은 책상에서 벗어나 점심을 먹을 거예요.

   Vandaag ga ik ergens anders lunchen dan aan mijn bureau.

   오늘은

   vandaag

   책상에서

   van/bij het bureau

   벗어나

   loskomen van; weggaan van

   점심을

   lunch

   먹을 거예요

   zal eten

   Uitgebreide uitleg

   오늘은 betekent hier “vandaag” als tijdsonderwerp: 오늘 “vandaag” + 은, de topicmarkeerder. 은 markeert het tijdskader waarover de zin gaat; na een klinker staat doorgaans 는, zoals in 오늘은 tegenover 지금은 “nu”. Voorbeeld: 오늘은 집에 있어요. — “Vandaag ben ik thuis.” 책상에서 verwijst hier naar het bureau als plaats waarvan men weggaat: 책상 “bureau” + 에서. 에서 kan de plaats van een handeling markeren, maar ook het vertrekpunt bij werkwoorden zoals 벗어나다. Het markeert dus niet op zichzelf dat iemand aan het bureau zit; die betekenis ontstaat hier samen met 벗어나다. 벗어나 komt van 벗어나다, “ontsnappen aan, loskomen van, weggaan uit”. De vorm 벗어나 is de verbindende vorm op -아/-어 en verbindt dit werkwoord met de volgende handeling: eerst weggaan van het bureau, daarna lunchen. Voorbeeld: 방에서 벗어나요. — “Ik ga de kamer uit.” 점심을 bestaat uit 점심 “lunch” + 을, de objectmarkeerder. 을 staat na een medeklinker; na een klinker staat doorgaans 를. Het markeert hier wat gegeten zal worden. Voorbeeld: 점심을 먹어요. — “Ik eet lunch.” 먹을 거예요 komt van 먹다, “eten”. 먹을 is de vorm op -(으)ㄹ die vóór 거예요 staat; 먹다 verliest 다 en krijgt -을 omdat de stam 먹 eindigt op een medeklinker. 먹을 거예요 drukt hier een toekomstige of voorgenomen handeling uit: “zal gaan eten” of “ben van plan te eten”. Bij een stam die op een klinker eindigt, verschijnt in deze constructie doorgaans -ㄹ, bijvoorbeeld 가다 → 갈 거예요, “zal gaan”. Samen betekent de zin: “Vandaag ga ik van mijn bureau weg om ergens anders te lunchen.” 오늘은 stelt vandaag als tijdskader in; 책상에서 벗어나 beschrijft het weggaan van het bureau, en 점심을 먹을 거예요 geeft de geplande toekomstige handeling “lunch eten” aan. De vertaling “ergens anders” maakt de natuurlijke tegenstelling met de huidige plaats expliciet, terwijl die Nederlandse toevoeging niet als afzonderlijk Koreaans woord in de zin staat.

10. 에너지를 되찾는 데 도움이 되는 작지만 유용한 한 걸음이에요.

    Dat is een kleine maar nuttige stap om je energie terug te krijgen.

    에너지를

    energie

    되찾는

    terugkrijgen

    도움이 되는

    helpend

    작지만

    klein maar

    유용한

    nuttig

    한 걸음

    een stap

    이에요

    is

    Uitgebreide uitleg

    에너지를 betekent hier ‘energie’ als datgene wat wordt teruggekregen. 에너지 is een leenwoord; 를 is de objectmarkeerder, omdat het de handeling van 되찾다 rechtstreeks ondergaat. Bijvoorbeeld: 물을 마셔요. — ‘Ik drink water.’ 되찾는 komt van 되찾다, ‘terugkrijgen’ of ‘terugwinnen’. De vorm -는 maakt van een werkwoord een bepaling bij een zelfstandig naamwoord: 되찾는 ... betekent ‘... dat terugkrijgt’ of, in deze context, ‘het terugkrijgen van ...’. Hier staat het in het patroon 에너지를 되찾는 데, ‘voor het terugkrijgen van energie’. Dit is niet dezelfde vorm als verleden tijd; 되찾은 zou ‘teruggekregen’ betekenen. 도움이 되는 bestaat uit 도움 (‘hulp’), de subjectmarkeerder 이, en 되다 (‘worden’ of ‘helpen/van nut zijn’ in deze constructie). 되는 is de tegenwoordige bepalende vorm van 되다 en beschrijft vervolgens 한 걸음: ‘een stap die helpt’. Het patroon N에 도움이 되다 betekent ‘helpen bij N’ of ‘van nut zijn voor N’. Hier wordt dat uitgebreid tot 에너지를 되찾는 데 도움이 되는: ‘die helpt om energie terug te krijgen’. 작지만 komt van het beschrijvende werkwoord 작다, ‘klein’, met -지만, ‘maar hoewel/maar’. De vorm betekent dus ‘klein maar’. 작다 is de basisvorm; in een bepalende vorm vóór een zelfstandig naamwoord wordt het 작은, zoals in 작은 방 — ‘een kleine kamer’. In deze zin staat 작지만 niet direct vóór 걸음, omdat eerst de volgende eigenschap komt. 유용한 komt van 유용하다, ‘nuttig zijn’. De bepalende vorm vóór een zelfstandig naamwoord is 유용한, ‘nuttige’. Bij beschrijvende werkwoorden op -하다 verandert 하다 in deze vorm in 한; het zelfstandig naamwoord 걸음 draagt die vorm dus niet. Bijvoorbeeld: 유용한 정보 — ‘nuttige informatie’. 한 걸음 betekent hier ‘één stap’ en wordt in de vaste vertaling natuurlijk weergegeven als ‘een stap’. 한 is het inheemse Koreaanse telwoord voor één en staat vóór een telbaar zelfstandig naamwoord; 걸음 betekent ‘stap’. Het woord 걸음 hangt samen met lopen, maar betekent in deze uitdrukking een stap of kleine vooruitgang. Bijvoorbeeld: 한 걸음씩 가요. — ‘Laten we stap voor stap gaan.’ 이에요 is de beleefde, niet-formele vorm van de koppelwerkwoordconstructie ‘zijn’ na een zelfstandig naamwoord dat op een medeklinker eindigt. 걸음 eindigt op een medeklinker, daarom staat hier 걸음이에요; na een klinker staat doorgaans 예요, bijvoorbeeld 친구예요 — ‘het is een vriend’. Deze vorm maakt de zin tot een beleefde mededeling, niet tot een vraag. Samen vormen 작지만 유용한 한 걸음 en 에너지를 되찾는 데 도움이 되는 de betekenis: ‘een kleine maar nuttige stap die helpt om je energie terug te krijgen’. De volledige zin zegt vervolgens met 이에요: ‘Dat is een kleine maar nuttige stap om je energie terug te krijgen.’