Klachten objectief beschrijven zonder zelf een diagnose te stellen | Leer koreaans in het…

Uitleg van de zinnen

1. 불편감은 심하지 않지만 평소보다 오래 지속되고 있어요.

   Het ongemak is mild, maar het houdt al langer aan dan gewoonlijk.

   불편감

   ongemak

   심하지 않지만

   niet ernstig, maar

   평소보다

   dan gewoonlijk

   오래

   lang

   지속되고 있어요

   houdt aan

   Uitgebreide uitleg

   불편감 betekent hier “ongemak” en is een zelfstandig naamwoord. 불편 verwijst naar ongemak of iets ongemakkelijks, terwijl 감 hier aangeeft dat het om een ervaren gevoel of gewaarwording gaat. In 불편감은 markeert 은 het woord als onderwerp van gesprek of thema. Na een medeklinker is de vorm 은; na een klinker staat doorgaans 는. 심하지 않지만 beschrijft dat iets niet ernstig is en leidt daarna een tegenstelling in. De basisvorm van 심하지 is het beschrijvende woord 심하다, “ernstig of sterk zijn”. -지 않다 ontkent: 심하지 않다 betekent “niet ernstig zijn”. Voor -지만 verschijnt de vorm 심하지 않지만; -지만 verbindt twee delen met een contrast. Voorbeeld: 날씨가 춥지만 산책해요. — “Het is koud, maar ik ga wandelen.” 평소보다 geeft de standaard voor de vergelijking aan: 평소 is “het gewone patroon” of “gewoonlijk”, en 보다 betekent in zo’n vergelijking “dan, vergeleken met”. Het betekent hier dus “langer dan gewoonlijk”; er wordt geen concreet aantal genoemd. Voorbeeld: 오늘은 평소보다 바빠요. — “Vandaag is het drukker dan gewoonlijk.” 오래 is een bijwoord dat een lange duur uitdrukt: “lang” of “lange tijd”. Het bepaalt hier de duur van het aanhouden. Het is niet hetzelfde als een woord dat “oud” uitdrukt. Voorbeeld: 오래 기다렸어요. — “Ik heb lang gewacht.” 지속되고 있어요 komt van 지속되다, “voortduren” of “aanhouden”. 지속되고 verbindt dit werkwoord met -고 있다; -고 있다 geeft hier aan dat de toestand op het bedoelde moment voortduurt. 있어요 is de beleefde vorm van 있다. Samen betekent 지속되고 있어요 hier “houdt aan” of “duurt nog voort”. Voorbeeld: 통증이 계속되고 있어요. — “De pijn houdt aan.” Samen vormen de delen: 불편감은 stelt het ongemak als gespreksthema voor, 심하지 않지만 zegt dat het niet ernstig is en leidt een tegenstelling in, en 평소보다 오래 지속되고 있어요 zegt dat het langer dan gewoonlijk aanhoudt. De volledige betekenis is daarom: “Het ongemak is mild, maar het houdt al langer aan dan gewoonlijk.”

2. 활동하거나 쉬거나 식사를 하면 증상이 달라지나요?

   Verandert het door activiteit, rust of maaltijden?

   활동하거나

   actief zijn of …

   쉬거나

   rusten of …

   식사를

   een maaltijd

   하면

   als men doet

   달라지나요?

   verandert het?

   Uitgebreide uitleg

   활동하거나 komt van 활동하다 (“actief zijn; een activiteit verrichten”) met -거나. Deze uitgang verbindt alternatieven: “of actief zijn …”. De vorm verandert hier niet voor persoon of aantal. Voorbeeld: 일하거나 공부해요. — “Ik werk of studeer.” 쉬거나 komt van 쉬다 (“rusten”) met dezelfde uitgang -거나: “of rusten …”. Samen met 활동하거나 noemt het twee mogelijke omstandigheden naast elkaar. 식사를 bestaat uit 식사 (“maaltijd; eten”) en de objectmarkeerder 를. 를 markeert wat de handeling betreft; op zichzelf geeft het geen specifiek aantal aan. In deze zin hoort het bij 식사를 하다, een gebruikelijke combinatie voor “eten” of “een maaltijd gebruiken”. Voorbeeld: 아침 식사를 해요. — “Ik ontbijt.” 하면 is 하다 (“doen”) met -면, een vorm voor een voorwaarde of tijdsomstandigheid: “als/wanneer men doet”. Na 식사를 vormt het 식사를 하면: “als/wanneer men eet”. Voorbeeld: 비가 오면 집에 있어요. — “Als het regent, blijf ik thuis.” 달라지나요? komt van 달라지다 (“anders worden; veranderen”) met de beleefde vraaguitgang -나요?. De vraag gaat hier over een verandering, niet alleen over een bestaande toestand. Het onderwerp staat eerder in de zin als 증상이: “de symptomen” (Koreaans markeert het aantal hier niet afzonderlijk). De zin bouwt dus drie omstandigheden op: 활동하거나 (“of bij activiteit”), 쉬거나 (“of bij rust”) en 식사를 하면 (“of wanneer men eet”). Daarna vraagt 증상이 달라지나요? of de symptomen onder die omstandigheden veranderen. Daarmee komt de vaste betekenis overeen met: “Verandert het door activiteit, rust of maaltijden?”

3. 제가 오래 앉아 있으면 더 뚜렷하게 느껴져요.

   Ik merk het sterker wanneer ik lang zit.

   제가

   ik

   오래

   lang

   앉아 있으면

   als ik zit

   더

   meer

   뚜렷하게

   duidelijk

   느껴져요

   voelt merkbaar

   Uitgebreide uitleg

   제가 bestaat uit 저 (“ik”, een bescheiden beleefde vorm van de eerste persoon) en de onderwerpsmarkeerder 가. 가 wordt gebruikt na een woord dat op een klinker eindigt; na een medeklinker verschijnt doorgaans 이, bijvoorbeeld 책이. De keuze hangt dus af van het einde van 저, niet van de vorm die erop volgt. 오래 is een bijwoord met de betekenis “lang” in tijdsduur. Het beschrijft hier hoe lang het zitten duurt. Bijvoorbeeld: 오래 기다려요 betekent “Ik wacht lang.” 앉아 있으면 combineert 앉다 (“zitten”) met -아 있다 en de voorwaardelijke of temporele uitgang -으면. 앉아 있다 beschrijft het in een zittende toestand zijn; 앉아 있으면 betekent hier “als/wanneer ik zit”. Bijvoorbeeld: 집에 있으면 전화해요 betekent “Als ik thuis ben, bel ik.” 더 betekent “meer” of “sterker” en versterkt hier de daaropvolgende beschrijving. Het is geen verbuiging van 뚜렷하게 of 느껴져요. 뚜렷하게 is de bijwoordelijke vorm van het beschrijvende woord 뚜렷하다, “duidelijk, scherp of goed waarneembaar”. De uitgang -게 maakt er een bijwoord van: 뚜렷하다 → 뚜렷하게. Samen met 더 geeft het aan dat iets duidelijker waarneembaar is. Bijvoorbeeld: 차이가 뚜렷하게 보여요 betekent “Het verschil is duidelijk zichtbaar.” 느껴져요 komt van 느껴지다, “gevoeld worden” of “merkbaar aanvoelen”, met de beleefde tegenwoordige vorm -어요. Dit verschilt van 느끼다, “voelen/ervaren”: 느껴져요 presenteert de gewaarwording als iets dat merkbaar wordt, terwijl 느껴요 de vorm van 느끼다 is en de voeler directer als handelende persoon neerzet. In de vaste Nederlandse vertaling is het bedoelde object “het”: de eerder besproken klacht of gewaarwording wordt sterker opgemerkt. Samen vormt 오래 앉아 있으면 de tijdsvoorwaarde “wanneer ik lang zit”. 더 뚜렷하게 zegt dat de gewaarwording sterker en duidelijker wordt, en 느껴져요 geeft aan dat dit merkbaar aanvoelt. De volledige betekenis is daarom: “Ik merk het sterker wanneer ik lang zit.”

4. 그런 양상은 언급할 만하고, 담당 의료진이 제대로 평가할 수 있어요.

   Dat patroon is het vermelden waard, en de behandelaar kan het goed beoordelen.

   그런

   zo’n; dergelijk

   양상

   patroon; verschijningsvorm

   언급할 만하고

   het vermelden waard, en

   담당

   verantwoordelijk; toegewezen

   의료진

   behandelaar

   제대로

   goed; naar behoren

   평가할

   beoordelen

   수 있어요

   kunnen

   Uitgebreide uitleg

   그런 verwijst hier naar iets van dat type of naar een dergelijk patroon. Het is een aanwijzend woord en zegt op zichzelf niet welk concreet patroon bedoeld is; de vertaling ondersteunt hier de lezing “zo’n/dergelijk”. Een vergelijkbaar voorbeeld is 그런 문제 — “zo’n probleem”. 양상 betekent hier “patroon” of “verschijningsvorm”: de manier waarop iets zich voordoet. Het zelfstandig naamwoord kan ook in andere contexten een aspect of verloop aanduiden. Samen vormen 그런 양상은 een onderwerp met topic-markering: “wat zo’n patroon betreft”. 언급할 만하고 bevat een herbruikbaar patroon. 언급하다 is “vermelden” en 언급할 is de vorm vóór een zelfstandig naamwoord of constructie, gevormd met -(으)ㄹ. In 언급할 만하다 betekent -(으)ㄹ 만하다 dat iets het vermelden waard is. 만하고 voegt daarna met -고 het volgende deel toe: “het is het vermelden waard, en …”. Dit zegt niet dat iemand het al heeft vermeld. 담당 beschrijft wat aan iemand of een groep is toegewezen of waarvoor die persoon of groep verantwoordelijk is. In 담당 의료진 bepaalt het 담당 het zelfstandig naamwoord 의료진: “de behandelende/toegewezen medische zorgverlener”. 의료진 verwijst hier, volgens de vaste vertaling, naar “de behandelaar”. Het woord staat in de onderwerpsgroep 담당 의료진이; 이 markeert die groep als degene die de beoordeling kan uitvoeren. De vaste vertaling maakt de bedoelde actor hier dus specifiek tot de behandelaar. 제대로 geeft aan dat de handeling goed, correct of naar behoren wordt uitgevoerd. Het wijzigt hier 평가할 수 있어요, dus de betekenis is “goed/naar behoren kunnen beoordelen”, niet alleen “kunnen beoordelen”. Een herbruikbaar voorbeeld is 제대로 확인해요 — “Ik controleer het goed.” 평가할 수 있어요 bestaat uit 평가하다 (“beoordelen/evalueren”) en -(으)ㄹ 수 있다, een patroon voor mogelijkheid of vermogen. Omdat de stam van 평가하다 op een klinker eindigt, verschijnt vóór 수 de vorm 평가할. 수 있어요 is hier de beleefde vorm van dat mogelijkheidspatroon. Een voorbeeld is 전문가가 평가할 수 있어요 — “Een deskundige kan het beoordelen.” De hele zin bouwt zo op: 그런 양상은 markeert “zo’n patroon” als onderwerp; 언급할 만하고 zegt dat dit patroon het vermelden waard is; daarna geeft 담당 의료진이 제대로 평가할 수 있어요 aan dat de behandelaar het naar behoren kan beoordelen. De volledige betekenis is: “Dat patroon is het vermelden waard, en de behandelaar kan het goed beoordelen.”

5. 실제보다 더 심각하거나 덜 심각하게 들리지 않도록 설명하려고 해요.

   Ik probeer het te beschrijven zonder het erger of minder ernstig te laten klinken dan het is.

   실제보다

   dan de werkelijkheid

   더 심각하거나

   ernstiger of

   덜 심각하게

   minder ernstig

   들리지 않도록

   zodat het niet klinkt

   설명하려고 해요

   ik probeer uit te leggen

   Uitgebreide uitleg

   실제보다 vergelijkt iets met de werkelijkheid: 실제 betekent hier “werkelijkheid” en -보다 betekent “dan” bij een vergelijking. Het is dus niet zelf een tijdsvorm. Bijvoorbeeld: 생각보다 쉬워요. — “Het is gemakkelijker dan ik dacht.” 더 심각하거나 betekent hier “ernstiger of”. 심각하다 is het basiswoord “ernstig zijn”; 더 maakt de vergelijking sterker: “ernstiger”. De uitgang -거나 verbindt mogelijkheden met “of”. In deze zin is de vergelijking volledig met 실제보다: “ernstiger dan de werkelijkheid”. 덜 심각하게 betekent “minder ernstig”. 덜 is een bijwoord met de betekenis “minder”, terwijl 심각하게 de bijwoordelijke vorm is van 심각하다; die vorm beschrijft hier hoe iets klinkt. Vergelijk 더 심각하게 — “ernstiger” — met 덜 심각하게 — “minder ernstig”. 들리지 않도록 drukt het doel uit: “zodat het niet klinkt” of “om te voorkomen dat het klinkt”. 들리다 is het basiswerkwoord voor “hoorbaar zijn/klinken”. In 들리지 않다 maakt -지 않다 de betekenis negatief; -도록 voegt het doel of de gewenste uitkomst toe. Bijvoorbeeld: 오해하지 않도록 천천히 말해요. — “Ik spreek langzaam, zodat er geen misverstand ontstaat.” 설명하려고 해요 betekent hier “ik probeer uit te leggen”. Het basiswerkwoord is 설명하다 — “uitleggen/beschrijven”. In 설명하려고 하다 geeft -(으)려고 하다 een voorgenomen of nagestreefde handeling aan; 해요 is de beleefde tegenwoordige vorm van 하다. Het onderwerp is in het Koreaans niet uitgesproken, maar de vaste vertaling maakt hier “ik” duidelijk. 설명하려고 해요 zegt dus niet dat de uitleg al voltooid is, maar dat de spreker probeert of van plan is uit te leggen. Samen betekent de zin: “Ik probeer het te beschrijven zonder het ernstiger of minder ernstig te laten klinken dan het in werkelijkheid is.” Eerst geeft 실제보다 het vergelijkingspunt, daarna noemt 더 심각하거나 덜 심각하게 de twee ongewenste richtingen van over- of onderdrijving. 들리지 않도록 maakt daarvan het doel van 설명하려고 해요: de spreker probeert iets zo uit te leggen dat het niet in een van die twee richtingen klinkt.

6. 얼마나 자주 발생하는지와 자신에게 어떤 영향을 미치는지에 집중해 보세요.

   Richt u op hoe vaak het gebeurt en welke invloed het op u heeft.

   얼마나 자주

   hoe vaak

   발생하는지와

   gebeurt, en

   자신에게

   op uzelf

   어떤

   welke

   영향을

   invloed

   미치는지에

   op ... van invloed is

   집중해 보세요

   probeer u te concentreren

   Uitgebreide uitleg

   얼마나 자주 vraagt naar de frequentie: 얼마나 betekent hier “hoeveel/in welke mate” en 자주 betekent “vaak”. Samen vormen ze het herbruikbare patroon “hoe vaak …?”. 발생하는지와 komt van 발생하다 (“gebeuren, optreden”). -는지 maakt van de gebeurtenis een ingebedde vraag of inhoud. Samen met het voorafgaande 얼마나 자주 betekent dit “hoe vaak het gebeurt”; 와 verbindt deze eerste ingebedde vraag met de volgende. 자신에게 betekent hier “op uzelf” of “voor u”. 자신 is een reflexieve vorm; in deze aansporing verwijst hij, in overeenstemming met de vaste vertaling, naar de aangesproken persoon. 에게 markeert die persoon als degene op wie de invloed gericht is. 어떤 betekent “welke” of “wat voor”. Het staat vóór een zelfstandig naamwoord om naar de soort of aard daarvan te vragen, zoals in 어떤 영향 — “welke invloed”. 영향을 is 영향 (“invloed, effect”) met de objectmarkeerder 을. De vaste verbinding 영향을 미치다 betekent “invloed uitoefenen” en natuurlijker “invloed hebben” of “iets beïnvloeden”. 미치는지에 komt van 미치다, hier in de verbinding 영향을 미치다. 미치는지 maakt van de inhoud “welke invloed het heeft” een ingebedde vraag. De slotpartikel 에 markeert deze volledige inhoud als het doel van 집중하다 (“zich concentreren op”). 집중해 보세요 combineert 집중하다 (“zich concentreren”) met -아/어 보다, een constructie die “proberen te …” uitdrukt. 보세요 geeft daarbij een beleefde aansporing. De uitdrukking betekent dus “probeer u te concentreren”. Een vergelijkbaar patroon is 읽어 보세요 — “probeer het te lezen”. De twee ingebedde vragen zijn met 와 verbonden: eerst gaat het om hoe vaak iets gebeurt, daarna om welke invloed het op u heeft. Beide inhoudsconstructies functioneren samen als het doel van 집중하다. De volledige zin betekent daarom: “Richt u op hoe vaak het gebeurt en welke invloed het op u heeft.”

7. 저는 그 때문에 직장에서 집중하기가 더 어려워진다고 설명할 수 있어요.

   Ik kan uitleggen dat het me moeilijker maakt om me op mijn werk te concentreren.

   저는

   ik

   그 때문에

   daardoor / vanwege dat

   직장에서

   op het werk

   집중하기가

   zich concentreren

   더 어려워진다고

   dat het moeilijker wordt

   설명할 수 있어요

   kan uitleggen

   Uitgebreide uitleg

   저는 bevat 저, de bescheiden vorm van “ik”, plus het onderwerpmarkerende 는. Hier is de spreker dus het onderwerp van 설명할 수 있어요. De vorm 저 wordt gebruikt wanneer de spreker zichzelf beleefd noemt; 나 is de gewone, minder formele tegenhanger. 그 때문에 betekent hier “vanwege dat / daardoor”. 그 verwijst in deze zin naar een eerder genoemde zaak, zonder dat de Koreaanse vorm op zichzelf het precieze antecedent vastlegt. 때문에 geeft de reden of oorzaak aan en staat na het woord of de woordgroep die de oorzaak aanduidt. 직장에서 bestaat uit 직장 (“werkplek”, “werk”) en 에서, de plaatsmarkeerder voor een handeling of gebeurtenis. Het betekent hier “op het werk”, de plaats waar het concentreren plaatsvindt. Vergelijk bijvoorbeeld 집에서 공부해요 — “Ik studeer thuis”: 에서 markeert daar de plaats van de handeling. 집중하기가 komt van 집중하다, “zich concentreren”. -기 maakt van het werkwoord een zelfstandig benoembare activiteit, en 가 markeert die activiteit als onderwerp van de daaropvolgende beoordeling. Het patroon 동사-기가 어렵다 betekent letterlijk ongeveer “het is moeilijk om te …” en is een bruikbaar patroon: 읽기가 어려워요 betekent “Lezen is moeilijk” of natuurlijker “Het is moeilijk om te lezen.” 더 어려워진다고 bevat 더, “meer”, en 어려워지다, “moeilijker worden”. De basisvorm 어렵다 betekent “moeilijk”; -아/어지다 maakt hier duidelijk dat iets in een toestand komt of daarin verandert. In 어려워진다고 staat -다고 achter de mededelende inhoud die wordt uitgelegd: “dat het moeilijker wordt”. 더 vergelijkt de moeilijkheid met een eerder verondersteld niveau; het zegt niet op zichzelf hoe groot het verschil is. 설명할 수 있어요 komt van 설명하다, “uitleggen”, met -(으)ㄹ 수 있다, een patroon voor kunnen of mogelijk zijn. 설명할 is de vorm van 설명하다 binnen dat patroon; 있어요 is de beleefde tegenwoordige vorm van 있다. In deze zin betekent de combinatie “kan uitleggen”, niet noodzakelijk dat de spreker het al heeft uitgelegd. -어요 geeft een beleefde, alledaagse stijl. Samen vormen de delen: 저는 — “ik” als onderwerp; 그 때문에 — “vanwege dat”; 직장에서 집중하기가 — “zich op het werk concentreren” als de beoordeelde activiteit; 더 어려워진다고 — “dat dit moeilijker wordt”; en 설명할 수 있어요 — “kan uitleggen”. De volledige betekenis is daarom: “Ik kan uitleggen dat het me daardoor moeilijker maakt om me op mijn werk te concentreren.”

8. 그 내용도 말씀해 주세요. 일상생활에 미치는 영향이 후속 진료의 방향을 정하는 경우가 많으니까요.

   Vermeld dat detail ook, omdat de dagelijkse impact vaak richting geeft aan de verdere opvolging.

   그 내용

   dat detail

   도

   ook

   말씀해 주세요

   vermeld alstublieft

   일상생활

   dagelijks leven

   미치는

   die beïnvloedt

   영향

   invloed

   후속 진료

   verdere opvolging

   방향

   richting

   정하는

   die bepaalt

   경우

   geval

   많으니까요

   omdat het vaak zo is

   Uitgebreide uitleg

   그 내용 betekent hier “dat detail/de inhoud”. 그 is een aanwijzend woord voor iets dat in de situatie al geïdentificeerd is; de precieze referent wordt in deze zin niet verder benoemd. 내용 betekent “inhoud” of “detail”. 도 voegt de betekenis “ook” of “eveneens” toe aan het element dat eraan voorafgaat. Hier wordt dus gevraagd om ook dat detail te vermelden. 말씀해 주세요 is een beleefde vraag of verzoek: “vermeld het alstublieft” of “vertel het alstublieft”. 말씀하다 is een eerbiedige vorm voor “zeggen/vertellen”; 말씀해 is de verbonden vorm die vóór 주세요 staat. 주세요 maakt van de voorafgaande handeling een beleefd verzoek. Een herbruikbaar patroon is [werkwoordsvorm] 주세요, bijvoorbeeld 기다려 주세요 — “wacht alstublieft”. 일상생활 betekent “het dagelijks leven”. Het is een zelfstandig naamwoord voor gewone dagelijkse activiteiten en omstandigheden. In 일상생활에 markeert 에 het domein waarop de invloed gericht is: “op/in het dagelijks leven”. 미치는 komt van het werkwoord 미치다, “invloed hebben op” of “reiken tot”. De vorm 미치는 staat vóór een zelfstandig naamwoord en maakt er een beschrijvende bepaling van: “die invloed heeft op”. In 일상생활에 미치는 영향 beschrijft het dus welke 영향 wordt bedoeld. Dezelfde vorm kan bijvoorbeeld voorkomen in 건강에 미치는 영향 — “de invloed op de gezondheid”. 영향 betekent “invloed” of “impact”. De volledige woordgroep 일상생활에 미치는 영향 betekent hier “de invloed op het dagelijks leven”. 영향 is het kernzelfstandig naamwoord; 일상생활에 미치는 specificeert die invloed. 후속 진료 betekent “verdere opvolging” of “vervolgzorg”. 후속 geeft aan dat iets volgt op een eerdere stap, en 진료 verwijst naar medische zorg of een medisch consult. Samen vormt dit een vaste, compact gebruikte woordgroep voor latere medische opvolging. 방향 betekent “richting” of, in deze context, “koers”. Het gaat hier om de richting waarin de verdere opvolging wordt georganiseerd, niet om een fysieke richting. 정하는 komt van 정하다, “bepalen” of “vaststellen”. 정하는 is de beschrijvende vorm vóór een zelfstandig naamwoord: “die bepaalt”. In 후속 진료의 방향을 정하는 betekent het “die de richting van de verdere opvolging bepaalt”. 정하다 kan ook in een eenvoudig voorbeeld worden gebruikt: 시간을 정해요 — “Ik bepaal een tijdstip.” 경우 betekent “geval” of “situatie”. De vorm 경우가 많다 is een bruikbaar patroon voor “het komt vaak voor dat …” of “er zijn veel gevallen waarin …”. Hier introduceert 경우 de situatie waarin de impact de richting van de opvolging bepaalt. 많으니까요 komt van 많다, “veel zijn”, met -(으)니까, een verbindingsvorm die een reden geeft: “omdat …”. 많으니까요 is de beleefde, verzachtende afsluiting “omdat het vaak zo is” of natuurlijker in deze zin: “omdat dat vaak gebeurt”. De 요 markeert beleefdheid. In deze context verwijst 많다 naar het vaak voorkomen van zulke gevallen, niet naar een letterlijk benoemde hoeveelheid. Samen betekent 그 내용도 말씀해 주세요 “Vermeld dat detail ook”. Daarna geeft 일상생활에 미치는 영향이 후속 진료의 방향을 정하는 경우가 많으니까요 de reden: “omdat het vaak voorkomt dat de invloed op het dagelijks leven de richting van de verdere opvolging bepaalt.” De hele uiting is dus een beleefd verzoek met een aansluitende reden.